9 જુલાઇ પહેલા વેપાર સોદાને અંતિમ રૂપ આપવાનો ભારત-અમેરિકાનો પ્રયત્ન, જો કે હજુ ટેરિફની લટકતી તલવાર
નવી દિલ્હી, 24 જૂન, 2025: ભારત અને અમેરિકા વચ્ચે વચગાળાની વેપાર સમજૂતિઓ અંગે વાતચીત જારી છે અને આ બન્ને દેશ આ સમજૂતિને 9 જુલાઇ પહેલા અંતિમ ઓપ આપવાની કોશિશ કરી રહ્યા છે. નોંધનીય છે કે 2 એપ્રિલના રોજ, અમેરિકાએ ભારતથી આવતા માલ પર 26 ટકા વધારાનો ટેરિફ લાદવાની જાહેરાત કરી હતી, પરંતુ ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રે તેને 90 દિવસ માટે મુલતવી રાખી હતી. જોકે, 10 ટકાનો મૂળભૂત ટેક્સ હજુ પણ લાગુ છે. ભારત આ 26 ટકા વધારાના ટેક્સમાંથી સંપૂર્ણ મુક્તિ મેળવવા માંગે છે.
શું ભારત અને અમેરિકા 9 જુલાઈ સુધીમાં વચગાળાના વેપાર કરારને અંતિમ સ્વરૂપ આપવા માંગે છે, ત્યારે સૂત્રોએ જણાવ્યું હતું કે, “અમે ખૂબ ઉત્સુક છીએ. અમે વાટાઘાટો અને પ્રયાસ કરી રહ્યા છીએ. બંને પક્ષો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે, પરંતુ કરાર ત્યારે જ થશે જ્યારે બંને પક્ષો સંતુષ્ટ થશે.” તેમણે વધુમાં કહ્યું, દરેક વેપાર કરારમાં કેટલાક ક્ષેત્રો એવા છે જેમાં સમસ્યાઓ છે. સૂત્રોએ જણાવ્યું હતું કે, “ભારત માટે, કૃષિ અને ડેરી ક્ષેત્રો સૌથી પડકારજનક છે. ભારતે અત્યાર સુધી તેના કોઈપણ મુક્ત વેપાર કરાર (FTA)માં ડેરી ક્ષેત્રને ખુલ્લુ મુક્યુ નથી.”
ભારત ચોક્કસ ઔદ્યોગિક માલ, ઓટોમોબાઇલ્સ (ખાસ કરીને ઇલેક્ટ્રિક વાહનો), આલ્કોહોલ, પેટ્રોકેમિકલ ઉત્પાદનો, ડેરી અને કૃષિ ઉત્પાદનો જેમ કે સફરજન, સૂકા ફળો અને જૈવિક રીતે સંશોધિત પાક પર ડ્યુટી મુક્તિ આપે તેવુ યુએસ ઇચ્છે છે. તે જ સમયે, ભારત પ્રસ્તાવિત વેપાર કરાર હેઠળ કાપડ, ઝવેરાત, ચામડાના ઉત્પાદનો, વસ્ત્રો, પ્લાસ્ટિક, રસાયણો, ઝીંગા, તેલ બીજ, દ્રાક્ષ અને કેળા જેવા શ્રમ-સઘન ક્ષેત્રો માટે ડ્યુટી છૂટછાટો ઇચ્છે છે.
જો સમયમર્યાદા લંબાવવામાં નહીં આવે તો શું થશે તેવા પ્રશ્નની સામે સૂત્રોએ જણાવ્યું હતું કે 2 એપ્રિલના કર સ્તર (ભારતના કિસ્સામાં 26 ટકા) ફરીથી લાગુ કરવામાં આવશે. તેમણે કહ્યું કે જો આ મુક્તિ લંબાવવામાં નહીં આવે, તો ભારતને ખાસ કરીને જો અન્ય દેશોની સરખામણીમાં કેટલાક કિસ્સાઓમાં ફાયદો થઈ શકે છે અને કેટલાકમાં નુકસાન થઈ શકે છે. પરંતુ ઉચ્ચ ડ્યુટી (ટેરિફ)ને કારણે અમેરિકા પણ પ્રભાવિત થશે. સૂત્રોએ જણાવ્યું હતું કે 9 જુલાઈ પછી ટેરિફ મુક્તિ લંબાવવામાં આવશે કે નહીં તે અંગે સંપૂર્ણ અનિશ્ચિતતા છે.
ભારતીય પ્રતિનિધિમંડળ આગામી રાઉન્ડની વાતચીત માટે અમેરિકા જઈ શકે છે. બંને દેશોએ આ વર્ષના અંત (સપ્ટેમ્બર-ઓક્ટોબર) સુધીમાં વાટાઘાટોનો પ્રથમ તબક્કો પૂર્ણ કરવાની સમયમર્યાદા નક્કી કરી છે. જોકે, આ માટેની તારીખો હજુ નક્કી કરવામાં આવી નથી. યુએસની ટીમ 5 થી 11 જૂન સુધી વાટાઘાટો માટે ભારતમાં હાજર હતી. આગામી દિવસોમાં, આ વાતચીત ઓનલાઈન અને રૂબરૂ બંને રીતે ચાલુ રહેશે. ભારત અને અમેરિકા 9 જુલાઈ પહેલા વચગાળાના વેપાર કરારને અંતિમ સ્વરૂપ આપવાના પ્રયાસોમાં રોકાયેલા છે.
આ પણ વાંચોઃ ગુજરાતમાંથી ઇરાન જતા બાસમતી ચોખાની નિકાસમાં અવરોધ
