ટ્રમ્પના ટેરિફથી દુનિયાભરના દેશોમાં તોળાતા સંકટના વાદળો! કમર કસવા IMFના અધિકારીનું સુચન

વોશિંગ્ટન, 14, ઓક્ટોબર, 2025: દુનિયાની અર્થવ્યવસ્થા આ સમયે એક મુશ્કેલ સમયમાંથી પસાર થઇ રહી છે. આંતરરાષ્ટ્રીય મોનેટરી ફંડ (IMF)ના ડિરેક્ટર ક્રિસ્ટાલિના જ્યોર્જિવાએ તાજેતરમાં જ ચેતવણી ઉચ્ચારી હતી કે ‘અનિશ્ચિતતા જ હવે નવી હકીકત બની ગઇ છે, તેથી દરેકે કમર કસી લેવી જોઇએ’. તેમની ચેતવણીના 48 કલાકમાં જ અમેરિકી પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ચીનથી આવતા ઉત્પાદનો પર 100 ટકા ટેરિફ લગાવવાની ધમકી આપી હતી.

દુર્લભ પૃથ્વી ખનિજોના નિકાસ પર ચીનના પ્રતિબંધોના જવાબમાં આ પગલું લેવામાં આવ્યું હતું. આ જાહેરાત પછી, વૈશ્વિક બજારોમાં તીવ્ર વધઘટ જોવા મળી છે, જેના કારણે રોકાણકારોની ચિંતામાં વધારો થયો છે. આ પ્રગતિ વોશિંગ્ટનમાં IMF અને વિશ્વ બેંકની વાર્ષિક બેઠકો સમયે થયો છે, જ્યાં નાણામંત્રીઓ અને કેન્દ્રીય બેન્કના ગવર્નરો વૈશ્વિક આર્થિક પરિસ્થિતિની સમીક્ષા કરશે.

વૈશ્વિક અર્થતંત્ર આંચકા છતાં સ્થિતિસ્થાપકતા દર્શાવે છે

ક્રિસ્ટાલિના જ્યોર્જિવાએ તેમના પ્રારંભિક ભાષણમાં જણાવ્યું હતું કે આ વર્ષની શરૂઆતમાં અસંખ્ય આંચકા છતાં વૈશ્વિક અર્થતંત્રે મજબૂતાઈ દર્શાવી છે. ટ્રમ્પની સંભવિત નીતિઓની અપેક્ષા રાખતા, કંપનીઓએ તેમની સપ્લાય ચેઇનનું પુનર્ગઠન કર્યું હતું, જેનાથી મોટો વેપાર સંઘર્ષ ટાળી શકાયો હતો. ઘણા દેશોએ યુએસ સાથે મુકાબલો કરવાને બદલે વ્યૂહાત્મક કરારો પસંદ કર્યા હતા.

નવી વેપાર નીતિઓ અને જિયોપોલિટીકલ તણાવ હજુ પણ પડકારો છે

જોકે, યુએસ અને ચીન વચ્ચે નવેસરથી ટેરિફ વિવાદ સ્પષ્ટ કરે છે કે વેપાર જોખમો હજુ પણ સમાપ્ત થયા નથી. યુનાઈટેડ નેશન્સ કોન્ફરન્સ ઓન ટ્રેડ એન્ડ ડેવલપમેન્ટ (UNCTAD)ના અહેવાલ મુજબ, 2025ના પહેલા ભાગમાં વૈશ્વિક વેપારમાં 500 અબજ ડોલરથી વધુનો વધારો થયો છે, પરંતુ વધતી અનિશ્ચિતતા અને જિયોપોલિટીકલ તણાવ વિકાસશીલ દેશો માટે મહત્વપૂર્ણ પડકારો છે. દરમિયાન, “ફ્રેન્ડશોરિંગ” (વિશ્વસનીય ભાગીદારો સાથે વેપાર વધારવો) જેવી વ્યૂહરચનાઓ ઉભરી આવી છે, જે ઝડપથી વૈશ્વિક વેપાર માળખાને પરિવર્તિત કરી રહી છે.

AIમાં ઝડપથી વધી રહેલું રોકાણ

બજારોમાં, ખાસ કરીને ડેટા સેન્ટર્સ, સેમિકન્ડક્ટર્સ, સર્વર્સ અને ટેલિકોમ સાધનોમાં આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) સંબંધિત કંપનીઓમાં મોટા પાયે રોકાણ જોવા મળી રહ્યું છે. WTOના ડેટા અનુસાર, 2025ના પ્રથમ છ મહિનામાં વૈશ્વિક વેપાર વૃદ્ધિનો 20% હિસ્સો AI-સંબંધિત માલ દ્વારા ચલાવવામાં આવ્યો હતો, જેમાંથી મોટા ભાગના એશિયાથી યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સમાં ગયા હતા.

જોકે, નિષ્ણાતો ચેતવણી આપે છે કે આ તેજી કૃત્રિમ રીતે વધારવામાં આવેલ મૂલ્યાંકન તરફ દોરી શકે છે. બેંક ઓફ ઇંગ્લેન્ડે જણાવ્યું છે કે જો AI-સંબંધિત અપેક્ષાઓ પૂર્ણ નહીં થાય, તો બજારમાં અચાનક, નોંધપાત્ર ઘટાડો થઈ શકે છે. IMF ચીફ જ્યોર્જિવાએ વર્તમાન પરિસ્થિતિની તુલના 2000 ના ડોટ-કોમ બબલ સાથે કરી છે.

યુએસ નીતિઓ દ્વારા અનિશ્ચિતતામાં વધારો

ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્ર દ્વારા આયાત ટેરિફનો “આર્થિક હથિયાર” તરીકે ઉપયોગ, ભંડોળ વિનાના કર કાપ અને યુએસ ફેડરલ રિઝર્વ જેવી સંસ્થાઓ સામે પડકારો, આ બધા યુએસ અર્થતંત્રની વિશ્વસનીયતા પર પ્રશ્નો ઉભા કરે છે. બજારો અત્યાર સુધી આ આંચકાઓનો સામનો કરી ચૂક્યા છે, પરંતુ કોઈપણ સમયે આત્મવિશ્વાસમાં ઘટાડો ડોલર અને તેની સાથે સંકળાયેલી સંપત્તિઓ પર અસર કરી શકે છે.

વોશિંગ્ટનમાં IMF-વર્લ્ડ બેંકની બેઠક પહેલા, જ્યોર્જિવાનો સંદેશ સ્પષ્ટ છે કે વિશ્વ અર્થતંત્ર અનેક મોરચે જોખમોનો સામનો કરી રહ્યું છે, પછી ભલે તે વેપાર તણાવ હોય, રાજકીય સંઘર્ષ હોય કે સંભવિત AI રોકાણ પરપોટો હોય. IMFના વડાએ સ્પષ્ટપણે જણાવ્યું હતું કે આગામી મહિનાઓ વૈશ્વિક આર્થિક સ્થિરતાની સાચી કસોટી હશે. રોકાણકારો, સરકારો અને વ્યવસાયોએ સાવધાની અને સતર્કતા રાખવી જોઈએ, કારણ કે આર્થિક સ્થિતિસ્થાપકતાને પોતાની પણ મર્યાદા હોય છે.

આ પણ વાંચોઃ બ્રિટન છોડીને ભાગી રહેલા અબજોપતિઓ, યાદીમાં હવે આ ઉદ્યોગપતિ પણ શામેલ