ભારતીયોનો BMI ઓછો હોવા છતાં કેમ થાય છે ડાયાબિટીસ? જાણો નિષ્ણાંત પાસેથી

Lifestyle News : ભારતમાં ડાયાબિટીસના દર્દીઓની સંખ્યા ઝડપથી વધી રહી છે. વિશ્વ આરોગ્ય સંસ્થા (WHO) અનુસાર, 18 વર્ષથી વધુ ઉંમરના આશરે 77 મિલિયન લોકો ટાઇપ 2 ડાયાબિટીસથી પીડાય છે, અને આશરે 25 મિલિયન પ્રિડાયાબિટીક છે. ખરાબ આહાર, શારીરિક પ્રવૃત્તિનો અભાવ અને આનુવંશિક પરિબળોને કારણે, ડાયાબિટીસ મોટી સંખ્યામાં લોકોને અસર કરી રહ્યો છે. હાઈ બ્લડ સુગર લેવલ ઘણા શરીરના અવયવોના સ્વાસ્થ્યમાં બગાડ તરફ દોરી શકે છે. આ એક એવો પ્રશ્ન છે જે મોટાભાગના લોકોને પરેશાન કરે છે.
BMI) ઓછો છતાં પણ ડાયાબિટીસ વિકસાવે છે
ભારતીયોને બોડી માસ ઇન્ડેક્સ (BMI) ઓછો માનવામાં આવે છે, છતાં તેઓ હજુ પણ ડાયાબિટીસ કેમ વિકસાવે છે? બોડી માસ ઇન્ડેક્સ (BMI) એ વ્યક્તિના વજન અને ઊંચાઈના આધારે શરીરની ચરબીનું પ્રમાણ અંદાજવાની એક સામાન્ય રીત છે. ચાલો જાણીએ કે આવું શા માટે થાય છે અને તેને રોકવા માટે શું કરવું જોઈએ.
શું કહે છે નિષ્ણાત?
ડૉ. પ્રિયા કન્સલ્ટન્ટ (એન્ડોક્રિનોલોજી, કૈલાશ દીપક હોસ્પિટલ, દેહરાદૂન)નું કહેવું છે કે, શરીરનું વજન સામાન્ય હોવા છતાં, રક્ત પરીક્ષણમાં ડાયાબિટીસ શોધી શકાય છે. આવી સ્થિતિમાં, તેમનો પહેલો પ્રશ્ન એ છે કે, “મારું વજન વધારે નથી, તો મને ડાયાબિટીસ કેવી રીતે થયો?” આનું કારણ એ છે કે ડાયાબિટીસનું જોખમ ફક્ત વજન પર આધારિત નથી. આપણા શરીરમાં ચરબીનું પ્રમાણ અને તે ક્યાં સંગ્રહિત થાય છે તે પણ એટલું જ મહત્વપૂર્ણ છે.
બ્લડ સુગરને નિયંત્રિત કરવું મુશ્કેલ
સમાન BMI હોવા છતાં, ભારતીયોમાં અન્ય વસ્તી કરતા વધુ ચરબી અને ઓછી સ્નાયુ હોઈ શકે છે. વધુમાં, આપણે પેટ અને યકૃત જેવા અંગોની આસપાસ ચરબી એકઠી કરવાનું વલણ રાખીએ છીએ. આને વિસેરલ ચરબી કહેવામાં આવે છે. આ પ્રકારની ચરબી શરીરના ઇન્સ્યુલિનના ઉપયોગને અસર કરી શકે છે, જેના કારણે બ્લડ સુગરને નિયંત્રિત કરવું મુશ્કેલ બને છે.
અમારી WhatsApp ચેનલમાં જોડાવા આ લિંક પર ક્લીક કરો
https://whatsapp.com/channel/0029VauCUMx6LwHmdrOBwa2X
સ્વાદુપિંડ પર અસર
નિષ્ણાતોએ જણાવ્યું કે, સ્વાદુપિંડ, જે અંગ ઇન્સ્યુલિન ઉત્પન્ન કરે છે, તે હંમેશા શરીરની જરૂરિયાતોને પૂર્ણ કરવા માટે પૂરતું ઇન્સ્યુલિન ઉત્પન્ન કરતું નથી. જ્યારે શરીર ઇન્સ્યુલિનનો યોગ્ય રીતે ઉપયોગ કરી શકતું નથી, ત્યારે સ્વાદુપિંડને વધુ મહેનત કરવી પડે છે. જો તે વળતર આપી શકતું નથી, તો બ્લડ સુગરનું સ્તર વધે છે.
ડાયાબિટીસનો કૌટુંબિક ઇતિહાસ અને શારીરિક પ્રવૃત્તિનો અભાવ પણ જોખમ વધારી શકે છે. તેથી, ડાયાબિટીસનું જોખમ હંમેશા ફક્ત વજન દ્વારા નક્કી ન કરવું જોઈએ. તમારી કમરના કદ પર ધ્યાન આપો, સક્રિય રહો અને નિયમિતપણે તમારી બ્લડ સુગર તપાસો, ભલે તમારો BMI સામાન્ય હોય.
વિસેરલ ચરબી શું છે?
ડૉ. અપર્જિતા પ્રધાન (વરિષ્ઠ સલાહકાર, એન્ડોક્રિનોલોજી અને ડાયાબિટીસ વિભાગ, મેક્સ સુપર સ્પેશિયાલિટી હોસ્પિટલ, દ્વારકા)નું કહેવું છે કે, ભારતીયોમાં પ્રમાણમાં ઓછું સ્નાયુ સમૂહ, આનુવંશિક પરિબળો અને શરીરના ઇન્સ્યુલિન ઉત્પન્ન કરતા કોષોનું કાર્ય પણ ડાયાબિટીસના જોખમને અસર કરી શકે છે. શારીરિક પ્રવૃત્તિનો અભાવ, લાંબા સમય સુધી બેઠાડુ કામ, અસંતુલિત આહાર અને ઊંઘનો અભાવ પણ આ જોખમને વધારી શકે છે.
તેથી, ડાયાબિટીસના જોખમનું મૂલ્યાંકન ફક્ત વજન અથવા BMI દ્વારા કરી શકાતું નથી. કમરનું માપન, કૌટુંબિક ઇતિહાસ અને બ્લડ સુગરનું નિરીક્ષણ પણ મહત્વપૂર્ણ છે. સ્વસ્થ વજન, નિયમિત કસરત અને સંતુલિત આહાર જાળવવાથી ડાયાબિટીસનું જોખમ ઘટાડવામાં મદદ મળી શકે છે.
આ પણ વાંચો : શિયાળાની ડ્રાય સ્કિનથી પરેશાન છો? અપનાવો આ ઘરેલુ ઉપાય












