‘આંતરરાષ્ટ્રીય કરારો દેશહિત માટે હોવા જોઈએ, વિદેશી સરકારોના દબાણમાં નહીં’, ‘સુપ્રીમ’ ટિપ્પણી

નવી દિલ્હીઃ 17 જાન્યુઆરી, 2026: સુપ્રીમ કોર્ટે એક કેસના ચુકાદા દરમિયાન અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અવલોકન કરતા જણાવ્યું છે કે, કોઈપણ આંતરરાષ્ટ્રીય સંધિઓ કે સમજૂતીઓ હંમેશા દેશના હિતને ધ્યાનમાં રાખીને જ કરવી જોઈએ. કોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું કે ભારતને તેની ટેક્સ સંપ્રભુતા (Tax Sovereignty) નું રક્ષણ કરવાનો અને નિષ્પક્ષતા સુનિશ્ચિત કરવાનો સંપૂર્ણ અધિકાર છે.

ટેક્સ સંધિઓનો દુરુપયોગ રોકવા આદેશ

જસ્ટિસ જે.બી. પારડીવાલાની ખંડપીઠે આ ચુકાદો આપતા જણાવ્યું હતું કે, આંતરરાષ્ટ્રીય ટેક્સ સમજૂતીઓ કરતી વખતે એ વાતનું ખાસ ધ્યાન રાખવું જોઈએ કે તેનો દુરુપયોગ ન થાય. તેમણે ઉમેર્યું કે કરારો પારદર્શક, સમીક્ષાત્મક અને મજબૂત રીતે સોદાબાજી કરેલા હોવા જોઈએ. વિદેશી સરકારો કે સંસ્થાઓના દબાણ હેઠળ આવીને દેશના આર્થિક હિતો સાથે બાંધછોડ ન કરવી જોઈએ.

ટાઈગર ગ્લોબલ અને ફ્લિપકાર્ટ કેસમાં મોટો નિર્ણય

સુપ્રીમ કોર્ટે પોતાના આ ચુકાદામાં મહેસૂલ વિભાગ (Revenue Department) ના નિર્ણયને યોગ્ય ઠેરવ્યો છે. મહેસૂલ વિભાગે અમેરિકન રોકાણકાર ફર્મ ટાઈગર ગ્લોબલ (Tiger Global) દ્વારા ઈ-કોમર્સ કંપની ફ્લિપકાર્ટ (Flipkart) માંથી બહાર નીકળવા પર થયેલા કેપિટલ ગેઈન (મૂડી નફો) પર ટેક્સ લાદવાનો આદેશ આપ્યો હતો. ટાઈગર ગ્લોબલે આ ટેક્સ વિરુદ્ધ અપીલ કરી હતી, જેને કોર્ટે ફગાવી દીધી છે.

આર્થિક અને વ્યૂહાત્મક સુરક્ષા પર ભાર

જસ્ટિસ પારડીવાલાએ તેમના આદેશમાં એ સિદ્ધાંતોનો ઉલ્લેખ કર્યો જે ભારત માટે આંતરરાષ્ટ્રીય સંધિઓ કરતી વખતે માર્ગદર્શક બની શકે છે. સંધિઓ જનહિત અને દેશના મહેસૂલ આધારને મજબૂત કરવા માટે હોવી જોઈએ. સમજૂતીઓમાંથી બહાર નીકળવાની જોગવાઈઓ એટલી મજબૂત હોવી જોઈએ કે તેમાં પક્ષપાતને અવકાશ ન રહે. કરારોથી દેશની આર્થિક અને વ્યૂહાત્મક સુરક્ષા સુનિશ્ચિત થવી જોઈએ. અદાલતે ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે ટેક્સ સંધિઓનો હેતુ રોકાણને પ્રોત્સાહન આપવાનો છે, પરંતુ તે કરચોરી કે દેશના ટેક્સ માળખાને નુકસાન પહોંચાડવાનું માધ્યમ ન બનવી જોઈએ.