અષાઢ માસ : દેવશયની અગિયારસનું છે ખાસ મહત્વ, આ કારણે 4 મહિના યોગનિંદ્રામાં પોઢે છે શ્રીહરિ

Ashadha Month : હિન્દુ ધર્મમાં અષાઢ મહિનાને અત્યંત પવિત્ર અને આધ્યાત્મિક રીતે મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે. આ એવો સમય છે જ્યારે પ્રકૃતિમાં પરિવર્તન આવે છે. ઉનાળાની ઋતુ ધીમે ધીમે વિદાય લેવાનું શરૂ કરે છે, અને વરસાદની ઋતુ આવે છે. જો કે, આ મહિનાનું સૌથી મોટું ધાર્મિક મહત્વ ભગવાન વિષ્ણુના નિદ્રા સાથે સંકળાયેલું છે. અષાઢ મહિનાના શુક્લ પક્ષ (વધતા તબક્કા)ની એકાદશીને દેવશયની એકાદશી કહેવામાં આવે છે, કારણ કે આ દિવસથી ભગવાન વિષ્ણુ આગામી ચાર મહિના માટે યોગિદ્રા (નિદ્રાહીન નિદ્રા)માં જાય છે. હિન્દુ પરંપરામાં આ સમયગાળાનું વિશેષ મહત્વ માનવામાં આવે છે. ચાલો આપણે અષાઢ મહિનાનું મહત્વ અને દેવશયની એકાદશીના રહસ્ય વિશે વિગતવાર જાણીએ.

ક્યારે શરૂ થશે અષાઢ મહિનો?

દ્રિક પંચાંગ મુજબ, 2026માં અષાઢ મહિનો મંગળવાર 30 જૂન, 2026ના રોજ શરૂ થશે અને બુધવાર 29 જુલાઈ 2026ના રોજ સમાપ્ત થશે. હિન્દુ કેલેન્ડરમાં, અષાઢને વર્ષનો ચોથો મહિનો માનવામાં આવે છે.

શું છે દેવશયની એકાદશીનું મહત્વ?

આષાઢ મહિનાના શુક્લ પક્ષ (વધતા ચંદ્ર તબક્કા)ની એકાદશીને દેવશયની એકાદશી કહેવામાં આવે છે. ધાર્મિક માન્યતા મુજબ, આ દિવસે ભગવાન વિષ્ણુ ક્ષીર સાગરમાં શેષનાગના શયનગૃહ પર યોગનિદ્રામાં પ્રવેશ કરે છે. ત્યારબાદ તેઓ આગામી ચાર મહિના સુધી આરામ કરે છે અને કાર્તિક મહિનાના શુક્લ પક્ષની એકાદશી અથવા દેવઉઠની એકાદશી પર જાગૃત થાય છે. આ ચાર મહિનાના સમયગાળાને ચાતુર્માસ કહેવામાં આવે છે. ચાતુર્માસ સમાપ્ત થયા પછી જ લગ્ન, ગૃહઉષ્મા સમારોહ, મુંડન (માથું મુંડન કરવાની વિધિ), પવિત્ર દોરા વિધિ અને અન્ય શુભ વિધિઓ ફરી શરૂ થાય છે. દૃક પંચાંગ અનુસાર, 2026 માં દેવશયની એકાદશી 25 જુલાઈ, 2026 શનિવારના રોજ આવે છે.

અમારી WhatsApp ચેનલમાં જોડાવા આ લિંક પર ક્લીક કરો

https://whatsapp.com/channel/0029VauCUMx6LwHmdrOBwa2X

ભગવાન વિષ્ણુ કેમ પ્રવેશ કરે છે યોગનિદ્રામાં?

વિષ્ણુ પુરાણ અનુસાર, ભગવાન વિષ્ણુ બ્રહ્માંડના રક્ષક છે. દેવશયની એકાદશીના દિવસે તેમનો યોગનિદ્રામાં પ્રવેશ માત્ર આરામ જ નહીં પરંતુ એક દૈવી અને આધ્યાત્મિક પ્રક્રિયા માનવામાં આવે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે, આ સમયગાળા દરમિયાન, ભગવાન વિષ્ણુ બાહ્ય પ્રવૃત્તિઓથી દૂર રહે છે અને બ્રહ્માંડના સંતુલન પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે. યોગનિદ્રાનો અર્થ ઊંઘ નથી. તે એક દૈવી અવસ્થા છે જેમાં ભગવાન ફક્ત ધ્યાનમાં રહે છે. આ જ કારણ છે કે તેને યોગનિદ્રા કહેવામાં આવે છે.

ચાતુર્માસ દરમિયાન નથી કરાતા શુભ કાર્યો

અષાઢથી કાર્તિક સુધીના સમયગાળાને વર્ષાઋતુનો મુખ્ય સમય માનવામાં આવે છે. પ્રાચીન સમયમાં, મુસાફરી મુશ્કેલ હતી, અને ઋષિ-મુનિઓ એક જગ્યાએ રહીને તપસ્યા, જપ અને ધ્યાન કરતા હતા. આના કારણે આ સમયગાળા દરમિયાન લગ્ન અને અન્ય મુખ્ય વિધિઓ મુલતવી રાખવાની પરંપરા શરૂ થઈ. ધાર્મિક માન્યતા એવી પણ છે કે જ્યારે ભગવાન વિષ્ણુ પોતે યોગનિદ્રામાં હોય છે ત્યારે કોઈ નવું શુભ કાર્ય શરૂ થતું નથી. તેથી, લગ્ન, ગૃહસ્થી વિધિઓ અને અન્ય શુભ કાર્યક્રમો દેવઉઠની એકાદશી પછી જ કરવામાં આવે છે.

અષાઢ મહિનામાં શું કરવું શુભ માનવામાં આવે છે?

અષાઢ મહિનામાં ભગવાન વિષ્ણુની પૂજા, ઉપવાસ, દાન, જપ અને ધાર્મિક ગ્રંથોનું પાઠ કરવાનું વિશેષ મહત્વ માનવામાં આવે છે. આ સમય દરમિયાન, વિષ્ણુ સહસ્ત્રનામનું પાઠ, ભગવાન વિષ્ણુનું ધ્યાન, તુલસીની પૂજા અને જરૂરિયાતમંદોને દાન કરવું શુભ માનવામાં આવે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે, આ મહિના દરમિયાન કરવામાં આવતી ધાર્મિક પ્રવૃત્તિઓ અનેક ગણી પુણ્ય આપે છે અને વ્યક્તિના જીવનમાં સુખ, શાંતિ અને સમૃદ્ધિનો માર્ગ ખોલે છે.

આ પણ વાંચો : ગુજરાતમાં ખેડૂતોનું મહાઆંદોલન: હજારો ટ્રેક્ટર સાથે ગાંધીનગર તરફ કૂચ,શાંતિપૂરા સર્કલ પર જામ