Kumbhalgarh Tiger Project: કુંભલગઢ ટાઇગર પ્રોજેક્ટને લઈને સમગ્ર વિસ્તારમાં સમર્થનનો માહોલ જોવા મળી રહ્યો છે. હોટેલ એસોસિએશન, સફારી એસોસિએશન, વેપાર મંડળ, ભીલ વિકાસ સમિતિ સહિત પ્રવાસન, વેપાર અને વિવિધ સામાજિક સંગઠનો ખુલ્લેઆમ આ પ્રોજેક્ટના સમર્થનમાં એક મંચ પર આવી સરકાર પાસે તાત્કાલિક મંજૂરીની માંગ કરી રહ્યા છે. વિસ્તારના મોટાભાગના લોકો અને સંગઠનો આ પ્રોજેક્ટને રોજગારી, પર્યટન અને સ્થાનિક અર્થતંત્ર માટે લાભદાયી ગણાવી રહ્યા છે. આ તમામ સમર્થન વચ્ચે પ્રોજેક્ટનો વિરોધ માત્ર રાજસમંદના સાંસદ મહિમા કુમારી મેવાડ દ્વારા જ કરવામાં આવી રહ્યો છે. સાંસદે કેન્દ્રીય પર્યાવરણ મંત્રીને પત્ર લખી પ્રોજેક્ટ પર પુનર્વિચાર કરવાની માંગ કરી છે, જ્યારે બીજી તરફ તમામ સંગઠનોનું કહેવું છે કે યોગ્ય આયોજન સાથે આ પ્રોજેક્ટ અમલમાં મૂકવામાં આવે તો કુંભલગઢ વિસ્તારના વિકાસને નવી દિશા મળશે. સંગઠનો હવે સાંસદ સાથે પણ મુલાકાત કરીને પ્રોજેક્ટના લાભો અંગે વિગતવાર રજૂઆત કરશે અને તેમને પણ સમર્થન આપવા મનાવવાનો પ્રયાસ કરશે.
શનિવારે કુંભલગઢ દુર્ગના વ્યૂ પોઇન્ટ ખાતે યોજાયેલી સંયુક્ત પ્રેસ કોન્ફરન્સમાં હોટેલ એસોસિએશન, સફારી એસોસિએશન, વેપાર મંડળ, ભીલ વિકાસ સમિતિ સહિત અનેક સંગઠનોએ સરકારને કુંભલગઢ ટાઇગર પ્રોજેક્ટને વહેલી તકે અંતિમ મંજૂરી આપવા અપીલ કરી હતી.
પ્રેસ કોન્ફરન્સમાં ઉપસ્થિત આગેવાનો
પ્રેસ કોન્ફરન્સમાં હોટેલ એસોસિએશનના અધ્યક્ષ ભરતપાલ સિંહ શેખાવત, સરપંચ સંઘના અધ્યક્ષ બિશન સિંહ રાણાવત, ભાજપ મંડળ અધ્યક્ષ રણજીત સિંહ પંવાર, હોટેલ સંચાલક ભરત પંડ્યા, જિપ્સી એસોસિએશન અધ્યક્ષ અલ્પેશ અસાવા, સમાજસેવી પ્રદીપ કચોલિયા, હેરિટેજ સોસાયટીના કુબેર સિંહ સોલંકી, વેપાર મંડળ અધ્યક્ષ કિશન પાલીવાલ, ભીલ વિકાસ સમિતિના પ્રદેશ સચિવ દેવીલાલ ભીલ સહિત હોટેલ, પ્રવાસન, વેપાર અને વિવિધ સામાજિક સંગઠનોના પ્રતિનિધિઓ ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.
પ્રોજેક્ટ માત્ર વાઘ સંરક્ષણ નહીં, પરંતુ વિકાસનું નવું મોડેલ
પ્રેસ કોન્ફરન્સમાં ઉપસ્થિત પ્રતિનિધિઓએ જણાવ્યું કે કુંભલગઢ ટાઇગર પ્રોજેક્ટ માત્ર વાઘોના સંરક્ષણ પૂરતો મર્યાદિત નથી, પરંતુ સમગ્ર વિસ્તારના આર્થિક, સામાજિક અને પર્યટન વિકાસ માટે ગેમચેન્જર સાબિત થઈ શકે છે. તેમણે જણાવ્યું કે ટાઇગર રિઝર્વ બનવાથી કુંભલગઢને દેશ અને વિશ્વના વન્યજીવન પર્યટનના નકશા પર વધુ મજબૂત સ્થાન મળશે. પરિણામે દેશ-વિદેશના પ્રવાસીઓની સંખ્યામાં વધારો થશે, જેના કારણે હોટેલ, રિસોર્ટ, જંગલ સફારી, સ્થાનિક પરિવહન, હસ્તકલા, રેસ્ટોરન્ટ, ગ્રામ્ય પર્યટન અને નાના વેપારીઓને સીધો લાભ મળશે. સાથે જ સ્થાનિક યુવાનો માટે રોજગારી અને સ્વરોજગારની નવી તકો ઊભી થશે.
વર્ષોથી મંજૂરીની રાહમાં પ્રોજેક્ટ
સંગઠનોએ જણાવ્યું કે કુંભલગઢ વિસ્તાર વર્ષોથી આ મહત્ત્વાકાંક્ષી પ્રોજેક્ટની રાહ જોઈ રહ્યો છે. હવે રાજ્ય અને કેન્દ્ર સરકારે વિલંબ કર્યા વગર તેને અંતિમ મંજૂરી આપવી જોઈએ. તેમણે જણાવ્યું કે વિસ્તારનો મોટો વર્ગ આ પ્રોજેક્ટના સમર્થનમાં છે અને જનજાગૃતિ માટે તમામ સંગઠનો સંયુક્ત અભિયાન પણ ચલાવશે.
પ્રથમ વખત તમામ સંગઠનો એકજૂથ
કુંભલગઢના ઇતિહાસમાં પ્રથમ વખત હોટેલ વ્યવસાયીઓ, સફારી સંચાલકો, વેપાર મંડળ, ભીલ વિકાસ સમિતિ અને અન્ય સામાજિક સંગઠનો એક જ મુદ્દે એક મંચ પર આવ્યા હતા. તમામે આ પ્રોજેક્ટને વિસ્તારના ભવિષ્ય, રોજગાર અને સર્વાંગી વિકાસ સાથે જોડાયેલો મુદ્દો ગણાવ્યો.
સાંસદ સાથે પણ થશે ચર્ચા
પ્રેસ કોન્ફરન્સ દરમિયાન રાજસમંદના સાંસદ મહિમા કુમારી મેવાડ દ્વારા અગાઉ નોંધાયેલા વિરોધ અંગે પ્રશ્ન પૂછાતા હોટેલ એસોસિએશનના અધ્યક્ષ ભરતપાલ સિંહ શેખાવતે જણાવ્યું કે તમામ સંગઠનો ટૂંક સમયમાં સાંસદ સાથે મુલાકાત કરશે અને ટાઇગર પ્રોજેક્ટથી વિસ્તારને મળનારા પ્રવાસન, રોજગાર અને આર્થિક લાભ અંગે વિગતવાર રજૂઆત કરશે. તેમણે જણાવ્યું કે સંવાદ દ્વારા સહમતિ ઉભી કરવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવશે.
કુંભલગઢને મળશે નવી ઓળખ
સંગઠનોનો વિશ્વાસ છે કે ટાઇગર પ્રોજેક્ટને મંજૂરી મળ્યા બાદ કુંભલગઢ માત્ર ઐતિહાસિક કિલ્લા માટે જ નહીં, પરંતુ વન્યજીવન પર્યટનના મહત્વપૂર્ણ કેન્દ્ર તરીકે પણ ઓળખાશે. આથી સ્થાનિક અર્થતંત્ર મજબૂત બનશે, રોજગારીમાં વધારો થશે અને સમગ્ર વિસ્તારના વિકાસને નવી ગતિ મળશે.
એકમાત્ર સાંસદ મહિમા કુમારીનો વિરોધ
જ્યારે વિવિધ સામાજિક અને વેપારી સંગઠનો કુંભલગઢ ટાઇગર પ્રોજેક્ટના સમર્થનમાં એકજૂથ થયા છે, ત્યારે રાજસમંદના સાંસદ મહિમા કુમારીએ આ પ્રોજેક્ટનો વિરોધ નોંધાવ્યો છે. તેમણે કેન્દ્રીય પર્યાવરણ મંત્રીને પત્ર લખીને કુંભલગઢ ટાઇગર રિઝર્વના પ્રસ્તાવ પર પુનર્વિચાર કરવાની માંગ કરી છે. સાંસદનું કહેવું છે કે કુંભલગઢનો વન વિસ્તાર વાઘોની લાંબા ગાળાની વસાહત માટે સંપૂર્ણપણે અનુકૂળ નથી. તેમણે દલીલ કરી છે કે આ વિસ્તારનો જંગલ સાંકડો છે અને વન્યજીવ કોરિડોર પણ મર્યાદિત હોવાથી વાઘોના સંરક્ષણ માટે જરૂરી કુદરતી પરિસ્થિતિ ઉપલબ્ધ નથી.
તેમણે વધુમાં જણાવ્યું કે આ વિસ્તારમાં ભીલ, મીના, ગરાસિયા, રાજપૂત અને મેઘવાલ સહિતના સમુદાયો વર્ષોથી વસવાટ કરે છે અને તેમની આજીવિકા પશુપાલન તથા જંગલના સંસાધનો પર આધારિત છે. ટાઇગર રિઝર્વ જાહેર થયા બાદ ચરાઈ સહિતની પ્રવૃત્તિઓ પર નિયંત્રણ આવી શકે છે, જેના કારણે સ્થાનિક લોકો અને ખાસ કરીને ઊંટ તથા ભેંસ-ઘેટાં પાલન કરતા પરિવારોને અસર થવાની આશંકા છે.
સાંસદે તેમના પત્રમાં એવો પણ ઉલ્લેખ કર્યો છે કે કુંભલગઢ વિસ્તાર હાલમાં દીપડો, સિયાર, કરકલ, હની બેજર સહિત અનેક દુર્લભ વન્યજીવોનું નિવાસસ્થાન છે અને આ વિસ્તાર ભારતીય વરુ (Indian Wolf) માટે પણ મહત્વપૂર્ણ આવાસ ગણાય છે. તેમના મતે કૃત્રિમ રીતે વાઘોને અહીં વસાવવાથી હાલની પર્યાવરણીય વ્યવસ્થામાં અસંતુલન સર્જાઈ શકે છે.
જોકે બીજી તરફ, હોટેલ એસોસિએશન, સફારી એસોસિએશન, વેપાર મંડળ અને ભીલ વિકાસ સમિતિ સહિતના સંગઠનોનું માનવું છે કે યોગ્ય આયોજન સાથે ટાઇગર પ્રોજેક્ટ અમલમાં મૂકવામાં આવે તો વન્યજીવ સંરક્ષણની સાથે પર્યટન, રોજગાર અને સ્થાનિક અર્થતંત્રને પણ મોટો ફાયદો થઈ શકે છે. સંગઠનોએ જણાવ્યું છે કે તેઓ સાંસદ મહિમા કુમારી સાથે પણ મુલાકાત કરીને પ્રોજેક્ટના લાભો અંગે વિસ્તૃત રજૂઆત કરશે અને સર્વસંમતિથી ઉકેલ લાવવાનો પ્રયાસ કરશે.
