પુરુષોત્તમ મહિનો આવતીકાલથી શરૂ થઈ રહ્યો છે; જાણો 15 જૂન સુધી શું કરવું અને શું ટાળવું

Purushottam Maas: આવતીકાલથી શરૂ થશે પુરુષોત્તમ માસ, જાણો 15 જૂન સુધી કયા કાર્યો કરવા અને કયા કાર્યો ટાળવા

અધિક માસ (પુરુષોત્તમ મહિનો) 17 મે, 2026 થી શરૂ થાય છે. આ પવિત્ર મહિનાના ધાર્મિક મહત્વ, ભગવાન વિષ્ણુની પૂજા કરવાની પદ્ધતિ, દાન માટેના નિયમો અને આ સમયગાળા દરમિયાન લગ્ન જેવા શુભ પ્રસંગો શા માટે પ્રતિબંધિત છે તે વિશે જાણો.

આ વર્ષે અધિક માસ આવતીકાલે 17 મે ના રોજ શરૂ થાય છે અને 15 જૂનના રોજ સમાપ્ત થશે. આ વધારાનો મહિનો દર વર્ષે થતો નથી; વૈદિક જ્યોતિષ અનુસાર તે ખાસ કરીને આપણા કેલેન્ડરને સંતુલિત કરવા માટે ઉમેરવામાં આવે છે. ચંદ્ર કેલેન્ડર લગભગ 354 દિવસ લાંબો છે, જ્યારે સૌર કેલેન્ડર 365 દિવસ લાંબો છે. તેથી બંને વચ્ચે સંતુલન જાળવવા માટે અધિક માસ ઉમેરવામાં આવે છે, જેથી આપણા તહેવારો યોગ્ય ઋતુમાં આવે.

પરંતુ તે ફક્ત કેલેન્ડરને સમાયોજિત કરવા વિશે નથી. ધાર્મિક દ્રષ્ટિકોણથી આ મહિનો ખૂબ જ ખાસ માનવામાં આવે છે. તે ભગવાન વિષ્ણુ (પુરુષોત્તમ) ને સમર્પિત છે. એવું માનવામાં આવે છે કે આ મહિના દરમ્યાન કરવામાં આવતી પૂજા, દાન અને ધ્યાનનું ફળ અનેકગણું મળે છે. તેથી, તેને એક મહિના સુધી ચાલતો આધ્યાત્મિક ઉત્સવ પણ માનવામાં આવે છે.

અધિક માસમાં શું કરવું
અધિક માસને પુણ્ય કમાવવાનો શ્રેષ્ઠ સમય માનવામાં આવે છે. આ એક એવી તક છે જેને તમારે ચૂકવી ન જોઈએ. આ મહિના દરમ્યાન, સારા અને નિઃસ્વાર્થ કાર્યો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરો, જે મન અને આત્માને શુદ્ધ કરે છે.

1. ભગવાન વિષ્ણુની પૂજા કરો
આ મહિનો ભગવાન વિષ્ણુ (પુરુષોત્તમ) ને સમર્પિત છે, તેથી તેમની પૂજા કરવી સૌથી મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે. તમે દરરોજ વિષ્ણુ સહસ્ત્રનામનો પાઠ કરી શકો છો. સત્યનારાયણ વ્રત કથા સાંભળવી અથવા વાંચવી પણ ખૂબ જ શુભ છે. તે વિસ્તૃત પૂજા નથી, પરંતુ હૃદયથી ભક્તિ છે જે વધુ મહત્વપૂર્ણ છે.

2. દાન કરો
અધિક માસ દરમિયાન કરવામાં આવેલ દાન અનેકગણું ફળ આપે છે. ફક્ત પૈસાનું દાન જ નહીં, પરંતુ ભાવના સૌથી મહત્વપૂર્ણ છે. તમે ખોરાક, કપડાં અથવા દીવાઓનું દાન કરી શકો છો. આ મહિના દરમિયાન જરૂરિયાતમંદોને મદદ કરવી એ સૌથી સીધો અને અસરકારક ઉપાય માનવામાં આવે છે.

3. જાપ અને તપસ્યા કરો
આ મહિનામાં મંત્રોનો જાપ અને ઉપવાસ ખૂબ જ ફાયદાકારક છે. શક્ય હોય તો દરરોજ ૧૦૮ વખત તુલસીની માળા વડે “ૐ નમો ભગવતે વાસુદેવાય” મંત્રનો જાપ કરો. ઉપવાસ મન અને ઇન્દ્રિયોને નિયંત્રિત કરવામાં મદદ કરે છે અને ભગવાન પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં મદદ કરે છે.

4. ધાર્મિક ગ્રંથો વાંચો
આ સમય દરમિયાન તમે ભગવદ ગીતા, શ્રીમદ્ ભાગવત પુરાણ અથવા રામાયણ જેવા પવિત્ર ગ્રંથો વાંચી શકો છો. આ જ્ઞાનમાં વધારો કરે છે અને જીવનને યોગ્ય દિશા આપે છે. ફક્ત વાંચશો નહીં, પરંતુ તેમના ઉપદેશોને તમારા જીવનમાં અમલમાં મૂકવાનો પ્રયાસ કરો.

અધિક માસ દરમિયાન શું ન કરવું
શુભ પ્રસંગો ટાળો: લગ્ન, માથાના વાળ કાપવાની વિધિઓ અને ગૃહસ્થી વિધિઓ
મોટી ખરીદીઓ ટાળો: નવું ઘર, કાર અથવા મોંઘા ઘરેણાં ન ખરીદો
નવી શરૂઆત ટાળો: નવો વ્યવસાય શરૂ કરવાનું, ઘર બનાવવાનું કે કોઈપણ પ્રોજેક્ટ શરૂ કરવાનું ટાળો

તમારે આ કાર્યો કેમ ટાળવા જોઈએ?
કારણ કે આ બધી પ્રવૃત્તિઓ આપણી ઇચ્છાઓ અને ભૌતિક સુખો સાથે સંબંધિત છે. અધિક માસ આપણને થોડા સમય માટે આ બાબતોથી ધ્યાન હટાવીને આપણા આત્મા અને આધ્યાત્મિકતા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવાનું શીખવે છે.

આખા મહિના માટે ઉપવાસ અને નિયમો
જે લોકો અધિક માસ દરમિયાન પોતાની ભક્તિને વધુ ગાઢ બનાવવા માંગે છે તેઓ આખા મહિના માટે ઉપવાસ કરી શકે છે. આ એક મુશ્કેલ પણ ખૂબ જ ફળદાયી પ્રથા માનવામાં આવે છે. જો તમે આ ઉપવાસ કરો છો, તો તમારે કડક દિનચર્યાનું પાલન કરવું જોઈએ. તમારો આહાર ખૂબ જ સરળ અને સાત્વિક હોવો જોઈએ. દિવસમાં ફક્ત એક જ વાર ખાઓ અને ડુંગળી, લસણ, અનાજ અને માંસનો સંપૂર્ણપણે ત્યાગ કરો. ફળો, દૂધ અને સાબુદાણા જેવા ઉપવાસના ખોરાકનું સેવન કરો.

તમારી દિનચર્યા બ્રહ્મ મુહૂર્તમાં જાગીને, સ્નાન કરીને અને પૂજા કરીને શરૂ થવી જોઈએ. આ ઉપવાસ શરીરને ત્રાસ આપવા માટે નહીં, પરંતુ મનને શાંત કરવા અને ભગવાનની ભક્તિમાં સમર્પિત કરવા માટે કરવામાં આવે છે.

અધિક માસની વાર્તા
અધિક માસ સાથે સંબંધિત આ વાર્તા ખૂબ જ સુંદર અને ભાવનાત્મક છે. પહેલાં આ અધિક મહિનામાં કોઈ દેવતા નહોતા, તેથી તેને માલમાસ કહેવામાં આવતું હતું, જેનો અર્થ થાય છે કે મહિનો અશુભ અથવા નકામો માનવામાં આવતો હતો. આ મહિનામાં કોઈ તહેવારો કે શુભ કાર્યો કરવામાં આવ્યા ન હતા, તેથી તે ઉપેક્ષિત અને દુઃખી લાગ્યું. આ વાર્તા આપણને એ લાગણી સાથે જોડે છે જે વ્યક્તિ જ્યારે તુચ્છ અનુભવવા લાગે છે ત્યારે ઉદ્ભવે છે.

આ મહિનો ભગવાન વિષ્ણુ પાસે તેની મુશ્કેલીઓ લઈને ગયો. પદ્મ પુરાણ અનુસાર જ્યારે ભગવાન વિષ્ણુએ આ મહિનાની મુશ્કેલીઓ વિશે સાંભળ્યું, ત્યારે તેમણે તેને અપનાવ્યો. તેમણે તેને માત્ર મહત્વ આપ્યું જ નહીં પરંતુ તેને પોતાનું એક નામ પુરુષોત્તમ પણ આપ્યું. ત્યારથી, આ મહિનો પુરુષોત્તમ માસ તરીકે ઓળખાવા લાગ્યો. ભગવાન વિષ્ણુએ એમ પણ કહ્યું હતું કે જે કોઈ ભક્ત આ મહિનામાં નિઃસ્વાર્થ પૂજા, દાન અને સારા કાર્યો કરશે તેને તેમના વિશેષ આશીર્વાદ પ્રાપ્ત થશે અને તેમનું પુણ્ય અનેકગણું વધશે. આમ, જે મહિનો પહેલા ઉપેક્ષિત હતો તે સૌથી પવિત્ર અને ખાસ બન્યો.

Disclaimer : અમે એવો દાવો કરતા નથી કે આ લેખમાંની માહિતી સંપૂર્ણપણે સાચી કે સચોટ છે. વધુ વિગતવાર માહિતી માટે, કૃપા કરીને સંબંધિત ક્ષેત્રના નિષ્ણાતની સલાહ લો.

અમારી WhatsApp ચેનલમાં જોડાવા આ લિંક પર ક્લીક કરો
https://whatsapp.com/channel/0029VauCUMx6LwHmdrOBwa2X

આ પણ વાંચો :સેનામાં ‘Gen Z’નો દબદબો: માત્ર 100 ઇન્ટર્નશિપ માટે આર્મીને મળી અધધ 1 લાખ અરજીઓ!