વિજ્ઞાનનો કરિશ્મા: સાયબેરિયાના બરફમાં 24,000 વર્ષથી દટાયેલો જીવ થયો જીવતો, જાણો શું છે આખી ઘટના
Siberian Permafrost Discovery: વિજ્ઞાન જગતમાં એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ સફળતા મળી છે. રશિયાના સાયબેરિયામાં પર્માફ્રોસ્ટ (કાયમી બરફ) માં 24,000 વર્ષોથી કેદ એક સૂક્ષ્મ જીવને વૈજ્ઞાનિકોએ ફરી જીવિત કરવામાં સફળતા મેળવી છે. ‘કરંટ બાયોલોજી’ જર્નલમાં પ્રકાશિત થયેલા અભ્યાસ મુજબ, આ શોધ આત્યંતિક પરિસ્થિતિઓમાં જીવનના અસ્તિત્વને સમજવા માટે માઇલસ્ટોન સાબિત થશે.
હિમયુગનો નાનકડો સર્વાઈવર: રોટિફર
આ શોધ ‘રોટિફર’ નામના અત્યંત નાના બહુકોષીય જીવ પર કેન્દ્રિત છે. આ જીવ તેની અદભૂત સહનશક્તિ માટે જાણીતો છે. વૈજ્ઞાનિકોએ તેને સાયબેરિયાના ઊંડા બરફના પડમાંથી શોધી કાઢ્યો હતો, જ્યાં તે લેટ પ્લેઇસ્ટોસીન યુગથી થીજી ગયેલી અવસ્થામાં હતો. પ્રયોગશાળામાં સાવચેતીપૂર્વક તેને પીગળાવ્યા પછી, આ જીવ માત્ર જીવિત જ નથી થયો, પરંતુ તેણે સામાન્ય જૈવિક પ્રવૃત્તિઓ અને પ્રજનન પણ શરૂ કર્યું છે.
ક્રિપ્ટોબાયોસિસનું વિજ્ઞાન
આ શોધ ‘ક્રિપ્ટોબાયોસિસ’ (Cryptobiosis) ની ક્ષમતા પર પ્રકાશ પાડે છે. આ એવી સ્થિતિ છે જેમાં જીવતંત્ર અત્યંત ઠંડી કે પ્રતિકૂળ વાતાવરણમાં ટકી રહેવા માટે પોતાની ચયાપચયની ક્રિયા (Metabolism) ને લગભગ શૂન્ય કરી દે છે. મુખ્ય સંશોધક સ્ટેસ માલાવિને જણાવ્યું હતું કે, “આ અહેવાલ અત્યાર સુધીનો સૌથી મજબૂત પુરાવો છે કે બહુકોષીય પ્રાણીઓ હજારો વર્ષો સુધી આ અવસ્થામાં રહી શકે છે.”
ભવિષ્ય માટે નવી આશા
રોટિફર જેવા જટિલ આંતરિક માળખું ધરાવતા જીવનું પુનર્જીવન એ વિજ્ઞાન માટે મોટું કદમ છે. જોકે, માનવીય હિમીકરણ (Cryopreservation) હજુ ઘણું દૂર છે, પરંતુ સિંગલ-સેલથી લઈને મગજ અને પાચનતંત્ર ધરાવતા સૂક્ષ્મ જીવ સુધી પહોંચવું એ મોટી સિદ્ધિ છે. આ શોધ બાયોટેકનોલોજી અને એસ્ટ્રોબાયોલોજી (અંતરિક્ષ વિજ્ઞાન) જેવા ક્ષેત્રોમાં નવી દિશા ખોલશે, ખાસ કરીને લાંબા સમયના સ્પેસ મિશન માટે આ અભ્યાસ ઘણો ઉપયોગી સાબિત થઈ શકે છે.
આ પણ વાંચોઃ માથા પર કેમેરા અને હાથથી સીવણ… શું ભારતીય મજૂરોની નોકરી પર સંકટ? વાયરલ વીડિયોથી મચ્યો હંગામો
આ પણ વાંચોઃ પ્રયાગરાજ: ટ્રેન અકસ્માતમાં 4 લોકોના કરુણ મોત
અમારી WhatsApp ચેનલમાં જોડાવા આ લિંક પર ક્લીક કરો
