પુતિનની ગુપ્ત સુરક્ષા: મોબાઇલ, ફૂડ, લેબથી લઈને પોપ સુટકેસ સુધી, વિશ્વની સૌથી વિચિત્ર અને કડક સુરક્ષા

જ્યારે પણ રશિયન રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિન વિદેશ પ્રવાસ કરે છે ત્યારે દુનિયા તેમની સુરક્ષા વ્યવસ્થાને આશ્ચર્યથી જુએ છે. આ વખતે તેમની ભારત મુલાકાત સાથે ફરી એકવાર ચર્ચા સામે આવી છે કે પુતિનના મળને પણ ખાસ સુટકેસમાં પેક કરીને રશિયા પાછા લઈ જવામાં આવે છે. હા આ મજાક નથી તે તેમની સુરક્ષા વ્યવસ્થાનો એક ભાગ છે જેથી કોઈ વિદેશી ગુપ્તચર એજન્સી તેમના સ્વાસ્થ્યને શોધી ન શકે.

આટલી કડક અને અસામાન્ય સુરક્ષા કેમ? ચાલો વર્ષ-દર-વર્ષે પુતિનની અતિ-ગુપ્ત સુરક્ષા કેવી રીતે વિકસિત થઈ તેના પર એક નજર કરીએ.

1998-1999: એક નવી શરૂઆત

જ્યારે પુતિન FSB ચીફથી વડા પ્રધાન અને પછી કાર્યકારી રાષ્ટ્રપતિ બન્યા ત્યારે તેમની સુરક્ષામાં ક્રાંતિ શરૂ થઈ. રાષ્ટ્રપતિ સુરક્ષા સેવા (SBP/FSO) ને સંપૂર્ણપણે સુધારી દેવામાં આવી. હવે કોઈ બિનઆયોજિત જાહેર સભાઓ નહોતી કોઈ આશ્ચર્યજનક ઘટનાઓ નહોતી. બધું પૂર્વ-આયોજિત અને ગુપ્ત હતું.

2000 ના દાયકાની શરૂઆતમાં: જૈવિક સુરક્ષાનો પાયો

આ સમયગાળા દરમિયાન પુતિન હવે હોટલના પાણી, વાસણો અથવા ઘરની સંભાળ પર આધાર રાખતા નહોતા. બોટલબંધ પાણી, પોતાનો પલંગ, એક ડૉક્ટર અને મેડિકલ કીટ હંમેશા રશિયાથી તેમની સાથે આવતા હતા. વિદેશ પ્રવાસ કરતા પહેલા તેમની એડવાન્સ ટીમે હોટલના રૂમને સંપૂર્ણપણે સેનિટાઇઝ કર્યો અને આવશ્યક વસ્તુઓ બદલી.

2006-2020: તેમનો ખોરાક, તેમની પ્રયોગશાળા

2010 સુધીમાં એવો નિયમ બની ગયો કે પુતિન વિદેશમાં કોઈપણ ભોજન સમારંભમાં ખાશે નહીં. તેમની સાથે એક સંપૂર્ણ મોબાઇલ ફૂડ લેબોરેટરી હતી જેમાં રસોઇયા, ચાખનારા અને વૈજ્ઞાનિકોનો સમાવેશ થતો હતો. પાણીથી લઈને સલાડ સુધીની દરેક વસ્તુનું પ્રથમ પ્રયોગશાળામાં પરીક્ષણ કરવામાં આવ્યું હતું અને પછી પીરસવામાં આવતી હતી.

2011-2014: એક પણ વાળ છોડવો જોઈએ નહીં

ત્યારથી પુતિન જે ગ્લાસને સ્પર્શતા હતા જે ટીશ્યુનો ઉપયોગ કરતા હતા અથવા જે વસ્તુને સ્પર્શ ન કરવામાં આવી હતી તે તેમની ટીમ દ્વારા તાત્કાલિક એકત્રિત કરવામાં આવી હતી અને રશિયા લઈ જવામાં આવી હતી. કોઈપણ જૈવિક નમૂનાઓ ન મળે તે માટે હોટલના પ્લમ્બિંગ (ડ્રેઇન્સ) ને પણ સીલ કરવામાં આવ્યા હતા.

2017: દુનિયાને મળ સુટકેસનું રહસ્ય ખબર પડી

ફ્રાન્સ અને સાઉદી અરેબિયાના પ્રવાસ દરમિયાન મીડિયાએ સૌ પ્રથમ જોયું કે પુતિન જ્યારે પણ શૌચાલયમાંથી બહાર આવતા હતા ત્યારે તેમની સુરક્ષા ટીમ એક ખાસ સુટકેસ લઈ જતી હતી. ફ્રેન્ચ મીડિયાએ અહેવાલ આપ્યો હતો કે રશિયન રાષ્ટ્રપતિ તેમના મળને રશિયા પાછા લઈ ગયા હતા જેથી કોઈ તેમના સ્વાસ્થ્યની તપાસ ન કરી શકે. આ વર્ષે, મળ સુટકેસ વિશ્વભરમાં પ્રખ્યાત થઈ ગઈ.

2018-2021: બધું રશિયા પાછા

હવે ટુવાલ, કચરો, વપરાયેલા ચશ્મા – બધું – પેક અને પરિવહન કરવામાં આવ્યું હતું. પુતિનના ખાસ વિમાન (Il-96) ને મીની-હોસ્પિટલમાં રૂપાંતરિત કરવામાં આવ્યું હતું. તેમની બુલેટપ્રૂફ કારમાં તબીબી સુવિધાઓ પણ છે.

2022-2023: યુક્રેન યુદ્ધ પછી વધુ કડક

યુદ્ધ શરૂ થયા પછી પુતિનની વિદેશ યાત્રાઓ ઘણી ઓછી થઈ ગઈ. અગાઉની બધી વ્યવસ્થાઓ બે વાર તપાસવામાં આવી હતી. આ સમય દરમિયાન પુતિનના શરીર ડબલ હોવાની અફવાઓ પણ ફેલાવા લાગી.

2024-2025: વર્તમાન પરિસ્થિતિ

આજે પુતિનની સુરક્ષા વ્યવસ્થાને વિશ્વની સૌથી અદ્યતન અને ગુપ્ત માનવામાં આવે છે. ભારતની તેમની મુલાકાત દરમિયાન પણ આવું જ થઈ રહ્યું છે.

તેમની પોતાની ફૂડ અને મોબાઇલ ફૂડ લેબ

પૂપ સુટકેસ
જૈવિક સામગ્રીનો સંપૂર્ણ સંગ્રહ
ડ્રોન જામર, એન્ટી-ડ્રોન હથિયારો
બુલેટપ્રૂફ અને બ્લાસ્ટપ્રૂફ વાહનો
સ્નાઈપર્સ, કમાન્ડો અને સાયબર સુરક્ષા ટીમ

નિષ્ણાતો શું કહે છે?

જવાહરલાલ નહેરુ યુનિવર્સિટીમાં આંતરરાષ્ટ્રીય સંબંધો શીખવતા ડૉ. અભિષેક શ્રીવાસ્તવે જણાવ્યું કે, રશિયાના અસ્થિર સુરક્ષા વાતાવરણને કારણે છેલ્લા 20 વર્ષોમાં પુતિનની સુરક્ષામાં નોંધપાત્ર વધારો થયો છે. ડ્રોન અને સાયબર હુમલા જેવા નવા જોખમો છે. હવે તેમની સુરક્ષા ફક્ત બોડીગાર્ડ્સ સુધી મર્યાદિત નથી – તેમની દવા, ખોરાક અને તેમના મળથી લઈને દરેક વસ્તુને નિયંત્રિત કરવામાં આવે છે જેથી કોઈપણ દેશ તેમના સ્વાસ્થ્ય ડેટાને ઍક્સેસ કરી શકે નહીં. તેથી આગલી વખતે જ્યારે તમે પુતિનને ભારતમાં અથવા બીજે ક્યાંય જોશો ત્યારે યાદ રાખો – દૃશ્યમાન પાછળ એક સંપૂર્ણ ગુપ્ત દુનિયા છે જેમાં તેમના મળ પણ રાષ્ટ્રીય સુરક્ષાનો એક ભાગ છે.