સુપ્રીમ કોર્ટના ભૂતપૂર્વ ન્યાયાધીશ જસ્ટિસ જે ચેલમેશ્વરની આગેવાની હેઠળની SITએ ગુજરાતના વન્યજીવ બચાવ અને પુનર્વસન કેન્દ્ર વંતારાને ક્લીન ચીટ આપી છે. જસ્ટિસ પંકજ મિથલ અને જસ્ટિસ પીબી વરાલેની બેન્ચે રિપોર્ટ રેકોર્ડ પર લીધો અને કહ્યું કે અધિકારીઓએ વંતારામાં પાલન અને નિયમનકારી પગલાંના મુદ્દા પર સંતોષ વ્યક્ત કર્યો છે. આ રિપોર્ટ શુક્રવારે સબમિટ કરવામાં આવ્યો હતો અને સુપ્રીમ કોર્ટે સોમવારે તેનું અવલોકન કર્યું.
હકીકતમાં, વનતારાના કેસોની તપાસ કરી રહેલી SITએ શુક્રવારે રિપોર્ટ રજૂ કર્યો હતો. તે સમયે SITના વકીલ દ્વારા રિપોર્ટ રજૂ કર્યા બાદ તેને રેકોર્ડ પર લેવામાં આવ્યો હતો. બેન્ચે કહ્યું, “આ કોર્ટ દ્વારા રચાયેલી SIT એ સીલબંધમાં એક રિપોર્ટ અને પેનડ્રાઈવ રજૂ કરી છે, જેમાં રિપોર્ટ અને તેના જોડાણો પણ શામેલ છે. તેનો સ્વીકાર કરવામાં આવે છે અને તેને રેકોર્ડમાં સમાવવાનો નિર્દેશ આપવામાં આવે છે.”
મીડિયા અને સોશિયલ મીડિયામાં પ્રકાશિત અહેવાલો અને NGO અને વન્યજીવન સંગઠનોની વિવિધ ફરિયાદોના આધારે વનતારા સામે ગેરરીતિઓનો આરોપ લગાવતી બે PILની સુનાવણી કરતી વખતે સુપ્રીમ કોર્ટે ભૂતપૂર્વ ન્યાયાધીશની આગેવાની હેઠળ ચાર સભ્યોની SITની રચના કરી હતી. વ્યાપક આરોપોને ધ્યાનમાં રાખીને સુપ્રીમ કોર્ટે કહ્યું હતું કે, ખાનગી પ્રતિવાદી અથવા અન્ય કોઈપણ પક્ષ પાસેથી જવાબ મંગાવવાનો કોઈ ફાયદો થશે નહીં.
કોર્ટે કહ્યું હતું કે, સામાન્ય રીતે આવા પાયાવિહોણા આરોપો પર આધારિત અરજી કાયદેસર રીતે જાળવી શકાતી નથી અને તેને સમયસર ફગાવી દેવી જોઈએ. આદેશમાં કહેવામાં આવ્યું હતું કે, તે અરજીઓમાં લગાવવામાં આવેલા આરોપો પર કોઈ અભિપ્રાય વ્યક્ત કરતું નથી અને ન તો તેને કોઈપણ વૈધાનિક સત્તા અથવા વંતારાના કાર્યપદ્ધતિ પર કોઈ શંકા ઉભી કરવા તરીકે અર્થઘટન કરી શકાય છે.
સુપ્રીમ કોર્ટે SITને ભારત અને વિદેશથી પ્રાણીઓ, ખાસ કરીને હાથીઓની આયાત, વન્યજીવનના પાલનની તપાસ કરવાનો નિર્દેશ આપ્યો હતો. (સંરક્ષણ) અધિનિયમ અને પ્રાણી સંગ્રહાલયો માટે તેના હેઠળ બનાવેલા નિયમો, વનસ્પતિ અને પ્રાણીસૃષ્ટિની લુપ્તપ્રાય પ્રજાતિઓના વેપાર પર આંતરરાષ્ટ્રીય સંમેલન, આયાત-નિકાસ કાયદા અને જીવંત પ્રાણીઓની આયાત અને નિકાસ સંબંધિત અન્ય કાનૂની આવશ્યકતાઓ અને તેનો અહેવાલ રજૂ કરો.
SIT ને પશુપાલન, પશુચિકિત્સા સંભાળ, પ્રાણી કલ્યાણ, મૃત્યુદર અને તેના કારણો, આબોહવાની પરિસ્થિતિઓ સંબંધિત ફરિયાદો અને ઔદ્યોગિક વિસ્તારની નજીકના સ્થાન, મિથ્યાભિમાન અથવા ખાનગી સંગ્રહ, સંવર્ધન, સંરક્ષણ કાર્યક્રમો અને જૈવવિવિધતા સંસાધનોના ઉપયોગ સંબંધિત આરોપોના ધોરણોનું પાલન તપાસવાનો આદેશ આપવામાં આવ્યો હતો.
