શું અમેરિકા ભારતીય કાપડ પર ‘શૂન્ય’ ટેરિફ લાદવાની તૈયારી કરી રહ્યું છે? ભારત-અમેરિકા વેપાર સોદો થશે મોટા ફાયદાઓ

નવી દિલ્હી 12 ફેબ્રુઆરી 2026: ભારત અને અમેરિકા વચ્ચે ચાલી રહેલી વેપાર વાટાઘાટો વચ્ચે, ભારતીય કાપડ ઉદ્યોગ માટે મોટી રાહતના સમાચાર સામે આવ્યા છે. કેન્દ્રીય વાણિજ્ય મંત્રી પીયૂષ ગોયલે સંકેત આપ્યો છે કે ભારતના કાપડ ક્ષેત્રને પણ અંતિમ વેપાર કરારમાં બાંગ્લાદેશની જેમ શૂન્ય ટેરિફ સુવિધા મળી શકે છે.

આ નિવેદન એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે બંને દેશો વચ્ચે તાજેતરમાં જારી કરાયેલા વચગાળાના વેપાર કરારની શરતો અંગે ચર્ચા ચાલી રહી છે. અગાઉ, અમેરિકાએ ભારત પર લાદવામાં આવેલ ટેરિફ 50% થી ઘટાડીને 18% કર્યો હતો, જેનાથી નિકાસકારોને રાહત મળી હતી. પરંતુ સમાચાર આવ્યા કે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સે બાંગ્લાદેશને એક ખાસ છૂટ આપી છે, જેમાં બાંગ્લાદેશથી અમેરિકન કપાસમાંથી બનેલા કાપડની નિકાસને છૂટ આપવામાં આવી છે. આનાથી ભારતીય નિકાસકારોમાં ચિંતા વધી ગઈ.

બાંગ્લાદેશને શું ફાયદો થયો છે?

પિયુષ ગોયલે સ્પષ્ટપણે જણાવ્યું હતું કે જેમ બાંગ્લાદેશને અમેરિકા પાસેથી કાચો માલ ખરીદે છે, કાપડનું ઉત્પાદન કરે છે અને પછી તેને અમેરિકામાં નિકાસ કરે છે તો તેને કોઈ ટેરિફનો લાભ આપવામાં આવ્યો છે, તેવી જ રીતે ભારત પણ આ લાભ મેળવી શકે છે.

તેમણે કહ્યું કે ગયા અઠવાડિયે બહાર પાડવામાં આવેલા વચગાળાના કરારના માળખામાં આ જોગવાઈનો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો નથી, પરંતુ તેને અંતિમ કરારમાં શામેલ કરી શકાય છે. ગોયલના મતે, વેપાર કરાર હજુ સુધી અંતિમ સ્વરૂપ આપવામાં આવ્યો નથી અને તે સંપૂર્ણપણે તૈયાર થયા પછી તેની બધી શરતો સ્પષ્ટ થઈ જશે.

કોંગ્રેસના આરોપોનો જવાબ 

આ મુદ્દા પર રાજકીય વક્તવ્ય પણ તીવ્ર બન્યું છે. કોંગ્રેસના સાંસદ રાહુલ ગાંધીએ કહ્યું હતું કે આ કરાર ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ સમક્ષ ભારતના શરણાગતિનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે અને બાંગ્લાદેશને તેનાથી ભારત કરતાં વધુ ફાયદો થયો છે. પિયુષ ગોયલે આ આરોપોને ફગાવી દેતા કહ્યું હતું કે સંસદમાં ખોટી માહિતી ફેલાવવામાં આવી છે. તેમણે કહ્યું કે ભારતને બાંગ્લાદેશ જેટલા જ લાભ મળશે. તેમણે ખાતરી આપી હતી કે અંતિમ કરારમાં ભારતના હિતોને સંપૂર્ણપણે ધ્યાનમાં લેવામાં આવશે.

ભારત માટે આ નિર્ણય કેમ મહત્વપૂર્ણ છે?

અમેરિકા ભારતનું સૌથી મોટું કાપડ નિકાસ બજાર છે. ભારતની કુલ કાપડ નિકાસનો આશરે 30% હિસ્સો અમેરિકામાં જાય છે. તાજેતરમાં 50% થી 18% ટેરિફમાં ઘટાડો એ એક મોટી રાહત હતી.

જોકે, જો બાંગ્લાદેશને શૂન્ય ટેરિફ મળ્યો હોત અને ભારતે તેનો 18% ટેરિફ જાળવી રાખ્યો હોત, તો ભારતીય ઉત્પાદનો સ્પર્ધામાં પાછળ રહી શક્યા હોત. હવે, જો ભારતને પણ શૂન્ય યુએસ ટેરિફ મળ્યો હોત, તો કાપડ ક્ષેત્રને નોંધપાત્ર ફાયદો થશે અને યુએસ બજારમાં સ્પર્ધા મજબૂત થશે.

આ પણ વાંચો: પાકિસ્તાની જેલમાં ઇમરાન ખાનની તબિયત અંગે ચિંતાજનક દાવો