ભાજપની નવી ટીમ બાદ હવે મોદી કેબિનેટમાં ફેરબદલની ચર્ચા તેજ, 12 નવા મંત્રીઓ માટે જગ્યા?
નવી દિલ્હી: ભારતીય જનતા પાર્ટી દ્વારા નવી રાષ્ટ્રીય ટીમની જાહેરાત બાદ હવે દિલ્હીના રાજકીય વર્તુળોમાં મોદી કેબિનેટમાં સંભવિત ફેરબદલ અને વિસ્તરણની ચર્ચાએ જોર પકડ્યું છે. ભાજપના સંગઠનમાં મોટા ફેરફારો પછી હવે કેન્દ્ર સરકારમાં પણ જવાબદારીઓની નવી વહેંચણી થઈ શકે તેવી અટકળો ચાલી રહી છે. જોકે, કેબિનેટ ફેરબદલ અંગે કેન્દ્ર સરકાર અથવા ભાજપ તરફથી હજુ સુધી કોઈ સત્તાવાર જાહેરાત કરવામાં આવી નથી.
હાલની સ્થિતિ મુજબ કેન્દ્ર સરકારમાં કુલ 69 મંત્રીઓ કાર્યરત હોવાનું જણાવાય છે. બંધારણીય જોગવાઈ પ્રમાણે કેન્દ્રીય મંત્રીપરિષદની સંખ્યા લોકસભાની કુલ સભ્ય સંખ્યાના 15 ટકા કરતાં વધુ હોઈ શકતી નથી. આ ગણતરી પ્રમાણે મહત્તમ 81 મંત્રીઓ સુધીનો સમાવેશ થઈ શકે છે. એટલે હાલની સંખ્યાની સરખામણીએ આશરે 12 વધુ મંત્રીઓ માટે જગ્યા ઉપલબ્ધ હોવાનું માનવામાં આવી રહ્યું છે.
‘વન પર્સન, વન પોસ્ટ’ ફોર્મ્યુલા પર નજર
ભાજપની નવી રાષ્ટ્રીય ટીમમાં પિયૂષ ગોયલ, સ્મૃતિ ઈરાની અને અનુરાગ ઠાકુર જેવા વરિષ્ઠ નેતાઓને મહત્વપૂર્ણ સંગઠનાત્મક જવાબદારીઓ સોંપવામાં આવી હોવાનું જણાવાય છે. સાથે જ કેન્દ્રીય મંત્રી હર્ષ મલ્હોત્રા અને પંકજ ચૌધરીને પણ સંગઠનમાં મહત્વની ભૂમિકા મળતાં ‘વન પર્સન, વન પોસ્ટ’ના સિદ્ધાંત અંગે ચર્ચા શરૂ થઈ છે.
જો ભાજપ આ ફોર્મ્યુલાનો કડક અમલ કરે, તો સરકાર અને સંગઠન વચ્ચે સંતુલન જાળવવા માટે કેટલાક નેતાઓની મંત્રીપદની જવાબદારી બદલાઈ શકે છે અથવા તેમને સંપૂર્ણ સમય માટે સંગઠનમાં મોકલવામાં આવી શકે છે.
પિયૂષ ગોયલની ભૂમિકા અંગે સૌથી વધુ ચર્ચા
સંભવિત ફેરબદલમાં કેન્દ્રીય વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ મંત્રી પિયૂષ ગોયલનું નામ ખાસ ચર્ચામાં છે. તેમને પક્ષના સંગઠનમાં મહત્વપૂર્ણ જવાબદારી મળ્યા બાદ હવે તેઓ કેન્દ્ર સરકારમાં મંત્રી તરીકે યથાવત રહેશે કે સંગઠનમાં વધુ સક્રિય ભૂમિકા નિભાવશે તે અંગે રાજકીય અટકળો શરૂ થઈ છે.
જો તેમના વિભાગમાં ફેરફાર થાય, તો વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ મંત્રાલયની જવાબદારી અન્ય કોઈ વરિષ્ઠ નેતાને સોંપવામાં આવી શકે છે. જોકે આ અંગે હાલમાં કોઈ સત્તાવાર સંકેત આપવામાં આવ્યો નથી.
હર્ષ મલ્હોત્રા અને પંકજ ચૌધરી પર પણ નજર
હર્ષ મલ્હોત્રા હાલ કેન્દ્ર સરકારમાં રાજ્ય મંત્રી છે અને સંગઠનમાં પણ મહત્વપૂર્ણ જવાબદારી મળ્યાની ચર્ચા છે. તેવી જ રીતે ઉત્તર પ્રદેશમાં પંકજ ચૌધરીને મળેલી રાજકીય જવાબદારીને આગામી વિધાનસભા ચૂંટણી સાથે જોડીને જોવામાં આવી રહી છે.
ઉત્તર પ્રદેશ ભાજપ માટે અત્યંત મહત્વનું રાજ્ય હોવાથી ત્યાંના સંગઠન અને કેન્દ્ર સરકાર વચ્ચેનો સમન્વય આગામી રાજકીય રણનીતિમાં મહત્વનો બની શકે છે.
12 ખાલી જગ્યાઓમાં કયા રાજ્યોને તક મળી શકે?
જો મોદી સરકાર કેબિનેટનો વિસ્તાર કરે છે, તો નવા મંત્રીઓની પસંદગીમાં પ્રાદેશિક અને સામાજિક સમીકરણો મહત્વની ભૂમિકા ભજવી શકે છે. ઉત્તર પ્રદેશ, ગુજરાત, મહારાષ્ટ્ર, મધ્ય પ્રદેશ, રાજસ્થાન, કર્ણાટક અને હિમાચલ પ્રદેશ જેવા રાજ્યોને વધુ પ્રતિનિધિત્વ આપવાની શક્યતા અંગે ચર્ચા ચાલી રહી છે.
આ ઉપરાંત NDAના સહયોગી પક્ષોને પણ વધારાનું પ્રતિનિધિત્વ મળી શકે છે. મહારાષ્ટ્રમાંથી શિવસેનાના નેતાઓને કેન્દ્રમાં સ્થાન મળવાની અટકળો પણ રાજકીય વર્તુળોમાં ચાલી રહી છે.
સહયોગી પક્ષોને સાધવાની રણનીતિ
મોદી સરકારના સંભવિત કેબિનેટ વિસ્તરણમાં માત્ર ભાજપ જ નહીં, પરંતુ NDAના સાથી પક્ષોનું સંતુલન પણ મહત્વપૂર્ણ રહેશે. આગામી રાજ્યસભા, વિધાનસભા અને લોકસભાની રાજકીય ગણતરીને ધ્યાનમાં રાખીને નાના તથા પ્રાદેશિક પક્ષોને મંત્રીમંડળમાં સ્થાન આપીને ગઠબંધન વધુ મજબૂત કરવાનો પ્રયાસ થઈ શકે છે.
પંજાબ જેવા રાજ્યોમાં પણ નવા રાજકીય ચહેરાઓને તક આપવાની અટકળો છે, ખાસ કરીને જ્યાં ભાજપ પોતાની સંગઠનાત્મક હાજરી વધારવા માંગે છે.
માત્ર નવા ચહેરા નહીં, મંત્રાલયોની પણ થઈ શકે પુનઃવહેંચણી
કેબિનેટમાં 12 જેટલી જગ્યા ઉપલબ્ધ હોવાનો અર્થ માત્ર 12 નવા ચહેરાઓનો સમાવેશ જ થાય એવું જરૂરી નથી. હાલમાં કેટલાક વરિષ્ઠ મંત્રીઓ એકથી વધુ મંત્રાલયો અથવા વધારાનો કાર્યભાર સંભાળી રહ્યા છે.
સંભવિત ફેરબદલમાં આ વધારાના મંત્રાલયો અન્ય નેતાઓને સોંપી શકાય છે. આ રીતે સરકાર વહીવટી કાર્યક્ષમતા વધારવા સાથે પ્રાદેશિક, સામાજિક અને રાજકીય સંતુલન પણ સાધી શકે છે.
ભાજપના પાર્લામેન્ટરી બોર્ડમાં પણ ફેરફારની અટકળ
કેબિનેટ સિવાય ભાજપના સર્વોચ્ચ નિર્ણયકારી મંચ ગણાતા પાર્લામેન્ટરી બોર્ડમાં પણ ફેરફાર થઈ શકે તેવી ચર્ચા છે. ઉત્તર પ્રદેશના મુખ્યમંત્રી યોગી આદિત્યનાથ, મહારાષ્ટ્રના મુખ્યમંત્રી દેવેન્દ્ર ફડણવીસ અને આસામના મુખ્યમંત્રી હિમંતા બિસ્વા સરમા જેવા નેતાઓના નામ ચર્ચામાં હોવાનું કહેવાય છે.
જો આ પ્રકારના નેતાઓને પાર્લામેન્ટરી બોર્ડમાં સ્થાન આપવામાં આવે, તો ભાજપમાં નવી પેઢીના નેતૃત્વને વધુ મહત્વ મળવાનો રાજકીય સંદેશ જઈ શકે છે.
નજર 2029ની લોકસભા ચૂંટણી પર
ભાજપના તાજેતરના સંગઠનાત્મક ફેરફારોને આગામી વિધાનસભા ચૂંટણીઓ અને 2029ની લોકસભા ચૂંટણીની લાંબા ગાળાની તૈયારી સાથે જોડીને જોવામાં આવી રહ્યા છે. પક્ષ સરકાર અને સંગઠન વચ્ચે જવાબદારીઓની સ્પષ્ટ વહેંચણી કરીને ચૂંટણી વ્યવસ્થા અને વહીવટી કામગીરી બંનેને વધુ મજબૂત બનાવવા ઈચ્છે તેવી રાજકીય ચર્ચા છે.
હાલ કેબિનેટ ફેરબદલ અંગે તમામ ચર્ચાઓ અટકળના સ્તરે છે. વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને ભાજપના કેન્દ્રીય નેતૃત્વ તરફથી સત્તાવાર નિર્ણય જાહેર થયા બાદ જ કોણ મંત્રીમંડળમાં આવશે, કોને બહાર કરવામાં આવશે અને કયા મંત્રાલયોમાં ફેરફાર થશે તે સ્પષ્ટ થશે.
આ પણ વાંચો: રશિયાના અમુર ગેસ કેમિકલ પ્લાન્ટમાં ભીષણ આગ, 7નાં મોત; 9 ચીની કર્મચારીઓ લાપતા












