‘બીજાની ધરપકડ તો ગણતરીની સેકન્ડમાં થઈ જાય છે, તમારા લોકોને નથી પકડી શકતા?’ કસ્ટોડિયલ ડેથ કેસમાં SCએ CBIની ઝાટકણી કાઢી

નવી દિલ્હી: 24 સપ્ટેમ્બર, 2025: સુપ્રીમ કોર્ટે મધ્ય પ્રદેશમાં 26 વર્ષીય દેવા પારઘીના કસ્ટડીમાં થયેલા મૃત્યુ માટે જવાબદાર ગણાતા બે પોલીસ અધિકારીઓની ધરપકડ કરવામાં નિષ્ફળ રહેવા બદલ સેન્ટ્રલ બ્યુરો ઓફ ઇન્વેસ્ટિગેશન (CBI)ને આકરી ફટકાર લગાવી છે. કોર્ટે તીખી ટિપ્પણી કરતાં કહ્યું, ‘અન્ય કેસોમાં થોડી સેકન્ડોમાં જ દરોડા પાડીને ધરપકડ થઈ જાય છે, પરંતુ પોતાના જ લોકોને CBI પકડી શકતી નથી.’

જસ્ટિસ બી.વી. નાગરત્ના અને જસ્ટિસ આર. મહાદેવનની બેન્ચ પારઘીની માતા દ્વારા દાખલ કરવામાં આવેલી અવમાનના અરજી પર સુનાવણી કરી રહી હતી. આ અરજીમાં આ ઘટના માટે જવાબદાર પોલીસ અધિકારીઓની એક મહિનાની અંદર ધરપકડ કરવાના 15 મે, 2025ના આદેશનું ઉલ્લંઘન થયું હોવાનો આરોપ લગાવવામાં આવ્યો છે.

CBIના વલણ પર સુપ્રીમ કોર્ટની નારાજગી

CBIના વલણ પર સખત નારાજગી વ્યક્ત કરતાં જસ્ટિસ નાગરત્નાએ કહ્યું, ‘આમ ન ચાલે. સુપ્રીમ કોર્ટના આદેશ છતાં તમે કાર્યવાહી કરવા અસમર્થ છો. પછી શું ફાયદો? તમે લાચારીનું બહાનું બનાવી રહ્યા છો. તમે કહો છો કે તે ફરાર છે, તેમને શોધી શકાતા નથી. લાચારીનું બહાનું ન બનાવો. તમે જાણો છો કે તે ક્યાં છે. તમે તેમને બચાવી રહ્યા છો.’

પ્રત્યક્ષદર્શીના રક્ષણની ચેતવણી

સુપ્રીમ કોર્ટે CBIને ચેતવણી આપી કે જો પારઘીના કાકા, જે આ ઘટનાના એકમાત્ર પ્રત્યક્ષદર્શી છે અને હાલમાં ન્યાયિક કસ્ટડીમાં છે, તેમની સાથે કંઈપણ અનિચ્છનીય થયું, તો એજન્સીને જવાબદાર ઠેરવવામાં આવશે. કોર્ટે સ્પષ્ટ કહ્યું, ‘જો બીજી વખત કસ્ટડીમાં મૃત્યુ થયું, તો અમે તમને છોડીશું નહીં.’

CBIએ કોર્ટને જણાવ્યું કે, 15 સપ્ટેમ્બરે ચાર્જશીટ દાખલ કરવામાં આવી છે અને ત્રણ અધિકારીઓની ધરપકડ કરવામાં આવી છે, પરંતુ બે અધિકારીઓ ફરાર છે. CBIના વકીલે કહ્યું કે ફરાર અધિકારીઓ વિરુદ્ધ બિન-જામીનપાત્ર વોરંટ જારી કરવામાં આવ્યા છે, તેમને ભાગેડુ જાહેર કરવામાં આવ્યા છે અને તેમની સંપત્તિ જપ્ત કરવા માટે અરજીઓ દાખલ કરવામાં આવી છે. દરોડા પાડવામાં આવ્યા છે અને ડિજિટલ સર્વેલન્સ પણ કરવામાં આવ્યું છે, છતાં અધિકારીઓ ફરાર છે.

મુખ્ય સચિવ, CBI ડાયરેક્ટર સામે અવમાનનાની કાર્યવાહીની ચેતવણી

બંને અધિકારીઓની ધરપકડ ન કરવાના CBIના સ્પષ્ટીકરણથી અસંમત થતા જસ્ટિસ નાગરત્નાએ કહ્યું કે કોર્ટ મુખ્ય સચિવ, CBI ડાયરેક્ટર અને તપાસ માટે જવાબદાર એડિશનલ સુપરિન્ટેન્ડેન્ટ સામે અવમાનનાનો આરોપ લગાવશે. જોકે, કોર્ટે આખરે CBIને બંને અધિકારીઓને શોધવા અને ધરપકડ કરવા માટે લીધેલા પગલાંની વિગતો સાથે ગુરુવાર સુધીમાં સ્ટેટસ રિપોર્ટ દાખલ કરવાનો નિર્દેશ આપ્યો. આગામી સુનાવણી 25 સપ્ટેમ્બરે થશે. જસ્ટિસ નાગરત્નાએ વધુમાં કહ્યું કે, જો આગામી બે દિવસમાં ધરપકડ કરી લેવામાં આવે, તો અવમાનનાની કાર્યવાહી રદ કરી શકાય છે.

પ્રત્યક્ષદર્શીને ત્રાસ: ગંભીર આરોપો

અરજદારના વકીલે કોર્ટને જણાવ્યું કે એકમાત્ર પ્રત્યક્ષદર્શી ગંગારામ પારઘીને કસ્ટડીમાં ત્રાસ અને હુમલાનો સામનો કરવો પડ્યો છે. તેમણે કહ્યું કે દેવા પારઘીના કસ્ટડીમાં મૃત્યુ માટે FIR નોંધાયા બાદ પોલીસે ગંગારામને કસ્ટડીમાં રાખવા અને ધમકાવવા માટે તેની વિરુદ્ધ અનેક કેસ દાખલ કર્યા.

સુનાવણી દરમિયાન, ખંડપીઠે CBIને વારંવાર પૂછ્યું કે, એપ્રિલ 2025થી ફરાર ચાલી રહેલા બે અધિકારીઓ, સંજીવ સિંહ માવઈ અને ઉત્તમ સિંહ કુશવાહાની ધરપકડ કેમ નથી થઈ. જસ્ટિસ નાગરત્નાએ ટિપ્પણી કરી, ‘ફરાર થવાનો મતલબ સંરક્ષણ આપવું છે.’

આ મામલો ચોરીના કેસમાં ધરપકડ બાદ દેવા પારઘીના મૃત્યુ સાથે સંબંધિત છે. પારઘીની માતાએ આરોપ લગાવ્યો છે કે તેમના દીકરાને પોલીસે ત્રાસ આપીને મારી નાખ્યો, જ્યારે મધ્ય પ્રદેશ પોલીસે દાવો કર્યો કે તેનું મૃત્યુ હૃદયરોગના હુમલાથી થયું હતું.