India Export Record : ગત કેટલાક મહિનાઓથી પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા સંકટનો વૈશ્વિક નિકાસ અને આયાત પર પડછાયો પડ્યો છે. લાલ સમુદ્ર અને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં કટોકટી કોઈ રહસ્ય નથી. દરેક દેશ નૂર દરમાં વધારો જેવા પડકારોનો સામનો કરી રહ્યો છે. આમ છતાં, ભારતના જુલાઈ મહિનાના નિકાસ અને આયાતના આંકડાઓએ વિશ્વને ચોંકાવી દીધું છે. વાણિજ્ય મંત્રાલય દ્વારા જાહેર કરાયેલા આંકડા અનુસાર, પશ્ચિમ એશિયામાં વધતા તણાવ અને વૈશ્વિક અનિશ્ચિતતા છતાં, ભારતની વેપારી નિકાસ જુલાઈમાં 44.2 બિલિયન અમેરિકન ડોલરના રેકોર્ડ ઉચ્ચ સ્તરે પહોંચી ગઈ છે.
જ્યારે વૈશ્વિક મંદી અને લોજિસ્ટિક્સ કટોકટીને કારણે નિકાસમાં ઘટાડો થવાની આશંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી હતી, ત્યારે ભારતીય માલસામાનએ વિશ્વભરના બજારોમાં પોતાની હાજરી સ્થાપિત કરી છે. પશ્ચિમ એશિયામાં કટોકટી વચ્ચે ભારતે આ સીમાચિહ્ન કેવી રીતે પ્રાપ્ત કર્યું? ચાલો સરળ અને સીધા શબ્દોમાં ભારતની રેકોર્ડબ્રેક નિકાસની સંપૂર્ણ વાત જાણીએ…
અમારી WhatsApp ચેનલમાં જોડાવા આ લિંક પર ક્લીક કરો
https://whatsapp.com/channel/0029VauCUMx6LwHmdrOBwa2X
નિકાસ અને આયાત બંનેમાં રેકોર્ડ સ્થાપિત
પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા સંકટ છતાં, જુલાઈમાં ભારતની માલસામાન નિકાસ એક વર્ષ અગાઉની તુલનામાં 19.63 ટકા વધીને 44.24 બિલિયન અમેરિકન ડોલર થઈ ગઈ, જે એન્જિનિયરિંગ માલસામાન અને ઇલેક્ટ્રોનિક્સ દ્વારા સંચાલિત છે. જોકે, ગુરુવારે જાહેર કરાયેલા સરકારી આંકડા મુજબ, વેપાર ખાધ એક વર્ષ અગાઉના 27.88 બિલિયન અમેરિકી ડોલરથી વધીને 31.98 બિલિયન અમેરિકી ડોલર થઈ ગઈ છે, કારણ કે આયાત નિકાસ કરતા વધુ ઝડપથી વધી હતી.
ખાતર, પેટ્રોલિયમ, ઇલેક્ટ્રોનિક્સ અને કોલસાની આયાતમાં વધારો થવાને કારણે જુલાઈમાં કુલ આયાત વધીને 76.22 બિલિયન અમેરિકી ડોલર થઈ ગઈ, જે નવ મહિનાની ઊંચી સપાટી છે. આ કિંમતી ધાતુઓ પર કસ્ટમ ડ્યુટીમાં નોંધપાત્ર વધારાને કારણે સોના અને ચાંદીની આયાતમાં ઘટાડો થયો છે. ડેટા દર્શાવે છે કે સોનાની આયાત વાર્ષિક ધોરણે 4.77 ટકા વધીને 4.16 બિલિયન અમેરિકી ડોલર થઈ છે, જ્યારે ચાંદીની આયાત 66.1 ટકા ઘટીને 171.68 મિલિયન અમેરિકી ડોલર થઈ છે. મે મહિનામાં, સરકારે કિંમતી ધાતુઓ પરની આયાત ડ્યુટી 6%થી વધારીને 15% કરી છે.
વેપાર ખાધમાં વધારો
જૂન 2026માં વેપાર ખાધ 30.43 બિલિયન અમેરિકી ડોલર રહી. જુલાઈમાં, યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ ભારતનું સૌથી મોટું નિકાસ સ્થળ હતું, અને ચીન તેનો સૌથી મોટો આયાત સ્ત્રોત હતો. પશ્ચિમ એશિયામાં નિકાસમાં સુધારો થયો, જુલાઈમાં આ ક્ષેત્રમાં નિકાસ ગયા વર્ષના જુલાઈની સરખામણીમાં આશરે 8.62 ટકા વધી છે. વાણિજ્ય સચિવ રાજેશ અગ્રવાલે જણાવ્યું કે, વેપારના જથ્થાના સંદર્ભમાં ખાધ વધી છે, પરંતુ તે ગયા વર્ષે જુલાઈમાં 27.3 ટકાથી ઘટીને જુલાઈમાં 26.5 ટકા થઈ ગઈ છે. તેમણે ભારતની વધેલી નિકાસ માટે વિવિધ બંદરો અને શિપિંગ લાઇન દ્વારા વેપારને જવાબદાર ગણાવ્યો હતો.
નિકાસ અને આયાત શા માટે વધી?
ફેડરેશન ઓફ ઇન્ડિયન એક્સપોર્ટ ઓર્ગેનાઇઝેશનના પ્રમુખ એસસી રાલ્હને જણાવ્યું હતું કે, વૈશ્વિક લોજિસ્ટિક્સ અને સપ્લાય ચેઇનમાં સતત વિક્ષેપો અને ઊંચા પરિવહન ખર્ચ છતાં રેકોર્ડ નિકાસ હાંસલ કરવી એ ભારતીય વ્યવસાયોની વધતી જતી જટિલ વૈશ્વિક વેપાર વાતાવરણને ઝડપથી પ્રતિભાવ આપવાની ક્ષમતા દર્શાવે છે. અગ્રવાલે જણાવ્યું હતું કે, ભારત ટકાવારીની દ્રષ્ટિએ ચીન, સિંગાપોર, ઓસ્ટ્રેલિયા, સ્પેન અને મલેશિયામાં સારું પ્રદર્શન કરી રહ્યું છે. તેમણે ઉમેર્યું હતું કે, ASEANમાં નોંધપાત્ર વૃદ્ધિ જોવા મળી છે, જેમાં તાંઝાનિયા આશાનું કિરણ છે.
વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે, સિક્કિમમાં નાથુ લા રૂટ દ્વારા સરહદી વેપાર છ વર્ષના વિરામ પછી 1 ઓગસ્ટ 2026ના રોજ ફરી શરૂ થયો હતો, જે પરંપરાગત ક્રોસ-બોર્ડર વેપારને પુનર્જીવિત કરવા અને પ્રદેશમાં આર્થિક સંબંધોને મજબૂત બનાવવા તરફ એક મહત્વપૂર્ણ પગલું છે. આ નાણાકીય વર્ષના એપ્રિલ-જુલાઈ સમયગાળામાં, કિંમતોની અસરને કારણે પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનોની આગેવાની હેઠળ વેપારી નિકાસ 17.04 ટકા વધીને 173.78 બિલિયન અમેરિકી ડોલર થઈ છે.
આ પણ વાંચો : કાયમી સમાધાન લાવો: કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહે કેમ ગુજરાતના મુખ્યમંત્રીને લેટર લખ્યો?
