આ 5 ઘટનાઓથી બજારમાં બ્લડબાથ, હર્ષદ મહેતાથી લઇને કોવિડ ક્રેશ સુધી

નવી દિલ્હી, 20 નવેમ્બર, 2025: ભારતનું શેરબજાર હંમેશા ચકડોળ જેવું રહ્યુ છે, ક્યારે કે તે લોકોને રાતોરાત શ્રીમંત બનાવી છે તો ક્યારે જમીન પર ફેંકી દે છે. અનેક વખતે એવું થયુ છે કે જ્યારે માર્કેટમાં ઘટાડાએ રોકાણકારોની કમર તોડી નાખી છે અને તેમના પોર્ટફોલિયોને મહિનાઓ જ નહી પરંતુ વર્ષો સુધી સરખો કરવાનો મેળ પડતો નથી.

છેલ્લા ત્રણ દાયકામાં, ઘણી ઘટનાઓએ બજારને હચમચાવી નાખ્યું હતુ અને લોકોને સ્પષ્ટ કર્યું કે શેરબજાર નફા અને જોખમ બંનેનું સ્થાન છે. આ ઘટનાઓએ માત્ર બજારનો ઇતિહાસ જ નહીં પરંતુ રોકાણકારોની વિચારસરણી, સરકારી નીતિઓ અને નિયમનકારી માળખાને પણ પ્રભાવિત કર્યા. ચાલો પાંચ સૌથી મોટા આંચકાઓનું સંશોધન કરીએ જેણે ભારતીય શેરબજારને વારંવાર ઘૂંટણિયે લાવી દીધુ હતું.

હર્ષદ મહેતા કૌભાંડ અને 1992નો ક્રેશ

1992નો ક્રેશ ભારતીય બજાર માટે પહેલો મોટો ફટકો હતો, જેનાથી લાખો રોકાણકારોને આંચકો લાગ્યો હતો. હર્ષદ મહેતા કૌભાંડ પછી, બ્લુ-ચિપ શેરો પણ તૂટી પડ્યા હતા, જેનાથી બજારમાં અસ્તવ્યસ્ત વાતાવરણ સર્જાયું. આ ક્રેશથી, પહેલી વાર, બજાર કેટલું સંવેદનશીલ છે અને કેવી રીતે સારી રીતે સંચાલિત રેલી પણ એક ક્ષણમાં તૂટી શકે છે તે દર્શાવ્યું હતુ.

કેતન પારેખ ક્રેશ 2001

2001માં, કેતન પારેખનું નેટવર્ક ખુલ્લું પડતાં ટેક અને મીડિયા શેરોમાં અચાનક ઉછાળો આવ્યો હતો. બજારના આંચકાથી નવા રોકાણકારોને નોંધપાત્ર નુકસાન થયું, અને ઘણા શેર 60 થી 80 ટકા ઘટ્યા હતા. આ ક્રેશથી નિયમનકારો પણ સતર્ક થયા હતા, અને ઘણા બજાર સુધારા શરૂ થયા હતા.

વૈશ્વિક નાણાકીય કટોકટી 2008

2008નો ક્રેશ ભારતીય બજાર માટે, બાકીના વિશ્વ માટે એક મોટો ફટકો હતો. સેન્સેક્સ 21,000થી ઘટીને 8,000ની આસપાસ થઈ ગયો, અને રોકાણકારોના પોર્ટફોલિયો અડધાથી વધુ નાશ પામ્યા હતા. આ કટોકટીએ ભારતીય રોકાણકારોને સ્પષ્ટપણે બતાવ્યું કે વૈશ્વિક બજારની વધઘટ સીધી ભારતીય બજાર પર અસર કરે છે, અને તૈયારી વિનાના રોકાણો ભારે નુકસાનમાં પરિણમી શકે છે.

કોવિડ ક્રેશ 2020

માર્ચ 2020માં, કોરોનાવાયરસ રોગચાળાએ ભારતીય શેરબજારને પહેલા ક્યારેય ન હોય તે રીતે તબાહ કરી દીધું હતું. થોડા દિવસોમાં, બજાર હજારો પોઈન્ટ ગબડ્યું હતુ અને લગભગ દરેક ક્ષેત્ર તૂટી પડ્યા હતા. આ ક્રેશથી રોકાણકારોને ગભરાટના વેચાણના જોખમો વિશે એક શક્તિશાળી પાઠ શીખવવામાં આવ્યો, અને તેથી જ, જ્યારે બજાર સુધર્યું, ત્યારે રોકાણકારોના સેન્ટીમેન્ટમાં નોંધપાત્ર ફેરફાર થયો હતો.

અદાણી ગ્રુપ રિપોર્ટ શોક 2023

2023ની શરૂઆતમાં પ્રકાશિત થયેલા એક અહેવાલે અદાણી ગ્રુપના સમગ્ર સ્ટોક પોર્ટફોલિયોને હચમચાવી નાખ્યો. કંપનીઓના મૂલ્યમાંથી અબજો ડોલર થોડા દિવસોમાં ધોવાઈ ગયા અને છૂટક રોકાણકારોને નોંધપાત્ર નુકસાન થયું. આ આંચકો ફક્ત એક જૂથ પૂરતો મર્યાદિત ન હતો; તેની બજારની ભાવના પર પણ અસર પડી, જેના કારણે નિર્દેશાંકોમાં ઘટાડો થયો હતો.

આ પણ વાંચોઃ વાણિજ્ય મંત્રીની ઇઝરાયેલની મુલાકાત, FTA પર થઇ શકે છે મોટી પ્રગતિ