નંદન નીલેકણીની હાઈ-પાવર ટાસ્ક ફોર્સ કેવી રીતે અટકાવશે પેપર લીક? જાણો સરકારનો પ્લાન

National News: સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓમાં વારંવાર સામે આવતા પેપર લીક કૌભાંડો બાદ કેન્દ્ર સરકારે પરીક્ષા પ્રણાલીમાં પરિવર્તન લાવવાનો નિર્ણય કર્યો છે. વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ ઇન્ફોસિસના સહ-સ્થાપક અને આધારના મુખ્ય શિલ્પકાર નંદન નીલેકણીના નેતૃત્વમાં હાઈ-પાવર ટાસ્ક ફોર્સની રચના કરી છે. સરકારનો દાવો છે કે આ ટાસ્ક ફોર્સ માત્ર સલાહ આપતી પરંપરાગત સમિતિ નહીં હોય, પરંતુ ટેક્નોલોજી આધારિત એવી મજબૂત પરીક્ષા વ્યવસ્થા તૈયાર કરશે, જેમાં પેપર લીકની શક્યતા લગભગ નાબૂદ થઈ જાય.

રાધાકૃષ્ણન સમિતિથી કેવી રીતે અલગ છે નવી ટીમ?

2024માં નીટ પેપર લીક વિવાદ બાદ સરકારે ઇસરોના પૂર્વ અધ્યક્ષ ડૉ. કે. રાધાકૃષ્ણનની અધ્યક્ષતામાં સમિતિ બનાવી હતી. આ સમિતિએ પરીક્ષા સુધારાઓ માટે 101 ભલામણો કરી હતી, પરંતુ હવે સરકારે તેનાથી આગળ વધીને વધુ વ્યાપક અને ટેક્નોલોજી કેન્દ્રિત અભિગમ અપનાવ્યો છે.

નવી ટાસ્ક ફોર્સનું મુખ્ય લક્ષ્ય માત્ર ખામીઓ શોધવાનું નથી, પરંતુ ભવિષ્ય માટે એવી પરીક્ષા વ્યવસ્થા ઉભી કરવાનું છે, જેને હેક કરવી અથવા પેપર લીક કરવું અત્યંત મુશ્કેલ બની જાય.

ટેક્નોલોજી અને સુરક્ષાના દિગ્ગજો એક જ ટીમમાં

આ છ સભ્યોની ટાસ્ક ફોર્સમાં વિવિધ ક્ષેત્રોના અગ્રણી નિષ્ણાતોને સ્થાન આપવામાં આવ્યું છે.

• નંદન નીલેકણી – ડિજિટલ પબ્લિક ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને આધાર પ્રોજેક્ટના મુખ્ય શિલ્પકાર.
• ડૉ. એસ. સોમનાથ – ઇસરોના પૂર્વ અધ્યક્ષ, જટિલ ટેક્નોલોજી અને સુરક્ષા પ્રણાલીના નિષ્ણાત.
• તપન ડેકા – ઇન્ટેલિજન્સ બ્યુરો (IB)ના પૂર્વ વડા, સાયબર સુરક્ષા અને ઇન્ટેલિજન્સ ક્ષેત્રના નિષ્ણાત.
• પ્રો. વી. કામકોટી – IIT મદ્રાસના ડિરેક્ટર, સાયબર સિક્યુરિટી અને કમ્પ્યુટર આર્કિટેક્ચરના નિષ્ણાત.
• અનીતા કરવાલ અને અમૃતલાલ મીણા – શિક્ષણ નીતિ અને વહીવટી વ્યવસ્થાના અનુભવી અધિકારીઓ.

ચાર મુખ્ય ક્ષેત્રોમાં થશે કામ

ટાસ્ક ફોર્સ NTAની સમગ્ર પરીક્ષા પ્રક્રિયાની સમીક્ષા કરીને ચાર મુખ્ય ક્ષેત્રોમાં રોડમેપ તૈયાર કરશે.

• પ્રશ્નપત્ર તૈયાર કરવાની અને ડિજિટલ ટ્રાન્સમિશનની સુરક્ષા મજબૂત કરવી.
• પરીક્ષા કેન્દ્રો અને સમગ્ર પ્રક્રિયામાં ટેક્નોલોજી આધારિત મોનિટરિંગ વધારવું.
• OMR મૂલ્યાંકન અને ઓનલાઈન પરીક્ષા પ્રણાલીને વધુ સુરક્ષિત બનાવવી.
• સમગ્ર પરીક્ષા પ્રણાલીને પારદર્શક, વિશ્વસનીય અને સ્કેલેબલ બનાવવી.

‘મેકર-ચેકર’ મોડલ પર ભાર

સમિતિ બેન્કિંગ ક્ષેત્રમાં સફળ સાબિત થયેલા ‘મેકર-ચેકર’ મોડલને પણ પરીક્ષા વ્યવસ્થામાં લાગુ કરવાની દિશામાં કામ કરી શકે છે. આ મોડલ હેઠળ પ્રશ્નપત્ર તૈયાર કરનાર, તેની ચકાસણી કરનાર અને વિતરણ પ્રક્રિયા માટે અલગ-અલગ સ્તરે જવાબદારી નક્કી કરવામાં આવશે, જેથી એક વ્યક્તિ દ્વારા સમગ્ર પ્રક્રિયા પર નિયંત્રણ ન રહે.

NTAમાં મોટા સુધારાની તૈયારી

સરકારનું માનવું છે કે ભવિષ્યની પરીક્ષા વ્યવસ્થા માત્ર કડક કાયદાથી નહીં, પરંતુ અદ્યતન ટેક્નોલોજી, ડેટા સુરક્ષા, સાયબર પ્રોટેક્શન અને મજબૂત સંસ્થાકીય સુધારાઓથી જ વિશ્વસનીય બની શકે છે.

આ ટાસ્ક ફોર્સ માત્ર અહેવાલ સોંપીને અટકશે નહીં, પરંતુ ટેક્નોલોજી આધારિત સુરક્ષિત પરીક્ષા પ્રણાલીને અમલમાં લાવવા માટે પણ માર્ગદર્શન આપશે. સરકારને આશા છે કે તેના કારણે નીટ, JEE સહિતની તમામ રાષ્ટ્રીય સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓ વધુ પારદર્શક અને વિશ્વસનીય બનશે.

આ પણ વાંચોઃ અમદાવાદમાં ચાર કલાકના વરસાદે શહેર ઠપ્પ: સાયન્સ સિટી-થલતેજમાં અઢી ઇંચ વરસાદ