પતિની સેલરીના 25 ટકા ભરણ પોષણ આપવું ફરજિયાત નથી: અલ્હાબાદ હાઈકોર્ટે જણાવ્યો નિયમ
પ્રયાગરાજ: ઈલાહાબાદ હાઈકોર્ટે પરિવારિક કાયદામાં એક મહત્વની ટિપ્પણી કરતાં કહ્યું છે કે પતિની શુદ્ધ માસિક આવકના 25 ટકા ગુજારા ભત્તા (ભરણ પોષણ )તરીકે આપવાનો કોઈ અનિવાર્ય નિયમ નથી. આ માત્ર એક સામાન્ય માર્ગદર્શિકા (ગાઈડલાઈન) છે. દરેક કેસની તથ્યો અને પરિસ્થિતિઓ અલગ-अલગ હોય છે, તેથી નીચલી અદાલત જરૂરિયાત મુજબ વધુ કે ઓછું ભરણ પોષણ નક્કી કરી શકે છે.
જસ્ટિસ અચલ સચદેવની સિંગલ બેંચે આ મહત્વની ટિપ્પણી બે અપરાધિક પુનર્વિચારણા અરજીઓની સુનાવણી દરમિયાન કરી હતી.
કેસની વિગતો
આ કેસમાં પત્ની પિંકી ઉર્ફે પ્રીતિએ કાનપુર દેહાતની ફેમિલી કોર્ટ દ્વારા નક્કી કરેલા 12,000 રૂપિયા માસિક ગુજારા ભત્તામાં વધારો કરવાની માંગ કરી હતી. જ્યારે પતિ જયપ્રકાશે ફેમિલી કોર્ટના આદેશને પડકાર્યો હતો.
અદાલતે સ્પષ્ટ કર્યું કે ગુજારા ભત્તાની ગણના પતિની શુદ્ધ આવક (નેટ ઇનકમ)ના આધારે થવી જોઈએ. શુદ્ધ આવક એટલે જરૂરી કપાત અને ટેક્સ બાદ બાકી રહેલી આવક, નહીં કે કુલ (ગ્રોસ) આવક.
તલાક પછી પણ ભરણ પોષણનો અધિકાર
પતિએ પત્ની વિરુદ્ધ તલાકની અરજી કરી હતી અને તેને તલાકની ડિક્રી પણ મળી ચૂકી હતી. તેમ છતાં હાઈકોર્ટે કહ્યું કે માત્ર તલાક થવાથી પત્નીનો ભરણ પોષણ મેળવવાનો અધિકાર સમાપ્ત થતો નથી.
શરતો:
- પત્ની સ્વયં પોતાનું ભરણપોષણ કરવામાં સમર્થ ન હોય
- તેણે પુનઃલગ્ન ન કર્યું હોય
- તે વ્યભિચારમાં સામેલ ન હોય
આવી સ્થિતિમાં તે ગુજારા ભત્તાની હકદાર રહે છે. અદાલતે કહ્યું કે ગુજારા ભત્તાનો મુખ્ય હેતુ પત્નીને સન્માનજનક જીવન જીવવાની તક આપવાનો છે.
અદાલતે ભરણ પોષણાં વધાર્યો
સુનાવણી દરમિયાન અદાલતે જાણ્યું કે પત્ની પાસે આવકનો કોઈ પર્યાપ્ત સ્ત્રોત નથી, જ્યારે પતિની આવક સારી છે. પતિની શુદ્ધ માસિક આવક 67,043 રૂપિયા હોવાનું સામે આવ્યું. ફેમિલી કોર્ટે તમામ પાસાઓને પૂરતા ધ્યાનમાં લીધા વિના 12,000 રૂપિયા નક્કી કર્યા હતા.
તેથી 10 જુલાઈના ચુકાદામાં હાઈકોર્ટે ગુજારા ભત્તો વધારીને 20,000 રૂપિયા પ્રતિ માસ કરી દીધો.
