ઈરાન સમર્થિત PMF શું છે? અમેરિકા-સાઉદીના સંયુક્ત ઓપરેશનમાં ઈરાકમાં કેમ બન્યું નિશાન?
What is the Iran-backed PMF? : મધ્ય પૂર્વમાં ચાલી રહેલા તણાવ વચ્ચે અમેરિકા અને સાઉદી અરેબિયાએ પ્રથમ વખત સંયુક્ત સૈન્ય કાર્યવાહી કરીને ઈરાકમાં ઈરાન સમર્થિત પોપ્યુલર મોબિલાઇઝેશન ફોર્સિસ (PMF)ના ઠેકાણાઓને નિશાન બનાવ્યા હોવાના અહેવાલો સામે આવ્યા છે. આ કાર્યવાહી બાદ સમગ્ર વિસ્તારમાં તણાવ વધુ વધી ગયો છે અને ઈરાકે પણ આ હુમલાનો વિરોધ નોંધાવ્યો છે.
અહેવાલો અનુસાર, સંયુક્ત ઓપરેશન દરમિયાન ઈરાકના વિવિધ વિસ્તારોમાં PMF દ્વારા ઉપયોગમાં લેવાતા હથિયારોના ભંડાર અને લોજિસ્ટિક્સ કેન્દ્રો પર હવાઈ હુમલા કરવામાં આવ્યા હતા. કેટલાક અહેવાલોમાં દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે આ કાર્યવાહી તાજેતરના ડ્રોન હુમલાઓના જવાબમાં કરવામાં આવી હતી.
અમારી WhatsApp ચેનલમાં જોડાવા આ લિંક પર ક્લીક કરો
https://whatsapp.com/channel/0029VauCUMx6LwHmdrOBwa2X
ઈરાનના સરકારી મીડિયા અનુસાર, હુમલામાં ઇસ્લામિક રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડ કોર્પ્સ (IRGC) સાથે જોડાયેલા કેટલાક સભ્યોના મોત થયા હોવાનો દાવો કરવામાં આવ્યો છે. બીજી તરફ, અમેરિકી સેન્ટ્રલ કમાન્ડ (CENTCOM)એ જણાવ્યું કે પૂર્વી ઈરાકમાં લોજિસ્ટિક્સ અને હથિયારોના ઠેકાણાઓને નિશાન બનાવવામાં આવ્યા હતા. જોકે, તમામ દાવાઓની સ્વતંત્ર પુષ્ટિ થઈ નથી.
PMFએ પણ દાવો કર્યો છે કે ઈરાકના અનેક પ્રાંતોમાં થયેલા હુમલામાં તેના અનેક સભ્યોના મોત થયા છે અને ઘણા ઘાયલ થયા છે. આ ઘટનાએ મધ્ય પૂર્વના સંઘર્ષને વધુ ગંભીર બનાવી દીધો છે.
ઈરાક સરકારે આ સૈન્ય કાર્યવાહીનો વિરોધ કરતાં તેને દેશની સંપ્રભુતા સામેની કાર્યવાહી ગણાવી છે. ઈરાકની નેશનલ સિક્યુરિટી કાઉન્સિલે જણાવ્યું કે આવી કાર્યવાહીથી પ્રદેશમાં શાંતિ અને સ્થિરતા પર નકારાત્મક અસર પડી શકે છે.
PMF એટલે શું?
પોપ્યુલર મોબિલાઇઝેશન ફોર્સિસ (PMF), જેને અલ-હશદ અલ-શાબી તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે, તેની રચના વર્ષ 2014માં ISIS દ્વારા મોસુલ પર કબજો કર્યા બાદ કરવામાં આવી હતી. શિયા ધર્મગુરુ ગ્રાન્ડ આયાતોલ્લાહ અલી અલ-સિસ્તાનીના આહ્વાન બાદ અનેક મિલિશિયા જૂથો એકત્ર થયા અને PMFની સ્થાપના થઈ.
વર્ષ 2016માં ઈરાકની સંસદે કાયદો પસાર કરીને PMFને સત્તાવાર રીતે દેશની સુરક્ષા વ્યવસ્થાનો ભાગ બનાવ્યો હતો. ત્યારથી તેને સ્વતંત્ર સૈન્ય એકમ તરીકે માન્યતા મળી અને ISIS સામેની લડાઈમાં તેણે મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી હતી.
વિશ્લેષકોના જણાવ્યા મુજબ PMFના કેટલાક શક્તિશાળી જૂથો ઈરાનની IRGC સાથે નજીકના સંબંધો ધરાવે છે. આ જૂથોને હમાસ, હિઝબુલ્લાહ અને હૂથી બળો સાથે મળીને ઈરાનના “Axis of Resistance” નેટવર્કનો ભાગ માનવામાં આવે છે.
અહેવાલો મુજબ PMFમાં હાલમાં અંદાજે બે લાખથી વધુ લડવૈયાઓ છે અને ઈરાકની સુરક્ષા વ્યવસ્થામાં તેનો નોંધપાત્ર પ્રભાવ છે. આ કારણે PMF માત્ર સૈન્ય સંગઠન જ નહીં પરંતુ ઈરાકની આંતરિક રાજકીય અને સુરક્ષા પરિસ્થિતિમાં પણ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે.
