National News : આંધ્ર પ્રદેશ રાજ્ય બાળ અધિકાર સંરક્ષણ આયોગે તમામ સરકારી દસ્તાવેજોમાં પિતાનું નામ ફરજિયાત ન રહે તે સુનિશ્ચિત કરવા માટે પહેલ કરી છે. આયોગે રાજ્ય સરકારને વિનંતી કરી છે કે, જ્યાં કાયદેસર રીતે ફરજિયાત ન હોય ત્યાં તમામ સરકારી ફોર્મ્સ અને સત્તાવાર રેકોર્ડમાં પિતાનું નામ વૈકલ્પિક બનાવવામાં આવે. આયોગ જણાવે છે કે પિતાના નામની ગેરહાજરી બાળકના શિક્ષણ, ઓળખ, શિષ્યવૃત્તિ અથવા સરકારી યોજનાના લાભોમાં અવરોધ ન હોવી જોઈએ. આયોગે આ માંગ શા માટે ઉઠાવી છે, અને કયા બાળકો તેનો લાભ મેળવી શકે છે?
પિતાનું નામ ન હોવાથી બાળકોને થાય છે મુશ્કેલી
આંધ્ર પ્રદેશ રાજ્ય બાળ અધિકાર સંરક્ષણ આયોગ (AP SCPCR)એ માંગ કરી છે કે, સરકારી દસ્તાવેજો અને અરજી ફોર્મમાં પિતાનું નામ ફરજિયાત બનાવવામાં આવે. આયોગ અનુસાર, ઘણા સરકારી ફોર્મ્સ અને ઓનલાઈન નોંધણી પ્રણાલીઓમાં પિતાનું નામ જરૂરી છે. પરિણામે, જે બાળકોને તેમના પિતા વિશે માહિતીનો અભાવ હોય તેમને સરકારી સેવાઓ મેળવવામાં મુશ્કેલીઓનો સામનો કરવો પડે છે.
આનાથી જન્મ પ્રમાણપત્ર મેળવવા, શાળાઓમાં નોંધણી કરાવવા, શિષ્યવૃત્તિ મેળવવા, ઓળખ કાર્ડ મેળવવા અને વિવિધ સરકારી કલ્યાણ યોજનાઓ હેઠળ લાભ મેળવવા પર અસર પડી શકે છે. ઘણીવાર, માતાઓ અને બાળકોને તેમના કૌટુંબિક સંજોગો વારંવાર સમજાવવા પડે છે અને જરૂરી દસ્તાવેજો સબમિટ કરવા માટે સરકારી કચેરીઓમાં પણ જવું પડે છે.
કયા બાળકોને રાહત મળશે?
કમિશને પોતાની માંગણીમાં એવા બાળકોના સંજોગો પર ખાસ ધ્યાન આપ્યું છે જેમની માતાઓ તેમને એકલા ઉછેરી રહી છે અથવા જેમના કૌટુંબિક સંજોગો સામાન્ય કરતા અલગ છે. આમાં એકલ માતાઓના બાળકો, અપરિણીત મહિલાઓના બાળકો, વિધવા અને છૂટાછેડા લીધેલી મહિલાઓના બાળકો, માનવ તસ્કરી અને વ્યાપારી જાતીય શોષણથી પ્રભાવિત મહિલાઓના બાળકો અને કાનૂની વાલીઓ અથવા અન્ય સંભાળ રાખનારાઓની સંભાળ હેઠળ રહેતા બાળકોનો સમાવેશ થાય છે. કમિશન જણાવે છે કે, આ બાળકોની ઓળખ, શિક્ષણ અને ભવિષ્ય તેમના માતાપિતાના વૈવાહિક દરજ્જા અથવા કૌટુંબિક સંજોગો પર આધારિત ન હોવું જોઈએ. દરેક બાળક પોતાના અધિકારો ધરાવતો વ્યક્તિ છે, અને સરકારી તંત્રની જવાબદારી છે કે તેઓ તેમના અધિકારો અને લાભો મેળવવામાં મદદ કરે.
માતા અથવા કાનૂની વાલીનું નામ એક માન્ય વિકલ્પ
“બધા સત્તાવાર દસ્તાવેજોમાં પિતાનું નામ વૈકલ્પિક બનાવવું” વિષય પર વિજયવાડામાં એક દિવસીય પરામર્શ બેઠક યોજાઈ હતી. આંધ્રપ્રદેશ રાજ્ય બાળ અધિકાર સંરક્ષણ આયોગ અને ચિલ્ડ્રન ઓફ ઈન્ડિયા ફાઉન્ડેશન દ્વારા HELP ના સહયોગથી આયોજિત કરવામાં આવ્યું હતું. બેઠકમાં સૂચવવામાં આવ્યું હતું કે જ્યાં પિતાનું નામ કાયદેસર રીતે જરૂરી નથી, ત્યાં માતાનું નામ અથવા કાયદેસર રીતે માન્ય વાલીનું નામ સ્વીકારવું જોઈએ.
અમારી WhatsApp ચેનલમાં જોડાવા આ લિંક પર ક્લીક કરો
https://whatsapp.com/channel/0029VauCUMx6LwHmdrOBwa2X
તેમણે સરકારી વિભાગોના અરજી ફોર્મ, ડેટાબેઝ, ઓનલાઈન પોર્ટલ અને દસ્તાવેજ ચકાસણી પ્રક્રિયાઓની સમીક્ષા કરવાની પણ ભલામણ કરી હતી. કમિશનના ચેરમેન વેટ્ટુકુરી એ.વી.એસ.એન. રાજુએ જણાવ્યું હતું કે, બાળકની ઓળખ, ગૌરવ અને ભવિષ્ય તેમના માતાપિતાના વૈવાહિક દરજ્જા અથવા કૌટુંબિક સંજોગો દ્વારા નક્કી થવું જોઈએ નહીં. સરકારી પ્રક્રિયાઓનો હેતુ બાળકોના અધિકારો સુનિશ્ચિત કરવાનો હોવો જોઈએ, તેમના માટે બિનજરૂરી અવરોધો ઉભા કરવાનો નહીં.
વ્યાપક સરકારી આદેશ માટે વિનંતી
આયોગે સરકારને વિનંતી કરી છે કે, આ સિસ્ટમને રાજ્યભરમાં સમાન રીતે લાગુ કરવા માટે એક વ્યાપક સરકારી આદેશ (GO) અથવા વહીવટી પરિપત્ર જારી કરે. આ હાંસલ કરવા માટે, શાળા શિક્ષણ, મહિલા અને બાળ વિકાસ, આરોગ્ય, મહેસૂલ, સમાજ કલ્યાણ, આદિવાસી કલ્યાણ, પછાત વર્ગ કલ્યાણ, લઘુમતી કલ્યાણ, નાગરિક પુરવઠા અને ડિજિટલ ગવર્નન્સ વિભાગોને એકસાથે લાવવાનું સૂચન કરવામાં આવ્યું છે.
બેઠકમાં એવી પણ ભલામણ કરવામાં આવી હતી કે રાજ્ય, જિલ્લા અને વિભાગીય સ્તરે અધિકારીઓને સ્પષ્ટ સૂચનાઓ જાહેર કરવામાં આવે. સંબંધિત વિભાગોમાં નોડલ અધિકારીઓની નિમણૂક કરવી જોઈએ અને ફેરફારોને અમલમાં મૂકવા માટે સમયબદ્ધ કાર્ય યોજના વિકસાવવી જોઈએ. જો કોઈ બાળકને સરકારી સેવાઓનો ઇનકાર કરવામાં આવે છે અથવા પિતાના નામની ગેરહાજરીને કારણે પ્રક્રિયાઓમાં વિલંબ થાય છે, તો ફરિયાદ નિવારણ પ્રણાલી પણ સ્થાપિત કરવી જોઈએ.
આંધ્રપ્રદેશ રાજ્ય મહિલા આયોગના અધ્યક્ષ ડૉ. રાયપતિ શૈલજાએ પણ વિવિધ વિભાગો વચ્ચે સંકલન અને વ્યાપક સરકારી આદેશો જારી કરવાની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્યો હતો. તેમણે કહ્યું કે દસ્તાવેજીકરણ સંબંધિત અવરોધોને કારણે કોઈપણ બાળકને શિક્ષણ કે અન્ય તકોથી વંચિત ન રાખવું જોઈએ.
આ પણ વાંચો : બિહારમાં સામૂહિક દુષ્કર્મ પીડિતાને ફરી નિશાન બનાવી, આરોપીઓએ અગાસી પરથી ફેંકી
