દિલ્હીમાં પ્રદૂષણ વધતાં GRAP-1ના પ્રતિબંધો લાગુ, હોટલ-રેસ્ટોરન્ટથી લઈને વાહનચાલકો સુધી કડક નિયમો
Delhi Air Pollution GRAP-1: દિલ્હીમાં હવાના પ્રદૂષણની સમસ્યા ફરી ગંભીર બનતી જોવા મળી રહી છે. હવાની ગુણવત્તામાં ઘટાડો થતાં તંત્રએ પ્રદૂષણને નિયંત્રિત કરવા માટે ગ્રેડેડ રિસ્પોન્સ એક્શન પ્લાન (GRAP)ના પ્રથમ તબક્કાના પ્રતિબંધો લાગુ કર્યા હોવાના અહેવાલો સામે આવ્યા છે. પ્રદૂષણ વધુ ન વધે તે માટે સરકાર અને સંબંધિત એજન્સીઓ દ્વારા વિવિધ પગલાં લેવામાં આવશે.
દિલ્હીમાં GRAP-1 લાગુ, પર્યાવરણ મંત્રીએ આપી માહિતી
દિલ્હી સરકારના પર્યાવરણ મંત્રી મનજિંદર સિંહ સિરસાએ GRAP-1ના પ્રતિબંધો અંગે માહિતી આપી છે. તેમના જણાવ્યા અનુસાર હવાની ગુણવત્તા બગડતાં પ્રદૂષણ ઘટાડવા માટે નિયમોનું કડક પાલન કરાવવામાં આવશે. GRAP એટલે કે ગ્રેડેડ રિસ્પોન્સ એક્શન પ્લાન એવી વ્યવસ્થા છે, જેના આધારે દિલ્હી-NCRમાં હવાના પ્રદૂષણનું સ્તર વધે ત્યારે તબક્કાવાર નિયંત્રણો લાગુ કરવામાં આવે છે. હવામાં પ્રદૂષણનું પ્રમાણ માપવા માટે એર ક્વોલિટી ઇન્ડેક્સ (AQI)નો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. AQI જેટલો વધારે હોય, હવાની ગુણવત્તા એટલી ખરાબ માનવામાં આવે છે.
GRAP-1 લાગુ થતાં શું બદલાશે?
પ્રથમ તબક્કાના નિયમો હેઠળ હોટલ, રેસ્ટોરન્ટ અને ખુલ્લામાં ખાણીપીણીનું વેચાણ કરતા એકમોમાં તંદૂર માટે કોલસા તથા લાકડા જેવા પ્રદૂષણકારક ઇંધણના ઉપયોગ પર નિયંત્રણ રહેશે. તેના બદલે ગેસ, વીજળી અથવા મંજૂર સ્વચ્છ ઇંધણનો ઉપયોગ કરવો પડશે. તે ઉપરાંત ડીઝલ જનરેટરના ઉપયોગ અંગે પણ નિયમોનું પાલન કરાવાશે. સામાન્ય વીજ પુરવઠા માટે ડીઝલ જનરેટર ચલાવવા પર નિયંત્રણ રહેશે, જ્યારે જરૂરી અને આપાતકાલીન પરિસ્થિતિઓમાં નિયમો મુજબ છૂટછાટ મળી શકે છે.
રસ્તાની ધૂળ અને કચરો સળગાવવા સામે કાર્યવાહી
પ્રદૂષણ ઘટાડવા માટે રસ્તાઓ પર મશીન દ્વારા સફાઈ, પાણીનો છંટકાવ અને બાંધકામ સ્થળોએ ધૂળ નિયંત્રણનાં પગલાં લેવામાં આવશે. ખુલ્લામાં કચરો સળગાવવા સામે કડક કાર્યવાહી કરવામાં આવશે. બાંધકામ અને તોડફોડ દરમિયાન નીકળતા કચરાનો યોગ્ય નિકાલ કરવો જરૂરી રહેશે. આ ઉપરાંત વાહનોમાંથી નીકળતા ધુમાડા અને ઔદ્યોગિક પ્રદૂષણ પર પણ નજર રાખવામાં આવશે.
GRAPના ચાર તબક્કા શું છે?
દિલ્હી-NCRમાં હવાની ગુણવત્તાના આધારે GRAPના અલગ-અલગ તબક્કા લાગુ કરવામાં આવે છે.
| તબક્કો | AQI | હવાની સ્થિતિ |
| GRAP-1 | 201–300 | ખરાબ |
| GRAP-2 | 301–400 | ખૂબ ખરાબ |
| GRAP-3 | 401–450 | ગંભીર |
| GRAP-4 | 450થી વધુ | અત્યંત ગંભીર |
આ તબક્કાઓમાં પ્રદૂષણની ગંભીરતા પ્રમાણે વધુ કડક નિયંત્રણો લાગુ કરવામાં આવે છે.
અમારી WhatsApp ચેનલમાં જોડાવા આ લિંક પર ક્લીક કરો
https://whatsapp.com/channel/0029VauCUMx6LwHmdrOBwa2X
લોકોના આરોગ્ય પર પ્રદૂષણની અસર
દિલ્હીમાં પ્રદૂષણ વધવાથી બાળકો, વૃદ્ધો અને શ્વાસની સમસ્યા ધરાવતા લોકોને વિશેષ સાવચેતી રાખવાની જરૂર છે. ખરાબ હવાની ગુણવત્તાને કારણે આંખોમાં બળતરા, ગળામાં દુખાવો, ઉધરસ અને શ્વાસ લેવામાં તકલીફ જેવી સમસ્યાઓ થઈ શકે છે. આવી સ્થિતિમાં લોકોએ બિનજરૂરી રીતે પ્રદૂષિત વિસ્તારોમાં જવાનું ટાળવું, વધુ પ્રદૂષણ હોય ત્યારે બહાર ભારે કસરત ન કરવી અને જરૂરિયાત મુજબ યોગ્ય માસ્કનો ઉપયોગ કરવો હિતાવહ છે. દિલ્હીમાં હવાની ગુણવત્તા વધુ બગડે તો GRAPના આગામી તબક્કાના નિયંત્રણો પણ લાગુ કરવામાં આવી શકે છે.
