શું ટૂંક સમયમાં ATM પણ નકામાં બની જશે? જાણો હવે આગળ શું થશે?
નવી દિલ્હી, 4 એપ્રિલ, 2025: આજે ડિજિટલ દુનિયામાં, દરેક કામ ઓનલાઈન એપ્સ દ્વારા રોકડની મદદ વગર થઈ રહ્યું છે. ભારત સહિત મોટાભાગના દેશોમાં લોકો ડિજિટલ કામ કરવાનું પસંદ કરી રહ્યા છે. પરંતુ પ્રશ્ન એ છે કે હવે જ્યારે રોકડ વ્યવહારો ઓછા થશે તો લોકો એટીએમ કેમ જશે? આ જ કારણ છે કે ATMના અસ્તિત્વ પર પ્રશ્નો ઉભા થઈ રહ્યા છે. આ એક કડવું સત્ય છે, દેશમાં ATMનો ઉપયોગ ઝડપથી ઘટ્યો છે. મોટાભાગના લોકો ડિજિટલ પેમેન્ટ (UPI) નો ઉપયોગ કરી રહ્યા હોવાથી, કેટલાક ATM પણ બંધ હતા.
આજે, વિશ્વભરમાં મોટાભાગના સ્થળોએ લોકો ઇન્ટરનેટનો ઉપયોગ કરે છે. ઇન્ટરનેટના કારણે જ આપણે આજે આખી દુનિયા સાથે કામ કરી શકીએ છીએ. લગભગ બે દાયકા પહેલા, જો કોઈ જગ્યાએ ATM ખુલતું હતું, તો તે વિસ્તાર ATM દ્વારા ઓળખાવા લાગ્યો હતો. કોઈ કહેશે, ‘મારું ઘર એટીએમની સામે જ છે’, તો કોઈ કહેશે, ‘મારી દુકાન એટીએમની બાજુમાં શેરીમાં છે’. જોકે, આજે પણ દરેક શેરીમાં એટીએમ છે. પરંતુ હવે તેની ઓળખ ઝાંખી પડતી જાય છે.
ટેકનોલોજીના બદલાતા યુગમાં, જેમ આજે લોકો PCO અને STD ભૂલી ગયા છે, તેવી જ રીતે આગામી વર્ષોમાં એટીએમ પણ ભૂલી ગયેલી વસ્તુ બની જશે. બદલાતા સમય સાથે, જ્યારે પત્રવ્યવહારની પરંપરા સમાપ્ત થઈ ગઈ, ત્યારે પોસ્ટ ઓફિસનું અસ્તિત્વ જોખમમાં મુકાયું, જોકે, પોસ્ટ ઓફિસને જીવંત રાખવા માટે ઘણા પગલાં લેવામાં આવ્યા છે. ATM ના અસ્તિત્વ પર પ્રશ્નો ઉભા થઈ રહ્યા છે. જોકે, આજકાલ એટીએમ પણ અપગ્રેડ થઈ રહ્યા છે. આજે તેઓ રોકડ ઉપાડ તેમજ ડિપોઝિટ, ફંડ ટ્રાન્સફર, બિલ ચુકવણી અને ખાતાની માહિતી જેવી સેવાઓ પૂરી પાડે છે.
ભારતમાં પ્રથમ એટીએમ 1987માં મુંબઈમાં એચએસબીસી દ્વારા સ્થાપિત કરવામાં આવ્યું હતું. આગામી 10 વર્ષો સુધી, દેશમાં લગભગ 1500એટીએમ ખોલવામાં આવ્યા હતા. 27 જૂન 1967 ના રોજ, લંડનના એનફિલ્ડમાં એક કેશ મશીનનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો, જેને વિશ્વના પ્રથમ એટીએમ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. 2004 માં નેશનલ ફાઇનાન્શિયલ સ્વિચ (NFS) ની સ્થાપના કરવામાં આવી, જે આજે ભારતનું સૌથી મોટું ATM નેટવર્ક છે, જે નેશનલ પેમેન્ટ્સ કોર્પોરેશન ઓફ ઈન્ડિયા (NPCI) દ્વારા સંચાલિત છે. રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI) અને NPCI ના ડેટાના આધારે, ભારતમાં 2023 સુધીમાં લગભગ 2,60,000 થી 2,70,000 ATM હોવાનો અંદાજ હતો. હાલમાં, ભારતમાં લગભગ 2.8 થી 3 લાખ ATM હોવાની શક્યતા છે.
આ પણ વાંચો….સેલ્ફી લેતા કેપ્ચર થયો અનોખો નજારો, લોકોએ કહ્યું, ‘એલિયન્સ આવી રહ્યાં છે?’
