ભાગીને લગ્ન કરનારાઓ પર નિયંત્રણ લાવવા માટે સરકારનો નવો પ્લાન, લગ્ન નોંધણીના નિયમોમાં મોટા ફેરફારો કરવાની તૈયારી

ગાંધીનગર: ગુજરાત સરકાર લગ્ન નોંધણીના નિયમોમાં મોટા ફેરફારો કરવાની તૈયારીમાં છે, જેમાં ખાસ કરીને પ્રેમલગ્ન અને ભાગીને લગ્ન કરનારા યુગલોને અસર થશે. આ બાબતે વિધાનસભામાં વાત થઈ છે, જ્યાં નાયબ મુખ્યમંત્રી અને ગૃહ રાજ્યમંત્રી હર્ષ સંઘવીએ નિયમ 44 હેઠળ જાહેરાત કરીને આ સુધારાની પુષ્ટિ કરી છે. તેમણે જણાવ્યું કે, મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલ સાથે વિગતવાર ચર્ચા બાદ ‘ગુજરાત લગ્ન નોંધણી અધિનિયમ-2006’માં ધરખમ સુધારા કરવામાં આવશે, જેનો ઉદ્દેશ્ય પ્રેમલગ્નના નામે થતી છેતરપિંડી રોકવાનો અને પારદર્શિતા વધારવાનો છે.

સરકારની તૈયારી

આ ફેરફારો પેટીડાર અને અન્ય સમુદાયોની લાંબા સમયથી ચાલતી માંગને આધારે કરવામાં આવી રહ્યા છે. ડિસેમ્બર 2025માં પેટીડાર સમુદાયના આગેવાનો, ડિનેશ બાંભણીયા અને વરુણ પટેલે, હર્ષ સંઘવી અને કાયદા રાજ્યમંત્રી કૌશિક વેકરીયા સાથે મુલાકાત કરી હતી અને લગ્ન નોંધણી પ્રક્રિયામાં સખતાઈની માંગ કરી હતી. તેમણે કહ્યું કે, “છોકરીઓને છેતરવાના કિસ્સા વધી રહ્યા છે, તેથી નિયમોમાં ફેરફાર જરૂરી છે.” સરકારે આશ્વાસન આપ્યું કે ટૂંક સમયમાં કાયદામાં સુધારા કરવામાં આવશે.

પ્રસ્તાવિત નિયમો અનુસાર

• લગ્ન નોંધણી માટે ક્લાસ-2 અધિકારી (જેમ કે ડેપ્યુટી મામલતદાર)ની મંજૂરી જરૂરી બનશે, જ્યારે અગાઉ તલાટી (ક્લાસ-3) દ્વારા થતી હતી.
• યુગલના પરિવારજનોને નોટિસ મોકલવામાં આવશે અને તેઓને 30 દિવસમાં જવાબ આપવો પડશે. જો વાંધો ઉઠે તો તપાસ થશે અને નોંધણી અટકાવી દેવાશે.
• નોંધણી આધાર કાર્ડના સરનામા અનુસાર તાલુકા સ્તરે જ કરવામાં આવશે.
• સરકારે 30 દિવસ સુધી જાહેરમાંથી વાંધા-સૂચનો માંગ્યા છે.

જાન્યુઆરી 2026માં પૂર્વ મંત્રી વલ્લભ કાકડીયાએ પણ હર્ષ સંઘવીને રજૂઆત કરીને હિંદુ મેરેજ એક્ટમાં સુધારાની માંગ કરી હતી, જેમાં માતા-પિતાની લેખિત સંમતિને ફરજિયાત બનાવવાની વાત કરી હતી.

વિધાનસભા ગૃહમાં શું ચર્ચા થઈ

આજે (20 ફેબ્રુઆરી 2026) વિધાનસભા ગૃહમાં હર્ષ સંઘવીએ આ જાહેરાત કરી. તેમણે કહ્યું કે, આ સુધારા સમાજમાં વધતા એલોપમેન્ટ કેસને રોકવા અને પરિવારની સુરક્ષા માટે છે. પેટીદાર સમાજના આગેવાનો પણ ગૃહમાં હાજર રહ્યા હતા. આ બાબતે કેબિનેટ મીટિંગમાં પણ ચર્ચા થઈ છે, અને અમલીકરણ ટૂંકમાં થશે.

પ્રતિક્રિયાઓ

પેટીદાર સમુદાયના આગેવાનો ડિનેશ બાંભણીયા, વરુણ પટેલે આનુ સ્વાગત કર્યું છે અને કહ્યું કે, આથી છેતરપિંડી રોકાશે અને સમાજમાં શાંતિ આવશે.

પૂર્વ મંત્રી વલ્લભ કાકડીયાએ માંગ કરી કે, માતા-પિતાની સંમતિ વિના લગ્નને અમાન્ય ગણવા જોઈએ, જેથી પરિવારોનું રક્ષણ થાય.

કાનૂની નિષ્ણાતો અને વિરોધીઓએ ચેતવણી આપી કે, આ સંવિધાનિક અધિકારોને અસર કરી શકે છે, કારણ કે વયસ્ક વ્યક્તિઓને લગ્ન કરવાનો અધિકાર છે. વકીલ સંજય હેગડેએ X પર આવા કાયદાઓની ટીકા કરી કે, તે ક્રિમિનલ જસ્ટિસ સિસ્ટમને અટકાવશે.

આ ફેરફારોને કારણે રાજ્યમાં વિવાદ વધી રહ્યો છે, જ્યાં એક તરફ સમુદાયો તેને સમર્થન આપે છે, તો બીજી તરફ અધિકારવાદીઓ તેને પછાત વિચારસરણી ગણાવે છે. સરકારે કહ્યું કે, આ પગલું સુરક્ષા અને ન્યાય માટે છે, અને અંતિમ નિર્ણય સૂચનો પર આધારિત રહેશે.

આ પગલાંથી ગુજરાતમાં લગ્ન નોંધણીની પ્રક્રિયા વધુ કડક અને પારદર્શક બનશે, જે વિવિધ સમુદાયોની ચિંતાઓને ધ્યાનમાં રાખીને તૈયાર કરવામાં આવ્યા છે.

આ પણ વાંચો: વંદે ભારત ટ્રેન પર પથ્થરમારો, RSS વડા મોહન ભાગવત હતા સવાર, પોલીસ તપાસ ચાલુ