2029ની ચૂંટણીઓમાં મહિલાઓને 33% રિઝર્વેશન? સરકાર લાવશે નવું બિલ

- દેશમાં હજુ સુધી સીમાંકન પ્રક્રિયા શરૂ થઈ નથી, તેથી મહિલા અનામત કાયદો હજુ સુધી લાગુ કરવામાં આવ્યો નથી
National News: ડિસેમ્બર 2023 માં મોદી સરકારે સંસદના ખાસ સત્રમાં 27 વર્ષથી પેન્ડિંગ મહિલા અનામત કાયદો પસાર કરીને ઇતિહાસ રચ્યો હતો. આ નારી શક્તિ વંદન કાયદો, 2023 હેઠળ સાંસદ અને રાજ્ય વિધાનસભાઓમાં મહિલાઓ માટે 33% અનામતની જોગવાઈ કરે છે. હવે મોદી સરકારે તેનો ગંભીરતાથી અમલ કરવાનું શરૂ કરી દીધું છે, જેથી મહિલાઓને અનામત માટે વધુ રાહ જોવી ન પડે.
સૂત્રોની વાત માનીએ તો મોદી સરકાર નારી શક્તિ વંદન અધિનિયમ, 2023 લાગુ કરવા પર ગંભીરતાથી વિચાર કરી રહી છે. સરકાર 2029ની લોકસભા ચૂંટણી પહેલા મહિલાઓને આ અનામતનો લાભ મળે તે સુનિશ્ચિત કરવા માંગે છે. સંસદ અને રાજ્ય વિધાનસભાઓમાં મહિલાઓને 33% અનામત આપવામાં વિલંબને કારણે સરકાર સતર્ક બની ગઈ છે. સરકાર હવે બંધારણીય સુધારા બિલ રજૂ કરી શકે છે. આ માટે સરકારે વિરોધ પક્ષોની ભાવનાઓને માપવાનું શરૂ કરી દીધું છે.
સીમાંકનથી મહિલા અનામતમાં થાય છે વિલંબ
મોદી સરકારે 2023 માં 128મો બંધારણીય સુધારો અધિનિયમ પસાર કર્યો હતો જેથી સંસદ અને રાજ્ય વિધાનસભાઓમાં મહિલાઓને એક તૃતીયાંશ (33%) અનામત મળી શકે. વર્તમાન જોગવાઈઓ હેઠળ નવી વસ્તી ગણતરી પછી સીમાંકન પ્રક્રિયા લાગુ થયા પછી જ મહિલા અનામત અસરકારક બની શકે છે.
દેશમાં હજુ સુધી સીમાંકન પ્રક્રિયા શરૂ થઈ નથી, તેથી મહિલા અનામત કાયદો હજુ સુધી લાગુ કરવામાં આવ્યો નથી. પહેલા વસ્તી ગણતરી હાથ ધરવી પડશે, ત્યારબાદ સીમાંકન પંચની રચના કરવી પડશે. કેબિનેટે 12 ડિસેમ્બર, 2025 ના રોજ વસ્તી ગણતરીને મંજૂરી આપી હતી, જે બે તબક્કામાં હાથ ધરવામાં આવશે. ત્યારબાદ સીમાંકન થશે અને પછી મહિલા અનામત લાગુ કરવામાં આવશે. વિલંબને કારણે વિપક્ષે સરકારના ઇરાદા પર પ્રશ્ન ઉઠાવ્યો છે. પરિણામે મોદી સરકાર હવે મહિલા અનામત લાગુ કરવા સાથે આગળ વધવા માંગે છે.
મોદી સરકાર હવે મહિલા અનામત કાયદામાં સુધારો કરવાની શક્યતા પર વિચાર કરી રહી છે. સરકાર ચર્ચા કરી રહી છે કે શું મહિલા અનામતને સીમાંકન પ્રક્રિયાથી અલગ કરવી જોઈએ. જો લોકસભા અને વિધાનસભા બેઠકોનું સીમાંકન મોડું થાય તો પણ, 2029ની લોકસભા ચૂંટણીમાં મહિલાઓને 33% અનામતનો લાભ મળીશકે છે . આમ સરકાર મહિલા અનામતને સીમાંકન પ્રક્રિયાથી અલગ કરવાનો પ્રયાસ કરી રહી છે, જેથી સીમાંકનની રાહ જોવી ન પડે. સરકાર વિપક્ષી પક્ષો સાથે ચર્ચા કરશે.સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર મોદી સરકાર તેના સાથી પક્ષો અને વિપક્ષી રાજકીય પક્ષો સાથે સીમાંકન વિના મહિલા અનામત લાગુ કરવાના મુદ્દા પર ચર્ચા કરશે. આ દિશામાં આગળ વધવાનો નિર્ણય વ્યાપક રાજકીય સર્વસંમતિ પ્રાપ્ત થયા પછી જ લેવામાં આવશે.
સરકારી અંદાજ મુજબ આગામી વસ્તી ગણતરી પ્રક્રિયા 1 માર્ચ, 2027 સુધીમાં પૂર્ણ થવાની ધારણા છે અને તેના પરિણામો ત્યારબાદ પ્રકાશિત કરવામાં આવશે. ત્યારબાદ એક સીમાંકન પંચની રચના કરવામાં આવશે. સામાન્ય રીતે સીમાંકન પ્રક્રિયા પૂર્ણ થવામાં 3-4 વર્ષ લાગે છે, જો કે આ વખતે વસ્તી ગણતરી ડિજિટલ રીતે હાથ ધરવામાં આવી રહી છે, તેથી તેમાં ઓછામાં ઓછા 2-3 વર્ષ લાગવાની ધારણા છે.રાજકીય પ્રતિનિધિત્વમાં મહિલાઓની ભાગીદારી વધારવા માટે સરકાર 2029 સુધીમાં સંસદ અને રાજ્ય વિધાનસભાઓમાં મહિલાઓ માટે 33% અનામત લાગુ કરવાનું લક્ષ્ય રાખે છે. વિપક્ષ સરકારના આ પગલા પર વિશ્વાસ વ્યક્ત કરશે કે અલગ વલણ અપનાવશે તે જોવાનું બાકી છે.
આ પણ વાંચોઃ ધનવાનો સાથે દોસ્તી, પ્રેમનું નાટક અને હની ટ્રેપ…આ રીતે પૈસા લુંટતી હતી ફેશન ડિઝાઈનર












