શ્રાવણનો અંતિમ દિવસ, પિઠોરી અમાસની પૂજા વિધિ અને પિતૃતર્પણનું મહત્ત્વ જાણો

• શ્રાવણનો છેલ્લો દિવસ અને ભાદરવા મહિનાની શરૂઆતે આવતી અમાવસ્યા પિતૃ તર્પણ, શ્રાદ્ધ અને ઉપવાસ માટે ખાસ અને શુભ માનવામાં આવે છે

HD ન્યુઝ ડેસ્કઃ હિન્દુ કેલેન્ડર મુજબ દર મહિને અમાસની તિથિનું વિશેષ મહત્ત્વ હોય છે, પરંતુ શ્રાવણનો છેલ્લો દિવસ અને ભાદરવા મહિનાની શરૂઆતે આવતી અમાવસ્યા પિતૃ તર્પણ, શ્રાદ્ધ અને ઉપવાસ માટે ખાસ અને શુભ માનવામાં આવે છે. તેને કુશગ્રહણી અમાવસ્યા અને પિથોરી અમાવસ્યા તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. આ તિથિએ કુશ સંગ્રહ, શ્રાદ્ધ કર્મ અને બાળકોના લાંબા આયુષ્ય માટે ઉપવાસનો મહિમા હોય છે.

પિઠોરી અમાવસ્યા 2025નું શુભ મુહૂર્ત

• અમાવસ્યા તિથિનો પ્રારંભઃ 22 ઓગસ્ટ 2025, શુક્રવારે રાત્રે 11:55 કલાકે
• અમાવસ્યા તિથિ સમાપ્ત: 23 ઓગસ્ટ 2025, શનિવારે રાત્રે 11:35 વાગ્યે
• ઉદયતિથિ અનુસાર, અમાવસ્યા 23 ઓગસ્ટ 2025 (શનિવાર) ના રોજ ઉજવવામાં આવશે.

કુશગ્રહણી અમાવસ્યા શા માટે કહેવાય છે?

આ અમાવાસ્યાને કુશગ્રહણી અમાવાસ્યા કહેવામાં આવે છે કારણ કે આ દિવસે કુશ (એક પવિત્ર ઘાસ) એકત્રિત કરવાનું ખાસ ફળદાયી માનવામાં આવે છે. આ કુશનો ઉપયોગ આખા વર્ષ દરમિયાન ધાર્મિક કાર્યો, શ્રાદ્ધ અને તર્પણ વગેરેમાં થાય છે. તેને ધર્મ અને પવિત્રતાનું પ્રતીક માનવામાં આવે છે.

પિથોરી અમાવસ્યાનું ધાર્મિક મહત્ત્વ

આ દિવસે માતાઓ તેમના બાળકોના લાંબા આયુષ્ય અને સુખ માટે પિથોરી વ્રત રાખે છે. વ્રત દરમિયાન 64 યોગીનીઓની મૂર્તિઓ લોટમાંથી બનાવીને પૂજા કરવામાં આવે છે. બાળકોના રક્ષણ અને પરિવારના કલ્યાણની ઇચ્છા સાથે આ પૂજા રાત્રે કરવામાં આવે છે. આ વ્રત ગૃહિણીઓમાં ખાસ કરીને પ્રખ્યાત છે.

પૂર્વજોના દાન અને શ્રાદ્ધ કર્મનો દિવસ

આ અમાવાસ્યાના દિવસે પૂર્વજોનું સ્મરણ કરીને તર્પણ, પિંડદાન અને શ્રાદ્ધ કરવાથી પૂર્વજોના પાપ દૂર થાય છે અને પરિવારમાં સુખ-શાંતિ રહે છે.
આ દિવસે સ્નાન કર્યા પછી, પાણીમાં તલ અને કુશ ઉમેરીને તર્પણ કરવામાં આવે છે. ધાર્મિક માન્યતા છે કે આમ કરવાથી પૂર્વજોના આત્માને શાંતિ મળે છે.

અમાવસ્યાની પૂજા પદ્ધતિ

• સવારે ગંગાજળ ઉમેરીને પવિત્ર સ્નાન કરો.
• તાંબાના વાસણમાંથી સૂર્યને જળ અર્પણ કરો.
• કુશ અને કાળા તલનો ઉપયોગ કરીને પૂર્વજોને જળ અર્પણ કરો.
• પીપળાના ઝાડને દૂધ મિશ્રિત પાણી અર્પણ કરો, દીવો પ્રગટાવો અને 7 પરિક્રમા કરો.
• બ્રાહ્મણો, જરૂરિયાતમંદ લોકો અથવા ગૌશાળાને ખોરાક, કપડાં, પગરખાં અને દક્ષિણાનું દાન કરો.
• જો શક્ય હોય તો ગાયનું દાન અત્યંત પુણ્યપૂર્ણ માનવામાં આવે છે.

પિતૃતર્પણ માટે ખાસ મંત્રો

• ઓમ પિતૃ ગણાય વિદ્મહે જગત ધારિણી ધીમહિ તન્નો પિત્રો પ્રચોદયાત્ ।
• ઓમ આદ્ય-ભૂતાયા વિદમહે સર્વ-સેવયા ધીમહી. શિવ-શક્તિ-સ્વરૂપેન પિતૃ-દેવ પ્રચોદયાત્ ।
• આ મંત્રોનો જાપ કરવો અને શ્રદ્ધા અને આસ્થાથી તર્પણ કરવું શુભ અને ફળદાયી છે.

નદી સ્નાન અને દાનનું મહત્વ

• ભાદ્રપદ અમાવસ્યા પર ગંગા, યમુના અથવા નર્મદા જેવી પવિત્ર નદીમાં સ્નાન કરવું ખૂબ જ પુણ્યશાળી માનવામાં આવે છે. જો નદીમાં સ્નાન શક્ય ન હોય તો ઘરે ગંગાજળ ઉમેરીને સ્નાન કરો.
• સ્નાન કર્યા પછી અન્ન, વસ્ત્ર, દક્ષિણાનું દાન કરવાથી અનેકગણું ફળ મળે છે.

આ પણ વાંચોઃ પંચામૃત અને ચરણામૃત વચ્ચે શું છે તફાવત? જાણો વિગત