National News : કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રાલયે FCRA નિયમોમાં નોંધપાત્ર ફેરફારો કર્યા છે. આ અંતર્ગત, વિદેશી ભંડોળ મેળવતી NGO અને સંસ્થાઓ માટેના નિયમોને વધુ કડક બનાવવામાં આવ્યા છે. સોમવારે એક ગેઝેટ સૂચના જાહેર કરવામાં આવી હતી. નિયમો ચક્રવૃદ્ધિ દંડમાં ફેરફાર કરે છે અને નોંધણીને વધુ હેતુ-વિશિષ્ટ બનાવવા માટે નિયમોમાં વધુ સુધારો કરે છે. ધર્મ રૂપાંતરને પણ ઘણી ધાર્મિક શ્રેણીઓમાંથી સ્પષ્ટપણે બાકાત રાખવામાં આવ્યું છે.
સંસ્થાઓએ તેમના નોંધણી પ્રમાણપત્રોમાં યોગ્ય હેતુ જણાવવો આવશ્યક
બદલાયેલા નિયમો અનુસાર, નોંધણી પ્રમાણપત્રમાં હવે યોગ્ય હેતુ અને રાજ્યો અથવા કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશો જણાવવા આવશ્યક છે જ્યાં સંસ્થા કાર્ય કરશે. અરજદારોએ તેમની પ્રવૃત્તિઓ ફક્ત પૂર્વ-નિર્ધારિત સમયપત્રકમાંથી પસંદ કરવી આવશ્યક છે, અને હાલના સંગઠનોને નવા ફોર્મ FC-6F માં તેઓ કયા હેતુ અને સ્થાનને જાળવી રાખવા માંગે છે તે દર્શાવવા માટે એક વર્ષનો સમય આપવામાં આવ્યો છે.
ધાર્મિક શ્રેણીઓમાં ફેરફારો
આ સમયપત્રક ધાર્મિક, સાંસ્કૃતિક, આર્થિક, શૈક્ષણિક અને સામાજિક શીર્ષકો હેઠળ પરવાનગી આપેલી પ્રવૃત્તિઓની સૂચિ આપે છે. ધાર્મિક શ્રેણીમાં મંદિરો, મસ્જિદો, ચર્ચો, ગુરુદ્વારા, મઠો, સિનાગોગ અને અન્ય પૂજા સ્થળોનું બાંધકામ, નવીનીકરણ અને જાળવણી, તેમજ શાસ્ત્રો, ધર્મશાળાઓ, લંગર અને ધાર્મિક શિક્ષણનું સંરક્ષણ શામેલ છે. ધાર્મિક શ્રેણીમાં સૌથી મહત્વપૂર્ણ ફેરફારો કરવામાં આવ્યા છે, જે ધાર્મિક પરિવર્તન સિવાય ચોક્કસ પ્રવૃત્તિઓને મંજૂરી આપે છે. આ મુક્તિ આદિવાસી ધાર્મિક પ્રથાઓના દસ્તાવેજીકરણ અને પુનરુત્થાન, અને ધાર્મિક શિક્ષણ, નૈતિક શિક્ષણ, સત્સંગ, પ્રવચન અને ધ્યાન એકાંતને પણ લાગુ પડે છે.
અમારી WhatsApp ચેનલમાં જોડાવા આ લિંક પર ક્લીક કરો
https://whatsapp.com/channel/0029VauCUMx6LwHmdrOBwa2X
એક નિયમ જણાવે છે કે, ધાર્મિક ફિલસૂફી, ધર્મશાસ્ત્ર અને ધાર્મિક ઇતિહાસ (ધાર્મિક પરિવર્તન સિવાય) ના અભ્યાસ, દસ્તાવેજીકરણ અને જાળવણીમાં સહાયની મંજૂરી છે. જો કે, તે એમ પણ જણાવે છે કે, ધાર્મિક શિક્ષણ, નૈતિક શિક્ષણ, સત્સંગ, પ્રવચન અને ધ્યાન એકાંત (ધાર્મિક પરિવર્તન સિવાય) ની મંજૂરી છે.
ગૃહ મંત્રાલયે “કી ઓફિસર” ની વ્યાખ્યા પણ સ્પષ્ટ કરી છે, જેમાં કંપની ડિરેક્ટર, ભાગીદારો, ટ્રસ્ટીઓ, HUF કર્તા અને સંસ્થાના કામકાજને નિયંત્રિત કરતી અન્ય વ્યક્તિઓનો સમાવેશ થાય છે. તેમાં જણાવાયું છે કે, ભારતીય મૂળ સિવાય વિદેશી નાગરિકો મુખ્ય અધિકારીઓ તરીકે હોય તેવી સંસ્થાઓ સામાન્ય રીતે નોંધણી અથવા પૂર્વ પરવાનગી માટે પાત્ર રહેશે નહીં. જો કે, સરકાર આદેશ દ્વારા આમાં છૂટ આપી શકે છે.
વિદેશી ભંડોળના ઉપયોગ અંગેના નિયમો
નવા નિયમો વિદેશી ભંડોળના ઉપયોગ પર કડક નિયંત્રણો પણ લાદી શકે છે. મંત્રાલયે એક નવો નિયમ ઉમેર્યો છે જેમાં જણાવાયું છે કે જો કોઈ સંસ્થાએ પાછલા બે નાણાકીય વર્ષોમાં ઓછામાં ઓછા રૂ.10 લાખના વિદેશી યોગદાનનો ઉપયોગ કર્યો હોય તો જ તેને નવીકરણ અથવા રદ કરવા માટે પાત્ર ગણવામાં આવશે. અગાઉ મંજૂર ભંડોળ ધરાવતા કિસ્સાઓમાં, ભંડોળનો આગામી હપ્તો પાછલા હપ્તાના 75 ટકા ખર્ચ કર્યા પછી અને ક્ષેત્ર નિરીક્ષણ દ્વારા ચકાસ્યા પછી જ જારી કરવામાં આવશે.
ફોર્મમાં સોશિયલ મીડિયા એકાઉન્ટ્સ, વિગતવાર પ્રવૃત્તિ અહેવાલ અને સંસ્થા અથવા તેના મુખ્ય અધિકારીઓ દ્વારા જારી કરાયેલ પ્રકાશન વિગતો સહિત વધારાની માહિતી આવશ્યકતાઓ ઉમેરવામાં આવી છે. NGO એ વાસ્તવિક દાતાઓ અને દાતા-સલાહકાર ભંડોળ અથવા અન્ય મધ્યસ્થીમાંથી ભંડોળ ક્યાંથી આવે છે તે પણ જાહેર કરવું આવશ્યક છે.
દંડની જોગવાઈ
સૂચના મુજબ, કાયદાની કલમ 8ના ઉલ્લંઘનમાં વહીવટી ખર્ચ માટે પ્રાપ્ત થયેલા વિદેશી યોગદાનના 20 ટકાથી વધુ અન્ય હેતુઓ માટે ખર્ચ કરવા પર રૂ.100,000નો દંડ અથવા મર્યાદા કરતાં વધુ ખર્ચ કરેલી રકમના 5 ટકા (જે વધારે હોય તે) દંડ થશે.
કાયદાની કલમ 8(1) ના ઉલ્લંઘનમાં સટ્ટાકીય પ્રવૃત્તિઓ માટે વિદેશી યોગદાનનો ઉપયોગ કરવા પર હવે રૂ.100,000 નો દંડ અથવા આવી પ્રવૃત્તિઓમાં રોકાણ કરેલી રકમના 30 ટકા (જે વધારે હોય તે) દંડ થશે. વધુમાં, આવી પ્રવૃત્તિઓમાંથી મેળવેલી આવકના 100 ટકા પણ વસૂલ કરવામાં આવશે.
વધુમાં, જો કોઈ ચોક્કસ હેતુ માટે પ્રાપ્ત થયેલા વિદેશી દાનનો ઉપયોગ અન્ય હેતુઓ માટે કરવામાં આવે છે, તો વપરાયેલી રકમના 30 ટકા અથવા ₹100,000 (જે વધારે હોય તે) દંડ લાદવામાં આવશે. ગૃહ મંત્રાલયે સ્પષ્ટતા કરી છે કે ફોજદારી અધિકારક્ષેત્રની બહારની કાનૂની સંસ્થાઓ કોઈપણ ભારતીય કે વિદેશી નાગરિકને દેશ છોડતા અટકાવવા માટે ઇમિગ્રેશન બ્યુરોને સીધી વિનંતીઓ જારી કરી શકતી નથી.
આ પણ વાંચો : AAPના ધારાસભ્ય ચૈતર વસાવાને રાજપીપળાથી વડોદરા સેન્ટ્રલ જેલમાં શિફ્ટ કર્યા
