ટ્રેન્ડિંગવર્લ્ડ કપ

ઇરાનના નિવેદનથી રોષે ભરાયા ટ્રમ્પ, શું યુદ્ધનો ખતરો છે?

Iran US Conflict: સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ (હોર્મુઝ જળડમરુમધ્ય) ને લઈને અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેનો સૈન્ય અને રાજદ્વારી ગજગ્રાહ હવે ચરમસીમાએ પહોંચી ગયો છે. અમેરિકાએ સ્પષ્ટ શબ્દોમાં ચેતવણી આપી છે કે હોર્મુઝ એ એક વૈશ્વિક અને આંતરરાષ્ટ્રીય જળમાર્ગ છે, જેના પર ઈરાન ક્યારેય પોતાનો એકહથ્થુ અધિકાર કે કબજો જમાવી શકે નહીં.

બીજી તરફ, ઈરાને અમેરિકાને જડબાતોડ જવાબ આપતાં સત્તાવાર નિવેદન જાહેર કર્યું છે કે આ જળમાર્ગ તેમના માટે ડઝનબંધ પરમાણુ હથિયારો કરતાં પણ અતિ મહત્વનો છે.

ઈરાનની સત્તાવાર સમાચાર એજન્સી ‘ISNA’ ના અહેવાલ મુજબ, ઈરાનના સર્વોચ્ચ નેતા (સુપ્રીમ લીડર) ના મુખ્ય સલાહકાર મોહસેન રેઝાઈએ જણાવ્યું છે કે, “આ વ્યૂહાત્મક દરિયાઈ રસ્તો અમારા માટે ડઝનબંધ પરમાણુ બોમ્બ કરતાં પણ વધુ કિંમતી અને શક્તિશાળી છે. ઇસ્લામિક રિપબ્લિક ઓફ ઈરાન કોઈપણ ભોગે અને દરેક પરિસ્થિતિમાં આ જળમાર્ગની રક્ષા કરશે.”

સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ (હોર્મુઝ જળડમરુમધ્ય) ને લઈને અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેનો સૈન્ય તણાવ હવે યુદ્ધની અણી પર પહોંચી ગયો છે. અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાન સાથેની ડીલ અને તાજેતરના સૈન્ય હુમલાઓ અંગે મોટા દાવા કર્યા છે.

ટ્રમ્પે ઈરાન અંગે શું કહ્યું?

અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે મીડિયા આઉટલેટ સાથેની વાતચીતમાં દાવો કર્યો છે કે, ડ્રોન હુમલા દ્વારા એક જહાજને નિશાન બનાવવામાં આવ્યું તે પહેલાં જ ઈરાન એક ‘શ્રેષ્ઠ’ સમજૂતી (ડીલ) કરવા માટે સહમત થઈ ગયું હતું.

ટ્રમ્પે જણાવ્યું કે, ઈરાન અમેરિકા સાથે ખૂબ જ ફાયદાકારક ડીલ કરવા માટે માની ગયું હતું અને તેમણે બધું જ છોડી દીધું હતું.

પરંતુ, ઈરાનના નેતૃત્વને “બીમાર” ગણાવતા ટ્રમ્પે ઉમેર્યું કે, આ સહમતીના એક કલાકની અંદર જ તેમણે એક જહાજ પર ડ્રોનથી હુમલો કરી દીધો.

આ હરકત બાદ, અમેરિકાએ ગઈકાલે રાત્રે ઈરાન પર પ્રચંડ બોમ્બમારો કર્યો છે. આ સાથે જ ટ્રમ્પે ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે હોર્મુઝ જળમાર્ગ તમામ માટે ખુલ્લો છે.

ઈરાન માટે હોર્મુઝ આટલું મહત્વનું કેમ છે?

હોર્મુઝ જળમાર્ગને લઈને બંને દેશો વચ્ચેનો વિવાદ જૂનો છે, પરંતુ વર્તમાન સ્થિતિ વધુ વણસી રહી છે. ઈરાન લાંબા સમયથી આ આંતરરાષ્ટ્રીય જળમાર્ગ પર ‘જેવા સાથે તેવા’ (tit-for-tat) ની નીતિ અપનાવીને જહાજોની અવરજવરમાં અવરોધો ઊભા કરતું આવ્યું છે. ફેબ્રુઆરી મહિનામાં અમેરિકા અને ઈઝરાયેલ દ્વારા શરૂ કરાયેલા યુદ્ધે ઈરાન માટે હોર્મુઝ પર કબજો કરવા અને પોતાની સૈન્ય તાકાત બતાવવા માટેની તક ઊભી કરી દીધી છે. ઈરાન હવે દુનિયાને એ સાબિત કરવા માંગે છે કે આ વ્યૂહાત્મક રસ્તા પર તેમનું પૂર્ણ નિયંત્રણ છે.

અમેરિકી રાજદૂતનું મોટું નિવેદન

નાટો (NATO) માં અમેરિકાના રાજદૂત મેથ્યુ વ્હીટેકરે અમેરિકી મીડિયાને જણાવ્યું કે, અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે થયેલી વચગાળાની ડીલ હંમેશા ‘પરફોર્મન્સ’ (તેમના વર્તન) પર આધારિત હતી. આ સમજૂતીની મુખ્ય શરતોમાંની એક એ હતી કે તેહરાન (ઈરાન) હોર્મુઝ જળમાર્ગમાં પસાર થતાં જહાજોને ડરાવી-ધમકાવી શકશે નહીં. વ્હીટેકરે રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પના સૈન્ય હુમલાના નિર્ણયનો બચાવ કરતાં કહ્યું કે, “રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પ ઈરાન સાથે શાંતિપૂર્ણ ડીલ ઈચ્છે છે, પરંતુ હાલમાં આ દેશ (ઈરાન) કેટલાક સનકી લોકોના નિયંત્રણ હેઠળ છે. આખરે તેમણે સમજવું પડશે કે અમેરિકા આ બાબતને લઈને અત્યંત ગંભીર છે.”

અમેરિકા અને ઈરાન આમને સામને
ઈરાનનો દાવો છે કે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ સંપૂર્ણપણે બંધ છે, પરંતુ અમેરિકા આ વાત સ્વીકારવા તૈયાર નથી. અમેરિકી સેનાની સેન્ટ્રલ કમાન્ડે જણાવ્યું કે, તેમણે ઈરાનના અંદાજે ૧૪૦ સૈન્ય ઠેકાણાઓ પર બોમ્બમારો કર્યો છે. આ હુમલામાં મિસાઈલ અને ડ્રોન લોન્ચ સાઈટ્સ, દારૂગોળાના ભંડાર, કમ્યુનિકેશન સિસ્ટમ અને અન્ય મહત્વના મથકોનો સફાયો કરવામાં આવ્યો છે. અમેરિકાના મતે, આ હુમલા અગાઉ કરતાં ઘણા શક્તિશાળી હતા, જેનાથી ઈરાનની જહાજોને ધમકાવવાની ક્ષમતા નબળી પડી જશે.

બીજી તરફ, આ હુમલાના જવાબમાં ઈરાનની સંસદના સ્પીકર અને મુખ્ય વાર્તાકાર મોહમ્મદ બાગેરી કલીબાફે સોશિયલ મીડિયા પર લખ્યું કે, “એકતરફી કરારોનો સમય હવે પૂરો થઈ ગયો છે. અમે તમને કહ્યું હતું: તમારી વાત પર અડગ રહો અથવા પરિણામ ભોગવવા તૈયાર રહો. હવે હકીકત સામે આવી રહી છે.” આ દરમિયાન, ઈરાની મીડિયાએ ઈરાનના બંદરગાહ શહેર ‘બંદર અબ્બાસ’ અને ‘કેશમ ટાપુ’ ના દરિયાઈ વિસ્તારમાં અનેક જોરદાર વિસ્ફોટો થયા હોવાના અહેવાલ આપ્યા છે, જો કે આ બ્લાસ્ટ પાછળનું ચોક્કસ કારણ હજુ જાણી શકાયું નથી.

અમારી WhatsApp ચેનલમાં જોડાવા આ લિંક પર ક્લીક કરો
https://whatsapp.com/channel/0029VauCUMx6LwHmdrOBwa2X

શું અખાતી દેશોમાં ભયાનક યુદ્ધ થશે?

અમેરિકી નૌસેનાએ જળડમરુમધ્યના દક્ષિણ ભાગ (જે ઓમાન રૂટ તરીકે ઓળખાય છે) પરથી અનેક વ્યાપારી જહાજોને સુરક્ષિત રીતે બહાર કાઢ્યા છે. જહાજો પરના ઈરાની હુમલાના જવાબમાં અમેરિકાએ ઈરાનના દરિયાકાંઠાના વિસ્તારોમાં મોટા પાયે વળતો પ્રહાર કર્યો છે. નિષ્ણાતોના મતે, આ તણાવભરી સ્થિતિ લાંબો સમય સુધી ચાલી શકે નહીં. આવનારો સમય ભારે જોખમી હોઈ શકે છે, જ્યાં બંને દેશો તરફથી મહત્તમ દબાણ લાવવાના પ્રયાસમાં એક ભયાનક અને વિનાશક યુદ્ધ ફાટી નીકળવાની સંભાવના છે. આ પરિસ્થિતિને થાળે પાડવા અને બંને દેશો વચ્ચે ફરીથી યુદ્ધવિરામ (Ceasefire) કરાવવા માટે વિશ્વના મહાસત્તા દેશોએ તાત્કાલિક આગળ આવવું પડશે.

આ પણ વાંચો :બોક્સ ઓફિસ પર ‘ધમાલ 4’ નો ધમાકો: રવિવારે જબરદસ્ત કમાણી સાથે 3 દિવસમાં ₹56.45 કરોડનો આંકડો પાર

આ પણ વાંચો :EPFO 3.0: CITES પ્રોજેક્ટ હેઠળ તમામ સભ્યોનો ડેટા સેન્ટ્રલાઇઝ્ડ પ્લેટફોર્મ પર ટ્રાન્સફર કરાયો, PF નિયમોમાં મોટા ફેરફારો

Back to top button