શું અમદાવાદ વિમાન દુર્ઘટના પાછળ ટેક્નિકલ ખામી હતી? કોકપિટ વોઇસ રેકોર્ડરે ઉભા કર્યા નવા સવાલો

Ahmedabad Plane Crash: 12 જૂન 2025ના રોજ અમદાવાદ એરપોર્ટ પરથી લંડન જવા માટે એર ઈન્ડિયા ફ્લાઇટ AI-171એ 242 લોકો સાથે ઉડાન ભરી હતી, પરંતુ માત્ર 32 સેકન્ડ બાદ જ આ ડ્રીમલાઇનર વિમાન બી.જે. મેડિકલ કોલેજની ઇમારત સાથે અથડાઈ ગયું. આ દુર્ઘટનામાં 260 લોકોના જીવ ગયા હતા. આજે આ દુર્ઘટનાને એક વર્ષ પુરુ થયું છે, પરંતુ તેનો અંતિમ તપાસ રિપોર્ટ અને અકસ્માતના વાસ્તવિક કારણોને લઈને હજુ પણ કોર્પોરેટ અને ટેક્નિકલ સ્તરે ચર્ચાઓ તથા વિવાદો ચાલુ છે.

કોકપિટ વોઇસ રેકોર્ડરનું રહસ્ય

આ દુર્ઘટનાની પ્રાથમિક તપાસ રિપોર્ટે સમગ્ર ઉડ્ડયન જગતને ચોંકાવી દીધો. ડેટા અનુસાર, ટેકઓફ બાદ તરત જ વિમાનના બંને એન્જિનના ફ્યુઅલ કંટ્રોલ સ્વિચ અચાનક કટઓફ સ્થિતિમાં પહોંચી ગયા હતા. કોકપિટ વોઇસ રેકોર્ડરમાં નોંધાયેલી વાતચીતે એક ગંભીર સવાલ ઊભો કર્યો કે શું પાઇલટે જાણીને આવું કર્યું? જોકે, પાઇલટોના યુનિયને આ થિયરીને નકારી કાઢી છે. યુનિયને કહ્યું કે આ ઉત્પાદક કંપનીને બચાવવાનું કાવતરૂ છે અને અકસ્માતના વાસ્તવિક કારણોથી ધ્યાન ભટકાવવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવી રહ્યો છે.

ટેક્નિકલ ખામી કે સિસ્ટમ ફેલિયર?

નિષ્ણાતોનો એક વર્ગ માને છે કે વિમાનની સેન્ટ્રલ નર્વસ સિસ્ટમમાં ઇલેક્ટ્રિકલ ફેલિયર થવાની સંભાવના હોઈ શકે છે. આ થિયરી મુજબ, સિસ્ટમ રીબૂટ થવાને કારણે વિમાનના સોફ્ટવેરને અવુ લાગ્યું કે વિમાન હજુ પણ જમીન પર જ છે અને સિસ્ટમે ઓટોમેટિક કમાન્ડ આપીને એન્જિનોને મળતો ઇંધણ પુરવઠો બંધ કરી દીધો.

રેમ એર ટર્બાઇન (RAT) તરત જ સક્રિય થઈ જવું પણ એવો સંકેત આપે છે કે ટેક્નિકલ ખામીની શરૂઆત કદાચ રનવે પર જ થઈ ગઈ હતી. જોકે, આ માત્ર એક સંભાવના છે અને અકસ્માતનું ચોક્કસ કારણ જાણવા માટે અંતિમ તપાસ રિપોર્ટની રાહ જોવામાં આવી રહી છે.

વોકવે ટુ લાઇફ: ચમત્કારિક રીતે બચી ગયો એકમાત્ર મુસાફર

આ ભયાનક દુર્ઘટનામાં વિશ્વાસ કુમાર રમેશ એકમાત્ર જીવિત બચેલા મુસાફર છે, જે સીટ નંબર 11A પર બેઠા હતા. વિમાનના બે ટુકડા થઈ જવા અને માળખાકીય રીતે ફાટી જવાના કારણે તેઓ મૃત્યુના મુખમાંથી બહાર નીકળવામાં સફળ રહ્યા હતા. આજે પણ તેઓ આ દુર્ઘટનાથી સર્જાયેલા માનસિક આઘાતનો સામનો કરી રહ્યા છે, જ્યારે બીજી તરફ વળતરને લઈને આંતરરાષ્ટ્રીય અદાલતોમાં કાનૂની લડાઈ ચાલુ છે. તેમની બચી જવાની ઘટના અનેક લોકો માટે ચમત્કાર સમાન માનવામાં આવે છે.

પારદર્શિતા અંગે પ્રશ્નો ઉઠ્યા

આ અકસ્માતની તપાસની પારદર્શિતા અંગે ગંભીર પ્રશ્નો ઉઠી રહ્યા છે. કેટલાક વકીલોનો આરોપ છે કે એર ઈન્ડિયા દ્વારા પીડિત પરિવારોને મર્યાદિત વળતર આપીને તેમની પાસેથી ‘ઇન્ડેમ્નિટી ક્લોઝ’ પર સહી કરાવવાના પ્રયાસો કરવામાં આવ્યા છે.

મોન્ટ્રીયલ કન્વેન્શન 1999 હેઠળ, જો અકસ્માત માટે ટેક્નિકલ ખામી જવાબદાર હોવાનું સાબિત થાય, તો એરલાઇન કંપનીની નાણાકીય જવાબદારી અમર્યાદિત બની શકે છે. આ કારણે, કેટલાક નિરીક્ષકો અને કાનૂની નિષ્ણાતોનો દાવો છે કે સંભવિત નાણાકીય જવાબદારીથી બચવા માટે ભારે લોબિંગ કરવામાં આવી રહી છે.

જોકે, આ મુદ્દાઓ અંગે વિવિધ પક્ષો વચ્ચે મતભેદ છે અને અંતિમ તપાસ રિપોર્ટ તેમજ કાનૂની પ્રક્રિયા પૂર્ણ થયા બાદ જ જવાબદારી અને વળતર સંબંધિત બાબતો વધુ સ્પષ્ટ થઈ શકશે.

આ પણ વાંચો: ઈમરજન્સી સેવાઓ થઈ મોંઘી : અમદાવાદ મ્યુનિ.ની ફાયર બ્રિગેડના ચાર્જમાં દોઢથી ત્રણ ગણો વધારો