ટ્રમ્પની ગુપ્ત ડિપ્લોમસી સામે આવી? ઈરાનના ગાર્ડ સાથે વાતચીતનો દાવો

Donald Trump : અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે યુદ્ધ પૂરું કરવા અને કોઈ કરાર સુધી પહોંચવાના પ્રયાસો દરમિયાન ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રે એક એવી ગુપ્ત બેકચેનલ તૈયાર કરી હતી, જેના વિશે પહેલાં માહિતી સામે આવી નહોતી. મે મહિનાના મધ્યમાં અમેરિકી વાર્તાકારોને શંકા થવા લાગી હતી કે ઈરાન તરફથી વાટાઘાટો કરી રહેલા લોકો પાસે વાસ્તવમાં ઇસ્લામિક રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડ કોર્પ્સ (IRGC) ના નિર્ણયો પર પૂરો કંટ્રોલ નથી. ત્યારબાદ અમેરિકાએ સીધા IRGC ના નેતૃત્વ સુધી પહોંચ બનાવવાનો પ્રયાસ કર્યો. આ ગુપ્ત સંપર્ક માટે ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રે ઇરાકના કુર્દિસ્તાન ક્ષેત્રના રાષ્ટ્રપતિ નેચિરવાન બરઝાનીની પસંદગી કરી. બરઝાની પાસે અમેરિકા અને ઈરાન, બંને પક્ષોનો વિશ્વાસ હોવાની સાથે સાથે તેહરાનના વરિષ્ઠ અધિકારીઓ સાથે જૂના અંગત સંબંધો પણ છે. તેઓ ઈરાન-ઇરાક યુદ્ધ દરમિયાન ઈરાનમાં રહ્યા હતા અને તેહરાન યુનિવર્સિટીમાં અભ્યાસ કર્યો હતો. તેમને ફારસી ભાષાની પણ સારી સમજ છે.

મીડિયા રિપોર્ટ્સ મુજબ, મે મહિનાની શરૂઆતમાં તત્કાલીન અમેરિકન નેશનલ ઇન્ટેલિજન્સ ડિરેક્ટર તુલસી ગબ્બાર્ડે બરઝાની સાથે ફોન પર વાત કરી હતી. જણાવવામાં આવ્યું કે આ કોલ રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પ અને ઉપરાષ્ટ્રપતિ જેડી વેન્સની મંજૂરીથી કરવામાં આવ્યો હતો. ગબ્બાર્ડે બરઝાનીને કહ્યું કે અમેરિકા એ જાણવા માંગે છે કે ઈરાની સંસદના સ્પીકર મોહમ્મદ બાગેર ગાલીબાફ અને વિદેશ મંત્રી અબ્બાસ અરાગચી જે કરાર પર વાતચીત કરી રહ્યા છે, શું IRGC પણ તેની સાથે છે કે પછી તેની કોઈ અલગ માગણી છે.

કેવી રીતે થઈ વાતચીત?

બરઝાનીએ IRGC ના સંપર્કો સાથે વાત કરી અને સીધા જનરલ અહેમદ વાહિદી સાથે વાતચીતની માગ કરી. 14 મેના રોજ IRGC નો એક અધિકારી એરબિલ સ્થિત બરઝાનીની ઓફિસે પહોંચ્યો અને એન્ક્રિપ્ટેડ ફોન દ્વારા સુરક્ષિત વાતચીત કરાવવામાં આવી. બરઝાનીએ વાહિદીને પૂછ્યું કે શું તેઓ ઈરાની વાર્તાકારોની સાથે છે. જવાબમાં વાહિદીએ કથિત રીતે કહ્યું કે તેઓ વાતચીતનું પૂર્ણ સમર્થન કરે છે અને IRGC પણ આ સંકટનો ઉકેલ વાતચીત દ્વારા જ ઈચ્છે છે.

અમારી WhatsApp ચેનલમાં જોડાવા આ લિંક પર ક્લીક કરો
https://whatsapp.com/channel/0029VauCUMx6LwHmdrOBwa2X

ત્યારબાદ બરઝાનીએ ગબ્બાર્ડને પૂરી માહિતી આપી અને અમેરિકી વહીવટીતંત્રને ઈરાનની સ્થિતિ વિશે જાણ કરી. અમેરિકાએ પછી એરબિલમાં અમેરિકન અને ઈરાની અધિકારીઓ વચ્ચે ગુપ્ત બેઠક યોજવાનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો. બરઝાનીએ આ મેસેજ ઈરાન સુધી પહોંચાડ્યો, પરંતુ સુરક્ષાના કારણોસર બેઠક આગળ વધી શકી નહીં. ઈરાની પક્ષને ડર હતો કે ઈઝરાયેલી ગુપ્તચર એજન્સીઓનું ઈરાકી કુર્દિસ્તાનમાં મજબૂત નેટવર્ક છે અને ત્યાં તેમના અધિકારીઓને નિશાન બનાવવામાં આવી શકે છે.

શા માટે વાત કરવા માંગતું હતું અમેરિકા?

આ સમગ્ર ઘટનાક્રમ દર્શાવે છે કે ઈરાન સાથેની વાતચીતમાં અમેરિકા માટે સૌથી મોટો પડકાર માત્ર કોઈ કરાર કરવાનો નથી, પરંતુ એ શોધવાનો પણ છે કે આખરે અસલી નિર્ણયો લેવાની તાકાત કોના હાથમાં છે. ઈરાનના સર્વોચ્ચ નેતા અલી ખામેનેઈની હત્યા અને ત્યારબાદ 40 દિવસ સુધી ચાલેલા યુદ્ધે IRGC ની તાકાત અને પ્રભાવને વધુ વધારી દીધા છે. નવા સર્વોચ્ચ નેતા મોજતબા ખામેનેઈની શરૂઆતના અઠવાડિયામાં સાર્વજનિક હાજરી ઓછી રહેવાથી પણ સ્થિતિ વધુ જટિલ બની ગઈ.

હાલમાં પાકિસ્તાન અને કતારના મધ્યસ્થો અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે મેસેજની આપ-લે કરી રહ્યા છે, પરંતુ કોઈ મોટી પ્રગતિ થઈ નથી. તો બીજી તરફ, બરઝાનીએ તાજેતરમાં વ્હાઇટ હાઉસને ફરીથી વાતચીત શરૂ કરાવવામાં મદદ કરવાની ઓફર કરી છે. એટલે કે ભવિષ્યની કોઈ પણ ડીલમાં આ ગુપ્ત બેકચેનલ ફરી એકવાર મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી શકે છે.

આ પણ વાંચો:350+ વિકેટ, 4000+ રન… રવીન્દ્ર જાડેજાએ કપિલ દેવના ખાસ ક્લબમાં કરી એન્ટ્રી

આ પણ વાંચો:નીતિન નવીનની નવી બ્રિગેડ તૈયાર, ભાજપ સંગઠનમાં થયા મોટા ફેરફાર, જાણો ગુજરાતમાંથી કોને મળી જવાબદારી