નેપાળમાં ભીષણ તબાહી બાદ હવે ભારતમાં ખતરો, યૂપી-બિહારના કેટલાય જિલ્લામાં હાઈએલર્ટ
પટના/લખનઉ: નેપાળમાં આવેલા વિનાશક અચાનક પૂર બાદ હવે ભારતના સરહદી વિસ્તારોમાં પણ સતર્કતા વધારી દેવામાં આવી છે. ખાસ કરીને બિહાર અને ઉત્તર પ્રદેશમાં નેપાળમાંથી આવતી નદીઓના જળસ્તર પર સતત નજર રાખવામાં આવી રહી છે. બિહારના પશ્ચિમ ચંપારણમાં આવેલા વાલ્મિકીનગર ગંડક બેરેજના તમામ 36 દરવાજા ખોલી દેવામાં આવ્યા છે, જ્યારે NDRF અને SDRFની ટીમોને પણ તૈયાર રાખવામાં આવી છે.
ગંડકમાં પાણી વધતાં તમામ 36 ગેટ ખોલાયા
નેપાળમાંથી આવેલા પૂરના પાણી ગંડક નદી પ્રણાલીમાં પહોંચ્યા બાદ બિહાર સરકારે સાવચેતીના ભાગરૂપે વાલ્મિકીનગર ગંડક બેરેજના તમામ 36 ગેટ ખોલ્યા છે. 26 ઓગસ્ટની રાત્રે 11 વાગ્યા સુધી બેરેજમાંથી આશરે 1.50 લાખ ક્યુસેક પાણી છોડવામાં આવ્યું હતું, જે દિવસ દરમિયાન નોંધાયેલો સૌથી મોટો પ્રવાહ હતો. જોકે તાજા માહિતી અનુસાર હવે પાણીનો પ્રવાહ ધીમે-ધીમે ઘટવાની શક્યતા છે.
બેરેજ અને ગંડક નદીના જળસ્તરની 24 કલાક દેખરેખ રાખવા માટે ટેક્નિકલ ટીમો તૈનાત કરવામાં આવી છે. નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં જરૂર પડે તો લોકોને સલામત સ્થળે ખસેડવા માટે બોટ, રાહત કેમ્પ અને અન્ય વ્યવસ્થા પણ તૈયાર રાખવામાં આવી છે.
બિહારના અનેક જિલ્લાઓમાં વિશેષ સતર્કતા
નેપાળની સ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને પશ્ચિમ ચંપારણ, પૂર્વી ચંપારણ, ગોપાલગંજ, સારણ, મુઝફ્ફરપુર અને વૈશાલી સહિત ગંડક નદી સાથે જોડાયેલા જિલ્લાઓમાં ખાસ સતર્કતા રાખવામાં આવી રહી છે. સીતામઢી અને શિવહર જેવા સંવેદનશીલ વિસ્તારો પર પણ તંત્ર નજર રાખી રહ્યું છે.
NDRFની ટીમોને બેતિયા, ગોપાલગંજ અને મુઝફ્ફરપુર વિસ્તારમાં તૈયાર રાખવામાં આવી છે. જિલ્લા વહીવટી તંત્રને નીચાણવાળા વિસ્તારો, તટબંધ, પુલ અને નદીકાંઠાના ગામોમાં સમયસર ચેતવણી પહોંચાડવા સૂચના આપવામાં આવી છે.
ઉત્તર પ્રદેશમાં પણ એલર્ટ
ઉત્તર પ્રદેશમાં ખાસ કરીને નેપાળ સરહદ નજીકના મહારાજગંજ અને કુશીનગર જિલ્લાઓમાં ગંડક-નારાયણી નદીના જળસ્તર પર સતત નજર રાખવામાં આવી રહી છે. મુખ્યમંત્રી યોગી આદિત્યનાથે અધિકારીઓને સંભવિત પૂર સામે તમામ જરૂરી તૈયારીઓ રાખવા અને નદીના જળસ્તરમાં થતી વૃદ્ધિ અંગે સતત મોનિટરિંગ કરવા સૂચના આપી છે.
કેટલાક અહેવાલોમાં શ્રાવસ્તી, બલરામપુર, સિદ્ધાર્થનગર, ગોરખપુર અને પીલીભીત સહિત અન્ય સંવેદનશીલ વિસ્તારોમાં પણ સતર્કતા વધારવામાં આવી હોવાની માહિતી છે. જોકે નેપાળના હાલના ભોટે કોશી-ત્રિશૂલી પૂરની સીધી અસર માટે મુખ્ય ધ્યાન ગંડક નદી પ્રણાલી પર કેન્દ્રિત છે.
અમિત શાહે બિહાર અને UPના મુખ્યમંત્રીઓ સાથે કરી વાત
કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહે બિહાર અને ઉત્તર પ્રદેશના મુખ્યમંત્રીઓ સાથે વાત કરીને સ્થિતિની સમીક્ષા કરી છે. ગૃહ મંત્રાલયના જણાવ્યા મુજબ કેન્દ્ર સરકાર નેપાળમાં આવેલી આપત્તિ અને તેની ભારતના સરહદી વિસ્તારો પર થઈ શકતી અસર પર સતત નજર રાખી રહી છે.
NDRF અને સ્થાનિક રાહત-બચાવ ટીમોને સંવેદનશીલ સરહદી વિસ્તારોમાં હાઈ એલર્ટ પર રાખવામાં આવી છે. ગૃહ મંત્રાલય, વિદેશ મંત્રાલય, જળશક્તિ મંત્રાલય અને સંરક્ષણ મંત્રાલયના અધિકારીઓ પણ પરિસ્થિતિનું મોનિટરિંગ કરી રહ્યા છે.
PM મોદીએ નેપાળના વડાપ્રધાન સાથે વાત કરી
વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ પણ નેપાળના વડાપ્રધાન બાલેન્દ્ર શાહ સાથે ફોન પર વાત કરી અને પૂરમાં થયેલી જાનહાનિ અંગે દુઃખ વ્યક્ત કર્યું હતું. તેમણે આ મુશ્કેલ સમયમાં ભારત નેપાળની સાથે ઉભું હોવાનું જણાવ્યું છે.
બિહાર સુધી કેવી રીતે પહોંચી શકે છે નેપાળનું પાણી?
નેપાળમાં તબાહી મચાવનાર ભોટે કોશી નદી આગળ જઈ ત્રિશૂલી નદી પ્રણાલીમાં મળે છે. ત્રિશૂલી નદી દેવઘાટ નજીક કાલી ગંડકી સાથે મળીને નારાયણી નદી બનાવે છે. આ જ નદી ભારતની સરહદમાં પ્રવેશ્યા બાદ ગંડક તરીકે ઓળખાય છે.
આ કારણે નેપાળના ઉપરવાસમાં એકસાથે ભારે માત્રામાં પાણી છોડાય અથવા કુદરતી અવરોધ તૂટે તો થોડા સમય બાદ તેની અસર બિહારની ગંડક નદીના પ્રવાહ પર પડી શકે છે.
હાલ ગભરાવાની જરૂર નથી: કેન્દ્ર
જોકે એલર્ટ વચ્ચે રાહતના સમાચાર પણ છે. કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રાલયે 26 ઓગસ્ટની રાત્રે જણાવ્યું હતું કે સેન્ટ્રલ વોટર કમિશન (CWC) મુજબ નેપાળ તરફના જળસ્તરમાં ઘટાડો થઈ રહ્યો છે અને હાલ સ્થિતિ નિયંત્રણમાં છે. કેન્દ્ર સરકારે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ભારતમાં હાલમાં ગભરાટ સર્જે તેવી સ્થિતિ ઉભી થઈ નથી.
બિહારના ગંડક બેરેજમાંથી પણ પાણીનો પ્રવાહ ટોચ પર પહોંચ્યા બાદ ઘટવાની શક્યતા અધિકારીઓએ વ્યક્ત કરી છે. તેમ છતાં તંત્રએ નદીકાંઠે રહેતા લોકોને અફવાઓથી દૂર રહેવા, સત્તાવાર સૂચનાઓનું પાલન કરવા અને જળસ્તર વધે તો તાત્કાલિક સલામત સ્થળે જવા અપીલ કરી છે.
નેપાળમાં સર્જાયેલી આ હોનારતે ફરી એક વખત બતાવ્યું છે કે હિમાલયના ઉપરવાસમાં સર્જાતી કુદરતી આપત્તિની અસર થોડા જ કલાકોમાં ભારતના સરહદી રાજ્યો સુધી પહોંચી શકે છે. તેથી આગામી સમયમાં ગંડક અને નારાયણી નદીના જળસ્તર પર સતત નજર રાખવી સૌથી મહત્વપૂર્ણ રહેશે.
આ પણ વાંચો: નેપાળમાં ભયાનક પૂરના કારણે 160થી વધારે લોકોના મોત, 750થી વધારે લોકો ગુમ












