શું ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ ઈચ્છે છે કે ડોલર નબળો પડે, જાણો કેમ?
મુંબઈ, 16 એપ્રિલ : રૂપિયો હવે મજબૂત થવાના સમાચાર મળી રહ્યા છે. બુધવાર, 16 એપ્રિલે શરૂઆતના વેપાર દરમિયાન ડોલર સામે રૂપિયો 26 પૈસાના સુધારા સાથે 85.54ના સ્તરે પહોંચ્યો. આનું કારણ વિદેશી રોકાણકારોના નાણાંનું પુનરાગમન અને ડોલરની નબળાઈ છે. અમેરિકાની મુખ્ય તાકાતોમાંથી એક મજબૂત ડોલર છે, પરંતુ હવે Dollar ડોલરમાં ઘટાડો થઈ રહ્યો છે. એવું પણ સામે આવ્યું છે કે Donald Trump ડોલરને નબળો પાડવા ઈચ્છે છે. જો આવું થશે તો તે રૂપિયાને થોડો ટેકો મળી શકે છે.
ટ્રમ્પ આવું કેમ ઇચ્છશે?
અહેવાલ મુજબ, ટ્રમ્પના સલાહકારો ઇચ્છે છે કે Dollar થોડો નબળો પડે જેથી અમેરિકન માલ સસ્તો થાય, નિકાસ વધે, વેપાર ખાધ ઓછી થાય અને આયાત મોંઘી થવાને કારણે સ્થાનિક માલ વધુ વેચાય.
જ્યારે Dollar મજબૂત થાય છે, ત્યારે વિદેશથી માલ આયાત કરવો સસ્તો થઈ જાય છે અને અમેરિકન માલ અન્ય દેશોમાં વેચવો મોંઘો થઈ જાય છે. આના કારણે, અમેરિકાની નિકાસ કરતાં આયાત વધુ વધે છે. જો ડોલર નબળો પડે છે, તો અમેરિકાની બહાર માલ વેચવાનું સરળ બનશે, જેનાથી વેપાર ખાધ ઓછી થઈ શકે છે.
પણ એ એટલું સરળ પણ નથી
Dollarની કિંમત સંપૂર્ણપણે બજાર (ફ્લોટિંગ વિનિમય દર) દ્વારા નિયંત્રિત થાય છે. જો અમેરિકામાં રોકાણ કરવું અન્ય દેશો કરતાં વધુ નફાકારક લાગે, જેમ કે વ્યાજ દર ઊંચા હોય, અર્થતંત્ર મજબૂત હોય, તો વિશ્વભરના રોકાણકારો ડોલર ખરીદે છે. આનાથી ડોલરની માંગ અને ભાવ વધે છે.
ટ્રમ્પ ઇચ્છે છે કે અમેરિકાની વેપાર ખાધ ઓછી થાય, એટલે કે વધુ નિકાસ અને ઓછી આયાત. આ માટે, ડોલર નબળો પડવો જરૂરી છે જેથી અમેરિકન માલ વિદેશમાં સસ્તો વેચાય અને નિકાસ વધે, જ્યારે અમેરિકામાં વિદેશી માલ મોંઘો થાય, એટલે કે આયાત ઘટે.
આ એક મોટી સમસ્યા છે.
જો અમેરિકા રોકાણકારો માટે આકર્ષક રહેશે, તો ડોલર મજબૂત રહેશે. ડોલર નબળો પાડવા માટે અમેરિકાને રોકાણ માટે પોતાને ઓછું આકર્ષક બનાવવું પડશે, જેમ કે વ્યાજ દર ઘટાડીને, જે આર્થિક વિકાસને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે.
બીજી સમસ્યા એ છે કે કોઈ દેશ એકસાથે ત્રણ કામ કરી શકતો નથી, જેને અર્થશાસ્ત્રમાં “અશક્ય ટ્રિનિટી” સિદ્ધાંત કહેવામાં આવે છે:
વ્યાજ દરો પર નિયંત્રણ
નાણાં પુરવઠાને નિયંત્રિત કરો
વિનિમય દર નક્કી કરવો
જો અમેરિકા પહેલા બે પસંદ કરે તો ડોલરનો દર ફ્લોટિંગ રહે છે. જો તેણે ડોલરને ઠીક કરવાનો પ્રયાસ કર્યો, તો તેણે કાં તો વ્યાજ દરો પરનું નિયંત્રણ છોડવું પડશે અથવા ચીનની જેમ વિદેશી રોકાણને પ્રતિબંધિત કરવું પડશે.
સોનાનો ભાવ એક લાખ રૂપિયાને પાર કરવાથી માત્ર 1,900 રૂપિયા ઓછો, ચાંદીએ પણ મચાવી હલચલ
શું માતા-પિતા તેમના પુત્રને મિલકતમાંથી બહાર કાઢી શકે છે? કાયદો શું કહે છે તે જાણો
ઝડપથી સમાચાર મેળવવા માટે જોઈન કરો અમારા વોટ્સઅપ ગ્રુપમાં
