OpenAI ભારતમાં પોતાનું પહેલું ડેટા સેન્ટર ખોલશે, તે શું છે અને તે કેવી રીતે કાર્ય કરશે?

HD News Desk, 02 સપ્ટેમ્બર 2025: આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સની દુનિયામાં ભારત માટે એક મોટા સમાચાર આવ્યા છે. ઓપનએઆઈ ભારતમાં પોતાનું પહેલું ડેટા સેન્ટર ખોલવાની તૈયારી કરી રહ્યું છે. આ પગલું ભારતને ટેકનિકલી મજબૂત બનાવશે અને આવનારા સમયમાં અહીં AI સેવાઓ અને ડિજિટલ અર્થતંત્રમાં સુધારો કરશે. પરંતુ પ્રશ્ન એ છે કે આ ડેટા સેન્ટર શું છે? તે કેવી રીતે કાર્ય કરે છે અને તેનો આપણા માટે શું ઉપયોગ છે? ચાલો આપણે તેનાથી સંબંધિત પડકારો જેમ કે પાણી અને વીજળીના ખર્ચ પર પણ નજર કરીએ.
ડેટા સેન્ટર શું છે?
ડેટા સેન્ટરને ડિજિટલ લાઇબ્રેરી તરીકે સમજી શકાય છે. જેમ પુસ્તકો લાઇબ્રેરીમાં યોગ્ય રીતે રાખવામાં આવે છે અને લોકો તેને વાંચવા અથવા લેવા આવે છે, તેમ ડેટા સેન્ટરમાં સર્વર અને સ્ટોરેજ ડિવાઇસ હોય છે જેમાં વેબસાઇટ્સ, એપ્સ, ઇમેઇલ્સ, ફોટા, વીડિયો ઝ અને ઇન્ટરનેટ સંબંધિત બધું સંગ્રહિત થાય છે.
જ્યારે તમે YouTube પર વીડિયો જુઓ છો, Netflix પર મૂવી સ્ટ્રીમ કરો છો અથવા Google પર કંઈક શોધો છો, ત્યારે બધી વિગતો આ ડેટા સેન્ટરોમાંથી તમારા મોબાઇલ અથવા કમ્પ્યુટર સુધી પહોંચે છે.

તમારા માટે ડેટા સેન્ટરનો ઉપયોગ શું છે?
આપણા રોજિંદા ડિજિટલ જીવનમાં ડેટા સેન્ટર ખૂબ મોટી ભૂમિકા ભજવે છે. ઉપર જણાવ્યા મુજબ, જ્યારે પણ તમે YouTube અથવા Netflix પર વીડિયો જુઓ છો, ત્યારે તે ડેટા સેન્ટરના સર્વરમાંથી સ્ટ્રીમ થાય છે. ઓનલાઈન શોપિંગમાં, ઉત્પાદનોની વિગતો ડેટા સેન્ટરમાં સાચવવામાં આવે છે. ક્લાઉડ સ્ટોરેજ પરની તમારી ફોટો-ફાઇલો Google ડ્રાઇવ અથવા Google Photos ડેટા સેન્ટરમાં સુરક્ષિત છે. તે 24/7 ઉપલબ્ધ છે. આ સર્વર્સ સતત ચાલતા રહે છે જેથી તમે ગમે ત્યારે તાત્કાલિક માહિતી મેળવી શકો.

ડેટા સેન્ટરમાં પાણી અને વીજળીનો વપરાશ
ડેટા સેન્ટર ચલાવવા માટે ઘણી બધી વીજળી અને પાણીની જરૂર પડે છે. સર્વર્સ સતત ચાલે છે અને ગરમી ઉત્પન્ન કરે છે, જેને પાણીનો ઉપયોગ કરીને ઠંડુ કરવામાં આવે છે.
ઓક્સફર્ડ યુનિવર્સિટીના એક અભ્યાસ મુજબ, 1 મેગાવોટનું એક નાનું ડેટા સેન્ટર દર વર્ષે 2.6 કરોડ લિટર પાણીનો ઉપયોગ કરે છે. OpenAI ભારતમાં જે ડેટા સેન્ટર બનાવવા જઈ રહ્યું છે તે 1 ગીગાવોટ સુધીનું હોઈ શકે છે. આવી સ્થિતિમાં, પાણી અને વીજળીનો ખર્ચ પણ ઘણો ઊંચો થશે. જોકે, હવે કંપનીઓ ગ્રીન ડેટા સેન્ટરો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહી છે જે સૌર ઉર્જા અને પવન ઉર્જા પર ચાલે છે.
ભારત માટે આ કેમ ખાસ છે?
આનાથી ભારતમાં ChatGPT જેવી સેવાઓની ગતિ અને ગુણવત્તામાં સુધારો થશે. આનાથી ટેક ક્ષેત્રમાં હજારો નવી નોકરીઓનું સર્જન થશે. ભારતના લોકોને રોજગારની તકો મળશે. ભારતીય વપરાશકર્તાઓનો ડેટા દેશમાં સંગ્રહિત થવાથી સલામતી વધશે.
આ પણ વાંચો: અંબાજી પદયાત્રીઓને ૧૦ પ્લાસ્ટિકની બોટલની સામે કેમ આપવામાં આવશે એક સ્ટીલની બોટલ? જાણો












